311.1 — DPG

Lescha federala davart il dretg penal per giuvenils (Dretg penal per giuvenils, DPG) dals 20 da zercladur 2003 (versiun dal 1. da fanadur 2025)

Rumantsch è ina lingua naziunala, ma ina lingua parzialmain uffiziala da la Confederaziun, numnadamain en la correspundenza cun persunas da lingua rumantscha. La translaziun d’in decret federal serva a l’infurmaziun, n’ha dentant nagina validitad legala.

L’Assamblea federala da la Confederaziun svizra,

sa basond sin l’artitgel 123 da la Constituziun federala ¹ ,
suenter avair gì invista da la missiva dal Cussegl federal dals 21 da settember 1998 ² ,

concluda:

1. chapitel Princips e champ d’applicaziun

Art. 1 Object e relaziun cun il Cudesch penal

Questa lescha:

1. regla las sancziuns che vegnan applitgadas envers persunas che han commess in malfatg chastiabel tenor il Cudesch penal (CP)³ u tenor in’autra lescha federala, avant ch’ellas avevan cumplenì il 18avel onn da vegliadetgna;
2. ⁴ ...

En cumplettaziun da questa lescha èn las suandantas disposiziuns dal CP applitgablas tenor il senn:

1. ils artitgels 1–33 (champ d’applicaziun e chastiabladad), cun excepziun da l’artitgel 20 (responsabladad penala dubiusa);
2. ils artitgels 47, 48 e 51 (fixaziun dal chasti);
3. l’artitgel 56 alineas 2, 5 e 6 sco er l’artitgel 56a (princips en connex cun mesiras);
4. ils artitgels 69–73 (confiscaziun ed utilisaziun a favur dal donnegià);
5. l’artitgel 74 (princips d’execuziun);
6. l’artitgel 83 (salari);
7. l’artitgel 84 (relaziuns cun il mund exteriur);
8. l’artitgel 85 (controllas e perquisiziuns);
9. l’artitgel 92 (interrupziun da l’execuziun);
10. ⁵ l’artitgel 92a (dretg d’infurmaziun);
11. ⁶ ils artitgels 98, 99 alinea 2, 100 sco er 101 alineas 1 literas a–d, 2 e 3 (surannaziun);
12. ⁷ ils artitgels 103, 104 e 105 alinea 2 (surpassaments);
13. l’artitgel 110 (noziuns);
14. ils artitgels< 111–332 (segund cudesch: disposiziuns spezialas);
15. ⁸ ils artitgels 333–392 (terz cudesch: introducziun ed applicaziun da la lescha), cun excepziun dals artitgels 380 (custs), 387 alinea 1 litera d e 2 (disposiziuns cumplementaras dal Cussegl federal) e 388 alinea 3 (execuziun da sentenzias anteriuras);
16. ⁹ ...

Applitgond questas disposiziuns dal CP ston vegnir observads ils princips tenor l’artitgel 2, e la vegliadetgna ed il stadi da svilup dal giuvenil ston vegnir resguardads a sia favur.

Art. 2 Princips

Decisivas per l’applicaziun da questa lescha èn la protecziun e l’educaziun dal giuvenil.

A las relaziuns da vita e da famiglia dal giuvenil sco er al svilup da sia persunalitad sto vegnir dada attenziun particulara.

Art. 3 Champ d’applicaziun persunal

Questa lescha vala per persunas che han commess in malfatg chastiabel tranter il 10avel ed il 18avel onn da vegliadetgna cumplenì.

Sch’i ston vegnir giuditgads il medem mument in malfatg commess avant ed in suenter la cumplenida dal 18avel onn da vegliadetgna e sch’il malfatg commess avant la cumplenida dal 18avel onn da vegliadetgna è vegnì enconuschent pir, suenter che la procedura pervia d’in malfatg commess suenter la cumplenida dal 18avel onn da vegliadetgna è vegnida instradada, è applitgabel mo il CP ¹⁰ areguard ils chastis; la procedura sa drizza tenor il Cudesch da procedura penala ¹¹ . ¹²

Art. 4 Malfatgs commess avant il 10avel onn da vegliadetgna

Sche l’autoritad cumpetenta constatescha en il decurs d’ina procedura ch’in malfatg è vegnì commess d’in uffant da main che 10 onns, infurmescha ella ils represchentants legals da l’uffant. Sch’i dat indizis che l’uffant dovria agid spezial, sto er vegnir infurmada l’autoritad per la protecziun d’uffants u il post spezialisà per l’agid a la giuventetgna designà tenor il dretg chantunal. ¹³

2. chapitel Inquisiziun

Art. 5 Ordinaziun preventiva da mesiras da protecziun

Durant l’inquisiziun po l’autoritad cumpetenta ordinar preventivamain las mesiras da protecziun tenor ils artitgels 12–15.

