141.0 — LDB

Lescha federala davart il dretg da burgais svizzer (Lescha davart il dretg da burgais, LDB) dals 20 da zercladur 2014 (versiun dal 1. da settember 2023)

Rumantsch è ina lingua naziunala, ma ina lingua parzialmain uffiziala da la Confederaziun, numnadamain en la correspundenza cun persunas da lingua rumantscha. La translaziun d’in decret federal serva a l’infurmaziun, n’ha dentant nagina validitad legala.

L’Assamblea federala da la Confederaziun svizra,

sa basond sin l’artitgel 38 da la Constituziun federala ¹ ,
suenter avair gì invista da la missiva dal Cussegl federal dals 4 da mars 2011 ² ,

concluda:

1. titel Acquist e perdita tras lescha

1. chapitel Acquist tras lescha

Art. 1 Acquist tras derivanza

Burgais svizzer è cun la naschientscha:

1. l’uffant da geniturs maridads in cun l’auter, dals quals almain in è burgais svizzer;
2. l’uffant d’ina burgaisa svizra che n’è betg maridada cun il bab.

L’uffant ester minoren d’in bab svizzer che n’è betg maridà cun la mamma, acquista il dretg da burgais svizzer tras la constituziun da la relaziun da figlialanza cun il bab, sco sch’el avess acquistà il dretg da burgais cun la naschientscha.

Sche l’uffant minoren che acquista il dretg da burgais svizzer tenor l’alinea 2 ha agens uffants, acquistan er quels il dretg da burgais svizzer.

Art. 2 Dretg da burgais chantunal e communal

Cun il dretg da burgais svizzer acquista l’uffant il dretg da burgais chantunal e communal dal genitur svizzer.

Sche tuts dus geniturs èn burgais svizzers, acquista l’uffant il dretg da burgais chantunal e communal dal genitur, dal qual el porta il num.

Art. 3 Uffant chattà

L’uffant minoren da derivanza nunenconuschenta che vegn chattà en Svizra survegn il dretg da burgais da quel chantun, en il qual el è vegnì chattà, ed uschia il dretg da burgais svizzer.

Il chantun decida tge dretg da burgais communal che l’uffant chattà survegn.

Sche la derivanza da l’uffant vegn constatada, perda l’uffant chattà ils dretgs da burgais acquistads en questa moda, uschenavant ch’el è anc minoren e na daventa betg senza naziunalitad.

Art. 4 Adopziun

Sch’in uffant ester minoren vegn adoptà d’in burgais svizzer, acquista el il dretg da burgais chantunal e communal da l’adoptader ed uschia il dretg da burgais svizzer.

2. chapitel Perdita tras lescha

Art. 5 Perdita tras annullaziun da la relaziun da figlialanza

Sche la relaziun da figlialanza cun il genitur che ha transmess a l’uffant il dretg da burgais svizzer vegn annullada, perda l’uffant il dretg da burgais svizzer, uschenavant ch’el na daventa betg senza naziunalitad.

Art. 6 Perdita tras adopziun

Sch’in uffant svizzer minoren vegn adoptà d’in burgais ester, perda el il dretg da burgais svizzer cun l’adopziun, sch’el acquista la naziunalitad da l’adoptader u posseda gia questa naziunalitad.

L’uffant na perda betg il dretg da burgais svizzer, sch’er ina relaziun da figlialanza cun in genitur svizzer vegn constituida cun l’adopziun u sch’ina tala cuntinuescha suenter l’adopziun.

Sche l’adopziun vegn annullada, vala la perdita dal dretg da burgais svizzer sco betg succedida.

Art. 7 Perdita en cas da naschientscha a l’exteriur

L’uffant naschì a l’exteriur d’in genitur svizzer che posseda anc in’autra naziunalitad, perda il dretg da burgais svizzer cun la cumplenida dal 25. onn da vita, sch’el n’è fin lura betg vegnì annunzià u s’annunzià sez tar in’autoritad svizra a l’exteriur u en Svizra u n’ha fin lura betg declerà en scrit da vulair mantegnair il dretg da burgais svizzer.

Sch’in uffant perda il dretg da burgais svizzer tenor l’alinea 1, perdan er ses uffants il dretg da burgais svizzer.