Art. 6–8¹⁴

Art. 9 Scleriment da las relaziuns persunalas, observaziun ed expertisa

Uschenavant che quai è necessari per decider davart l’ordinaziun d’ina mesira da protecziun u d’in chasti, sclerescha l’autoritad cumpetenta las relaziuns persunalas dal giuvenil, en spezial areguard la famiglia, l’educaziun, la scola e la professiun. Per quest intent po ella er ordinar in’observaziun ambulanta u staziunara.

L’incumbensa da far il scleriment po vegnir surdada ad ina persuna u ad in post che garantescha ina realisaziun professiunala.

Sch’i dat motivs serius da dubitar da la sanadad fisica u psichica dal giuvenil u sch’i para inditgà da plazzar il giuvenil en ina instituziun averta per tractar in disturbi psichic u d’al plazzar en ina instituziun serrada, ordinescha l’autoritad cumpetenta in’expertisa medicinala u psicologica.

Sche las premissas tenor l’artitgel 25 a alinea 1 literas a–c èn ademplidas, ordinescha l’autoritad cumpetenta in’expertisa dal privel che resorta dal giuvenil per terzas persunas. ¹⁵

3. chapitel Mesiras da protecziun e chastis

1. secziun Premissas generalas

Art. 10 Ordinaziun da mesiras da protecziun

Sch’il giuvenil ha commess in malfatg chastiabel e sch’il scleriment mussa ch’el dovra in sustegn educativ u in tractament terapeutic spezial, ordinescha l’autoritad giuditganta las mesiras da protecziun necessarias tenor las circumstanzas, independentamain dal fatg, sch’il giuvenil ha agì culpaivlamain. Sche pliras mesiras da protecziun èn necessarias, las po l’autoritad giuditganta ordinar en ina. ¹⁶

Sch’il giuvenil n’ha betg ina dimora ordinaria en Svizra, po l’autoritad giuditganta desister d’ordinar ina mesira da protecziun.

Art. 11 Ordinaziun da chastis

Sch’il giuvenil ha agì culpaivlamain, pronunzia l’autoritad giuditganta in chasti, e quai ubain per cumplettar la mesira da protecziun ubain sco unica consequenza giuridica. L’artitgel 21 davart la liberaziun dal chasti resta resalvà.

Culpaivlamain po agir mo il giuvenil ch’è abel da chapir la malgiustia da ses malfatg e d’agir sin fundament da questa chapientscha.

2. secziun Mesiras da protecziun

Art. 12 Surveglianza

Sch’igl è previsibel ch’ils titulars da la tgira genituriala u ils geniturs da tgira prendian las mesiras necessarias per garantir in sustegn educativ u in tractament terapeutic adattà dal giuvenil, designescha l’autoritad giuditganta ina persuna u in post adattà che ha il dretg da prender invista e da survegnir las infurmaziuns necessarias. L’autoritad giuditganta po dar directivas als geniturs.

Sch’il giuvenil è sut avugadia u sch’il giuven creschì è sut curatella, na dastga vegnir ordinada nagina surveglianza. ¹⁷

Suenter che la maiorennitad è cuntanschida, po la surveglianza vegnir ordinada mo cun il consentiment dal giuven creschì. ¹⁸

Art. 13 Assistenza persunala

Sch’ina surveglianza tenor l’artitgel 12 na basta betg, designescha l’autoritad giuditganta ina persuna adattada che sustegna ils geniturs en lur incumbensa d’educaziun e che assista persunalmain il giuvenil.

A la persuna ch’è incumbensada cun l’assistenza po l’autoritad giuditganta surdar tschertas cumpetenzas areguard l’educaziun, il tractament e la scolaziun dal giuvenil e restrenscher correspundentamain la tgira genituriala. En divergenza da l’artitgel 323 alinea 1 dal Cudesch civil (CCS) ¹⁹ po l’autoritad giuditganta surdar a questa persuna er l’administraziun da las entradas da gudogn dal giuvenil.

Sch’il giuvenil è sut avugadia u sch’il giuven creschì è sut curatella, na dastga vegnir ordinada nagina assistenza persunala. ²⁰

Suenter che la maiorennitad è cuntanschida, po l’assistenza persunala vegnir ordinada mo cun il consentiment dal giuven creschì. ²¹

Art. 14 Tractament ambulant

Sch’il giuvenil patescha da disturbis psichics, sch’il svilup da sia persunalitad è disturbà grevamain u sch’el è dependent da drogas u patescha d’ina autra dependenza, po l’autoritad giuditganta ordinar ch’el vegnia tractà en moda ambulanta.

… ²²

Art. 15 Plazzament
a. Cuntegn e premissas

Sche l’educaziun u il tractament necessari dal giuvenil na po betg vegnir garantì autramain, ordinescha l’autoritad giuditganta il plazzament. Il giuvenil vegn plazzà en spezial tar persunas privatas u en instituziuns d’educaziun u da tractament ch’èn en cas da prestar l’agid educativ e terapeutic necessari.

L’autoritad giuditganta dastga ordinar il plazzament en ina instituziun serrada mo, sche:

1. quai è inevitabel per la protecziun persunala u per il tractament dal disturbi psichic dal giuvenil; u
2. quai è necessari per evitar ch’il giuvenil pericliteschia grevamain terzas persunas.

Avant che plazzar il giuvenil en ina instituziun averta per tractar in disturbi psichic u avant che al plazzar en ina instituziun serrada, ordinescha l’autoritad giuditganta in’expertisa medicinala u psicologica, nun che quella saja gia vegnida fatga sin basa da l’artitgel 9 alinea 3.

Sch’il giuvenil è sut avugadia u sch’il giuven creschì è sut curatella, communitgescha l’autoritad giuditganta l’ordinaziun dal plazzament a l’autoritad per la protecziun d’uffants u da creschids. ²³

Sch’il plazzament en ina instituziun serrada è vegnì ordinà pervia d’in assassinat (art. 112 CP ²⁴ ) e per evitar ch’il giuvenil pericliteschia grevamain terzas persunas, po il plazzament vegnir cuntinuà sut las premissas da l’artitgel 19 c en furma d’in internament tenor l’artitgel 64 alinea 1 CP. ²⁵

Art. 16 b. Execuziun

Per la durada dal plazzament regla l’autoritad executiva l’exercizi dal dretg dals geniturs u da terzas persunas da tgirar relaziuns persunalas cun il giuvenil tenor ils artitgels 273 ss. CCS ²⁶ .

En l’execuziun d’ina mesira disciplinara dastga il giuvenil vegnir separà excepziunalmain dals auters giuvenils, ma betg pli ditg che 7 dis senza interrupziun.

Sch’il giuvenil ha cumplenì il 17avel onn da vegliadetgna, po la mesira vegnir exequida u cuntinuada en ina instituziun per persunas giuvnas creschidas (art. 61 CP ²⁷ ).

L’execuziun da mesiras po vegnir surdada ad instituziuns privatas. ²⁸

Art. 16a²⁹ Scumond d’activitad, scumond da contact e d’areal

L’autoritad giuditganta po scumandar al giuvenil da pratitgar tschertas activitads professiunalas u tschertas activitads extraprofessiunalas organisadas, sch’ins sto temair ch’el fetschia abus da questas activitads per commetter delicts sexuals envers persunas minorennas u envers autras persunas cun in basegn da protecziun spezial.

Sch’ins sto temair ch’il giuvenil commettia malfatgs en cas ch’el ha contact cun tschertas persunas u cun persunas d’ina tscherta gruppa, po l’autoritad giuditganta scumandar al giuvenil d’entrar en contact cun questas persunas u da sa trategnair en tscherts lieus.

L’autoritad executiva designescha ina persuna adattada che accumpogna il giuvenil durant il temp d’in scumond e che rapporta ad ella.

Per exequir il scumond tenor l’alinea 2 po l’autoritad executiva applitgar apparats tecnics ch’èn fixads vi dal giuvenil. Quests apparats pon servir en spezial a localisar il giuvenil.