Sco annunzia en il senn da l’alinea 1 basta mintga communicaziun dals geniturs, da parents u d’enconuschents en vista a l’inscripziun en il register da la vischnanca d’origin, a l’immatriculaziun u a l’emissiun da documents d’identitad.

Tgi che n’ha, cunter sia voluntad, betg pudì inoltrar a temp l’annunzia u la decleraziun tenor l’alinea 1, po inoltrar quella valaivlamain anc entaifer 1 onn suenter ch’il motiv da l’impediment è crudà davent.

Art. 8 Dretg da burgais chantunal e communal

Tgi che perda il dretg da burgais svizzer tras lescha, perda er il dretg da burgais chantunal e communal.

2. titel Acquist e perdita tras conclus da l’autoritad

1. chapitel Acquist tras conclus da l’autoritad

1. secziun Natiralisaziun ordinaria

Art. 9 Premissas formalas

La Confederaziun conceda la permissiun da natiralisaziun mo, sch’il petent:

1. posseda, il mument da la dumonda, ina permissiun da domicil; e
2. cumprova, il mument da la dumonda, ina dimora da totalmain 10 onns en Svizra, e trais da quels durant ils ultims 5 onns avant l’inoltraziun da la dumonda.

Per calcular la durada da la dimora tenor l’alinea 1 litera b vegn il temp, ch’il petent ha vivì en Svizra tranter ses 8. e 18. onn da vita cumplenì, quintà duas giadas. La dimora effectiva sto dentant avair durà almain 6 onns.

Art. 10 Premissas en cas da partenadi registrà

Sch’in petent viva en in partenadi registrà cun in burgais svizzer, sto el cumprovar, il mument da la dumonda, ch’el:

1. ha gì ina dimora da totalmain 5 onns en Svizra, ed in da quels directamain avant l’inoltraziun da la dumonda; e
2. viva dapi 3 onns en in partenadi registrà cun questa persuna.

La durada da la dimora pli curta tenor l’alinea 1 litera a vala er per il cas ch’in dals dus partenaris acquista il dretg da burgais svizzer suenter la registraziun dal partenadi:

1. tras renatiralisaziun; u
2. tras ina natiralisaziun facilitada grazia a la derivanza d’in genitur svizzer.

Art. 11 Premissas materialas

La permissiun federala da natiralisaziun vegn concedida, sch’il petent:

1. è integrà cun success;
2. enconuscha las relaziuns da viver svizras; e
3. na periclitescha betg la segirezza interna u externa da la Svizra.

Art. 12 Criteris d’integraziun

Ina integraziun da success sa mussa en spezial tras quai che la persuna estra:

1. resguarda la segirezza publica e l’urden public;
2. respecta las valurs da la Constituziun federala;
3. è abla da communitgar en il mintgadi a bucca ed en scrit en ina lingua naziunala;
4. è participada a la vita economica u a l’acquist da furmaziun; e
5. promova e sustegna l’integraziun dal consort, dal partenari registrà u dals uffants minorens che stattan sut l’atgna tgira genituriala.

Da la situaziun da persunas che n’adempleschan betg u che adempleschan mo cun grondas difficultads ils criteris d’integraziun da l’alinea 1 literas c e d pervia d’in impediment u d’ina malsogna u pervia d’autras circumstanzas persunalas relevantas, stoi vegnir tegnì quint adequatamain.

Ils chantuns pon prevair ulteriurs criteris d’integraziun.

Art. 13 Procedura da natiralisaziun

Il chantun designescha l’autoritad, a la quala la dumonda da natiralisaziun sto vegnir inoltrada.

Sch’il chantun ed – en cas ch’il dretg chantunal prevesa quai – la vischnanca pon garantir la natiralisaziun, tramettan els la dumonda da natiralisaziun al Secretariat da stadi per migraziun (SEM), suenter che l’examinaziun chantunala è terminada.

Sche tut las premissas formalas e materialas èn ademplidas, conceda il SEM la permissiun federala da natiralisaziun e trametta quella a l’autoritad chantunala da natiralisaziun per laschar decider davart la natiralisaziun.

La permissiun federala da natiralisaziun po vegnir midada posteriuramain areguard l’inclusiun d’uffants.

Art. 14 Decisiun chantunala da natiralisaziun

L’autoritad chantunala cumpetenta decida davart la natiralisaziun entaifer 1 onn suenter la concessiun da la permissiun federala da natiralisaziun. Suenter la scadenza da quest termin perda la permissiun federala da natiralisaziun sia valaivladad.

L’autoritad chantunala cumpetenta refusa la natiralisaziun, sch’ella vegn – suenter la concessiun da la permissiun federala da natiralisaziun – a savair davart fatgs, sin basa dals quals ella n’avess betg concedì la natiralisaziun.

Cur che la decisiun chantunala da natiralisaziun entra en vigur, vegn acquistà il dretg da burgais communal e chantunal sco er il dretg da burgais svizzer.

Art. 15 Procedura en il chantun

La procedura en il chantun ed en la vischnanca vegn reglada dal dretg chantunal.

Il dretg chantunal po prevair ch’ina dumonda da natiralisaziun vegnia suttamessa a la decisiun da las persunas cun dretg da votar u da la radunanza communala.

Art. 16 Obligaziun da motivaziun

La refusa d’ina dumonda da natiralisaziun sto vegnir motivada.

Las persunas cun dretg da votar pon refusar ina dumonda da natiralisaziun mo sin fundament d’ina proposta correspundenta motivada.

Art. 17 Protecziun da la sfera privata

Ils chantuns procuran che la sfera privata vegnia resguardada a chaschun da la natiralisaziun sin plaun chantunal e communal.

A las persunas cun dretg da votar ston vegnir communitgadas las suandantas datas:

1. naziunalitad;
2. durada da la dimora;
3. indicaziuns ch’èn necessarias per giuditgar las premissas da natiralisaziun, en spezial da l’integraziun cun success.

Cun tscherner las datas tenor l’alinea 2 resguardan ils chantuns il circul dals adressats.

Art. 18 Durada da la dimora chantunala e communala

La legislaziun chantunala prevesa ina durada minimala da la dimora da 2 fin 5 onns.

En cas ch’il petent transferescha ses domicil en in’autra vischnanca u en in auter chantun, restan il chantun e la vischnanca che han survegnì la dumonda da natiralisaziun, vinavant cumpetents, sch’els han examinà definitivamain las premissas da natiralisaziun tenor ils artitgels 11 e 12. ³

Art. 19 Dretg da burgais d’onur

Sch’in chantun u ina vischnanca conceda il dretg da burgais d’onur ad ina persuna estra senza permissiun federala da natiralisaziun, n’ha quai betg l’effect d’ina natiralisaziun.

2. secziun Natiralisaziun facilitada

Art. 20 Premissas materialas

Per ina natiralisaziun facilitada ston esser ademplids ils criteris d’integraziun tenor l’artitgel 12 alineas 1 e 2.

Ultra da quai premetta ina natiralisaziun facilitada ch’il petent na pericliteschia betg la segirezza interna ed externa da la Svizra.

Per petents che n’han nagina dimora en Svizra valan las premissas dals alineas 1 e 2 tenor il senn.

Art. 21 Consort d’in burgais svizzer

Tgi che posseda ina naziunalitad estra po, suenter avair maridà in burgais svizzer, inoltrar ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada, sch’el:

1. viva dapi 3 onns en ina cuminanza conjugala cun il consort; e
2. ha gì ina dimora da totalmain 5 onns en Svizra, ed in da quels directamain avant l’inoltraziun da la dumonda.

Tgi che viva u ha vivì a l’exteriur, po er inoltrar la dumonda, sch’el:

1. viva dapi 6 onns en ina cuminanza conjugala cun il consort; e
2. ha ina stretga relaziun cun la Svizra.

In burgais ester po er inoltrar ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada tenor ils alineas 1 e 2, sch’il consort acquista il dretg da burgais svizzer suenter la maridaglia:

1. tras renatiralisaziun; u
2. tras ina natiralisaziun facilitada grazia a la derivanza d’in genitur svizzer.

La persuna natiralisada acquista il dretg da burgais chantunal e communal da ses consort svizzer. Sch’il consort posseda plirs dretgs da burgais chantunals e communals, po la persuna natiralisada sa decider d’acquistar mo in sulet da quels.

Art. 22 Dretg da burgais svizzer admess per sbagl

Tgi che ha vivì durant 5 onns en buna fai cun la persvasiun da posseder il dretg da burgais svizzer ed è effectivamain vegnì tractà da las autoritads chantunalas u communalas sco burgais svizzer durant quest temp, po inoltrar ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada.

La persuna natiralisada survegn il dretg da burgais da quel chantun ch’è responsabel per il sbagl. Quel decida tge dretg da burgais communal che vegn acquistà il medem mument.

Art. 23 Uffant senza naziunalitad

In uffant minoren senza naziunalitad po inoltrar ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada, sch’el cumprova ina dimora da totalmain 5 onns en Svizra, ed in da quels directamain avant l’inoltraziun da la dumonda.

Mintga dimora en Svizra en concordanza cun las prescripziuns dal dretg d’esters vegn messa a quint.

L’uffant natiralisà acquista il dretg da burgais da la vischnanca e dal chantun da domicil.

Art. 24 Uffant d’in genitur natiralisà

In uffant ester ch’era minoren cur ch’in genitur ha inoltrà la dumonda da natiralisaziun e che n’è betg vegnì inclus en la natiralisaziun dal genitur, po inoltrar – avant la cumplenida dal 22. onn da vegliadetgna – ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada, sch’el cumprova ina dimora da totalmain 5 onns en Svizra, e trais da quels directamain avant l’inoltraziun da la dumonda.

L’uffant natiralisà acquista il dretg da burgais dal genitur svizzer.

Art. 24a⁴ Persunas estras da la terza generaziun

Sin dumonda po l’uffant da geniturs esters vegnir natiralisà en moda facilitada, sche las suandantas premissas èn ademplidas:

1. almain in dals tats è naschì en Svizra u i vegn fatg valair vardaivlamain che tal haja acquistà in dretg da dimora;
2. almain in genitur ha acquistà ina permissiun da domicil, è sa trategnì durant almain 10 onns en Svizra ed ha visità durant almain 5 onns la scola obligatorica en Svizra;
3. l’uffant è naschì en Svizra;
4. l’uffant posseda ina permissiun da domicil ed ha visità durant almain 5 onns la scola obligatorica en Svizra.

La dumonda sto vegnir inoltrada avant la cumplenida dal 25. onn da vegliadetgna.

L’uffant natiralisà acquista il dretg da burgais da la vischnanca e dal chantun, nua ch’el è domicilià il mument da l’acquist dal dretg da burgais.

Art. 25 Cumpetenza e procedura

Il SEM decida davart la natiralisaziun facilitada; avant che approvar ina dumonda, taidla el il chantun.

Il Cussegl federal regla la procedura.

3. secziun Renatiralisaziun

Art. 26 Premissas

Ina renatiralisaziun premetta ch’il petent:

1. saja integrà cun success, sch’el sa trategna en Svizra;
2. haja ina stretga relaziun cun la Svizra, sch’el viva a l’exteriur;
3. resguardia la segirezza publica e l’urden public;
4. respectia las valurs da la Constituziun federala; e
5. na pericliteschia betg la segirezza interna u externa da la Svizra.

Per petents che na sa trategnan betg en Svizra valan las premissas da l’alinea 1 literas c–e tenor il senn.

Art. 27 Renatiralisaziun suenter peremziun, relaschada e perdita dal dretg da burgais

Tgi che ha pers il dretg da burgais svizzer, po inoltrar entaifer 10 onns ina dumonda da renatiralisaziun.

Persunas che han dapi 3 onns dimora en Svizra pon dumandar la renatiralisaziun er suenter la scadenza dal termin tenor l’alinea 1.

Art. 28 Effect

Tras la renatiralisaziun acquista il petent il dretg da burgais chantunal e communal ch’el aveva sco ultim.

Art. 29 Cumpetenza e procedura

Il SEM decida davart la renatiralisaziun; avant che approvar ina dumonda, taidla el il chantun.

Il Cussegl federal regla la procedura.

4. secziun Disposiziuns cuminaivlas

Art. 30 Inclusiun dals uffants

Ils uffants minorens dal petent vegnan per regla inclus en la natiralisaziun, sch’els vivan ensemen cun il petent. Per uffants da 12 onns e dapli ston las premissas tenor ils artitgels 11 fin 12 vegnir examinadas en moda independenta e resguardond la vegliadetgna.

Art. 31 Uffants minorens

Uffants minorens pon inoltrar la dumonda da natiralisaziun mo tras lur represchentanza legala.

Uffants minorens da 16 onns e dapli ston ultra da quai declerar en scrit lur atgna intenziun da vulair acquistar il dretg da burgais svizzer.

Art. 32 Maiorennitad

La maiorennitad e la minorennitad en il senn da questa lescha sa drizzan tenor l’artitgel 14 dal Cudesch civil svizzer ⁵ .

Art. 33 Dimora

A la durada da la dimora vegn messa a quint la dimora en Svizra cun titels da dimora en furma:

1. d’ina permissiun da dimora u da domicil;
2. d’ina admissiun provisorica; en quest cas vegn messa a quint la mesadad da la durada da la dimora; u
3. d’ina carta da legitimaziun emessa dal Departament federal d’affars exteriurs u d’in titel da dimora cumparegliabel.

La dimora na vegn betg interrutta, sche la persuna estra banduna per in curt temp la Svizra cun l’intenziun da returnar en Svizra.

En cas d’ina partenza a l’exteriur vala la dimora en Svizra sco annullada, sche la persuna estra annunzia sia partenza a l’autoritad cumpetenta u viva durant dapli che 6 mais effectivamain a l’exteriur.

Art. 34 Retschertgas chantunalas

Sch’i vegn inoltrada ina dumonda per ina natiralisaziun ordinaria e sche las premissas tenor l’artitgel 9 èn ademplidas, examinescha l’autoritad chantunala cumpetenta, sche las premissas da l’artitgel 11 literas a e b èn ademplidas.

Il SEM incumbensescha l’autoritad chantunala da natiralisaziun da far las retschertgas ch’èn necessarias per giuditgar las premissas d’ina natiralisaziun facilitada u d’ina renatiralisaziun, per annullar ina natiralisaziun u per retrair il dretg da burgais svizzer.

Il Cussegl federal regla la procedura. El po decretar directivas unitaras per rediger rapports da retschertga e prevair termins regulars per far las retschertgas menziunadas en l’alinea 2.

Art. 35 Taxas

Las autoritads federalas, chantunalas e communalas pon incassar taxas per las proceduras da natiralisaziun u per las proceduras concernent annullaziuns da natiralisaziuns.

Las taxas dastgan sin il pli cuvrir ils custs.

Per las proceduras da ses champ da cumpetenza po la Confederaziun pretender in pajament anticipà da las taxas.

Art. 36 Annullaziun

Il SEM po annullar la natiralisaziun, sch’ella è vegnida obtegnida cun far faussas indicaziuns u cun zuppentar fatgs relevants.

La natiralisaziun po vegnir annullada entaifer 2 onns, suenter ch’il SEM è vegnì a savair davart ils fatgs giuridicamain relevants, dentant fin il pli tard entaifer 8 onns suenter l’acquist dal dretg da burgais svizzer. Suenter mintga act d’inquisiziun che vegn communitgà a la persuna natiralisada, cumenza in nov termin da surannaziun da 2 onns. Durant ina procedura da recurs èn ils termins suspendids.

Sut las medemas premissas po la natiralisaziun tenor ils artitgels 9–19 er vegnir annullada da las autoritads chantunalas.

L’annullaziun s’extenda sin tut ils uffants che han acquistà il dretg da burgais svizzer sin basa da la natiralisaziun annullada. Exceptads èn uffants che:

1. han – il mument che la decisiun davart l’annullaziun vegn prendida – cumplenì il 16. onn da vegliadetgna ed adempleschan las premissas da domicil tenor l’artitgel 9 sco er las premissas da qualificaziun tenor l’artitgel 11; u
2. daventassan senza naziunalitad pervia da l’annullaziun.

Suenter che l’annullaziun d’ina natiralisaziun è entrada en vigur, po ina nova dumonda da natiralisaziun vegnir inoltrada pir suenter la scadenza da 2 onns.

Il termin da spetga da l’alinea 5 na vala betg per ils uffants inclus en l’annullaziun.

Ensemen cun l’annullaziun vegn disponida er la retratga dals documents d’identitad.

2. chapitel Perdita tras conclus da l’autoritad

1. secziun Relaschada

Art. 37 Dumonda e conclus da relaschada

Sin lur dumonda vegnan burgais svizzers relaschads or dal dretg da burgais, sch’els n’han nagin domicil en Svizra e possedan in’autra naziunalitad u han la garanzia da survegnir in tala. L’artitgel 31 vala tenor il senn.

La relaschada vegn pronunziada da l’autoritad dal chantun d’origin.

La perdita dal dretg da burgais chantunal e communal ed uschia dal dretg da burgais svizzer entra en vigur cun la consegna dal document da relaschada.

Art. 38 Inclusiun dals uffants

En la relaschada vegnan inclus ils uffants minorens che:

1. stattan sut la tgira genituriala da las persunas relaschadas;
2. n’han nagin domicil en Svizra; e
3. possedan in’autra naziunalitad u han la garanzia da survegnir in tala.

Uffants minorens da 16 onns e dapli vegnan inclus en la relaschada mo, sch’els dattan lur consentiment en scrit a tala.

Art. 39 Document da relaschada

Il chantun d’origin emetta in document da relaschada che cuntegna tut las persunas pertutgadas da la relaschada.

Il SEM procura per la consegna dal document da relaschada ed infurmescha il chantun, ch’il document saja vegnì consegnà.

El suspenda la consegna, sch’i na po betg vegnir fatg quint che la persuna relaschada survegnia la naziunalitad estra garantida.

Sch’il lieu da dimora da la persuna relaschada n’è betg enconuschent, po la relaschada vegnir publitgada en il Fegl uffizial federal. Questa publicaziun ha ils medems effects sco la consegna dal document da relaschada.

Art. 40 Taxas

Per tractar ina dumonda da relaschada pon ils chantuns incassar taxas che cuvran ils custs.

Art. 41 Dretg da burgais da plirs chantuns

Persunas svizras che possedan il dretg da burgais da plirs chantuns, pon inoltrar la dumonda ad in dals chantuns d’origin.

Sch’in chantun d’origin decida davart la relaschada, ha la consegna da la decisiun per consequenza ch’il dretg da burgais svizzer sco er tut ils dretgs da burgais chantunals e communals van a perder.

Il chantun che ha decidì davart la relaschada, infurmescha d’uffizi ils auters chantuns d’origin.

2. secziun Retratga

Art. 42

Cun il consentiment da l’autoritad dal chantun d’origin po il SEM retrair il dretg da burgais svizzer, chantunal e communal d’in burgais dubel, sche ses cumportament è in dischavantatg considerabel per ils interess u per la reputaziun da la Svizra.

3. titel Procedura da constataziun

Art. 43

Sch’igl è intschert, sch’ina persuna posseda il dretg da burgais svizzer, decida – sin dumonda u d’uffizi – l’autoritad dal chantun, nua ch’il dretg da burgais è medemamain en discussiun.

La dumonda po er vegnir inoltrada dal SEM.

4. titel Elavuraziun da datas persunalas ed agid uffizial

Art. 44⁶ Elavuraziun da datas

Per ademplir sias incumbensas tenor questa lescha po il SEM elavurar datas persunalas, inclusiv las datas che permettan da giuditgar las premissas da qualificaziun dal petent sco er las datas spezialmain sensiblas davart las opiniuns religiusas, davart las activitads politicas, davart la sanadad, davart mesiras da l’agid social e davart persecuziuns e sancziuns administrativas u penalas. Per quest intent maina el in sistem d’infurmaziun electronic sin basa da la Lescha federala dals 20 da zercladur 2003 ⁷ davart il sistem d’infurmaziun per il sectur da las persunas estras e da l’asil.

Art. 45 Agid uffizial

Las autoritads incumbensadas cun l’execuziun da questa lescha communitgeschan ina a l’autra – en cas singuls e sin ina dumonda motivada en scrit – las datas ch’ellas dovran per:

1. decider davart ina dumonda per ina natiralisaziun ordinaria, per ina natiralisaziun facilitada u per ina renatiralisaziun;
2. pronunziar l’annullaziun d’ina natiralisaziun;
3. decider davart ina dumonda da vegnir relaschà or dal dretg da burgais svizzer;
4. pronunziar la retratga dal dretg da burgais svizzer;
5. prender ina decisiun da constataziun davart il dretg da burgais svizzer d’ina persuna.

Autras autoritads federalas, chantunalas e communalas èn obligadas da communitgar a las autoritads incumbensadas cun l’execuziun da questa lescha – en cas singuls e sin ina dumonda motivada en scrit – las datas necessarias per las incumbensas tenor l’alinea 1.

5. titel Protecziun giuridica

Art. 46 Recurs davant ina dretgira chantunala

Ils chantuns installeschan autoritads giudizialas che giuditgeschan sco ultimas instanzas chantunalas recurs cunter decisiuns negativas davart ina natiralisaziun ordinaria.

Art. 47 Recurs sin plaun federal

Recurs cunter disposiziuns chantunalas d’ultima instanza e cunter decisiuns da las autoritads administrativas federalas sa drizzan tenor las disposiziuns generalas davart la giurisdicziun federala.

Il dretg da far recurs han er ils chantuns pertutgads e las vischnancas pertutgadas.

6. titel Disposiziuns finalas

1. chapitel Execuziun sco er aboliziun e midada d’auters decrets

Art. 48 Execuziun

Il Cussegl federal vegn incumbensà cun l’execuziun da questa lescha.

Art. 49 Aboliziun e midada d’auters decrets

L’aboliziun e la midada d’auters decrets vegnan regladas en l’agiunta.

2. chapitel Disposiziuns transitoricas

Art. 50 Nunrectroactivitad

L’acquist e la perdita dal dretg da burgais svizzer sa drizzan tenor quel dretg ch’è en vigur il mument ch’il causal decisiv è capità.

Dumondas inoltradas avant l’entrada en vigur da questa lescha vegnan tractadas tenor las disposiziuns dal dretg vertent fin a la decisiun davart la dumonda.

Art. 51 Acquist dal dretg da burgais svizzer tenor il dretg transitoric

Sch’in uffant ester deriva d’ina lètg d’ina burgaisa svizra cun in burgais ester e sche sia mamma possedeva il dretg da burgais svizzer avant u a sia naschientscha, po el inoltrar ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada, premess ch’el haja ina stretga relaziun cun la Svizra.

Sch’in uffant ester ch’è naschì avant il 1. da schaner 2006 ha in bab svizzer, po el inoltrar ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada, premess ch’el adempleschia las premissas da l’artitgel 1 alinea 2 ed haja ina stretga relaziun cun la Svizra.

Sch’in uffant ester ch’è naschì avant il 1. da schaner 2006 ha in bab svizzer e sche ses geniturs maridan in l’auter, acquista el il dretg da burgais svizzer, sco sch’el avess acquistà il dretg da burgais cun la naschientscha, premess ch’el adempleschia las premissas da l’artitgel 1 alinea 2.

L’uffant acquista il dretg da burgais chantunal e communal ch’il genitur svizzer posseda u possedeva sco ultim, ed uschia il dretg da burgais svizzer.

Las premissas da l’artitgel 20 valan tenor il senn.

Art. 51a⁸ Disposiziun transitorica da la midada dals 30 da settember 2016

Persunas estras da la terza generaziun, che han cuntanschì il 26. onn da vegliadetgna, ma betg anc cumplenì il 35. onn da vegliadetgna e che adempleschan las premissas da l’artitgel 24 a alinea 1 il mument da l’entrada en vigur da la midada dals 30 da settember 2016 da questa lescha, pon far ina dumonda per ina natiralisaziun facilitada entaifer 5 onns suenter l’entrada en vigur. ⁹

3. chapitel Referendum ed entrada en vigur

Art. 52

Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ.

Il Cussegl federal fixescha l’entrada en vigur. Entrada en vigur: 1. da schaner 2018 ¹⁰

Agiunta

(art. 49)

Aboliziun e midada d’auters decrets

I

La Lescha dals 29 da settember 1952 ¹¹ davart il dretg da burgais vegn abolida.

II

Las leschas federalas qua sutvart vegnan midadas sco suonda:

... ¹²