Art. 17 Disposiziuns cuminaivlas per l’execuziun da las mesiras

L’autoritad executiva fixescha, tgi che vegn incumbensà cun l’execuziun dal tractament ambulant e dal plazzament.

Ella surveglia l’execuziun da tut las mesiras. Ella decretescha las directivas necessarias e fixescha, quant savens ch’i sto vegnir rapportà ad ella.

Exequind las mesiras stoi vegnir procurà ch’il giuvenil survegnia ina instrucziun ed ina scolaziun adequata.

Art. 18 Midada da las mesiras

Sche las relaziuns èn sa midadas, po ina mesira vegnir remplazzada tras in’autra. Sche la nova mesira è pli severa, è l’autoritad giuditganta cumpetenta per pronunziar quella.

Ina midada da las mesiras po vegnir dumandada dal giuvenil u da ses represchentants legals.

Art. 19 Terminaziun da las mesiras

L’autoritad executiva examinescha annualmain, sche e cur che la mesira po vegnir abolida. Ella abolescha la mesira, sche ses intent è cuntanschì u sch’igl è cler ch’ella n’ha pli nagins effects educativs u terapeutics.

Sch’in plazzament en ina instituziun serrada è vegnì ordinà pervia d’in assassinat (art. 112 CP ³⁰ ) e per evitar ch’il giuvenil pericliteschia grevamain terzas persunas, decida l’autoritad executiva sin basa dal giudicament da la cumissiun spezialisada tenor l’artitgel 91 a CP ³¹ . ³²

Tut las mesiras fineschan cun la cumplenida dal 25avel onn da vegliadetgna. ³³

... ³⁴

... ³⁵

Art. 19a³⁶ Mesiras consecutivas
a. Princips

Sche la terminaziun d’ina mesira da protecziun signifitga dischavantatgs gravants per il giuvenil u il giuven creschì sez ubain per la segirezza da terzas persunas, e sche quests dischavantatgs na pon betg vegnir evitads autramain, dumonda l’autoritad executiva a temp l’ordinaziun da mesiras adequatas per la protecziun d’uffants u da creschids.

L’autoritad executiva po mo dumandar ina mesira tenor il CP ³⁷ sin basa dals artitgels 19 b e 19 c , sche las premissas per ordinar mesiras per la protecziun da creschids n’èn betg dadas u sche talas mesiras na bastan betg per evitar dischavantatgs gravants per la segirezza da terzas persunas.

Art. 19b³⁸ b. Scumond d’activitad e scumond da contact e d’areal tenor il CP

Sche la terminaziun d’in scumond tenor l’artitgel 16 a signifitga dischavantatgs gravants per la segirezza da terzas persunas, dumonda l’autoritad executiva la dretgira per creschids al domicil dal giuven creschì, d’ordinar in scumond tenor l’artitgel 67 alinea 2 u 67 b alinea 1 CP ³⁹ .

Sin dumonda da l’autoritad executiva po la dretgira per creschids prolungar ils scumonds sin basa dals artitgels 67 alinea 2 ^bis e 67 b alinea 5 CP.

Sin dumonda da l’autoritad executiva po la dretgira per creschids extender ils scumonds u ordinar in scumond supplementar sin basa da l’artitgel 67 d alinea 1 CP.

Art. 19c⁴⁰ c. Internament tenor l’artitgel 64 alinea 1 CP suenter in plazzament serrà

Avant la fin dal plazzament en ina instituziun serrada u avant la fin d’ina detenziun che vegn exequida suenter questa mesira, dumonda l’autoritad executiva la dretgira per creschids al domicil dal giuven creschì, d’ordinar in internament tenor l’artitgel 64 alinea 1 CP⁴¹, sche:

1. il giuven creschì ha commess in assassinat suenter la cumplenida dal 16avel onn da vegliadetgna (art. 112 CP);
2. igl è – pervia dal malfatg – vegnì ordinà in plazzament, ch’è vegnì exequì en ina instituziun serrada per evitar che terzas persunas vegnian periclitadas grevamain;
3. ins sto quintar seriusamain, ch’el commettia danovamain in assassinat (art. 112 CP), cura ch’il plazzament en ina instituziun serrada vegn terminà u cura che la detenziun, ch’è vegnida exequida suenter questa mesira, è finida; e
4. el è maioren.

Per sia dumonda sa basa l’autoritad executiva:

1. sin il rapport da la direcziun da l’instituziun d’execuziun;
2. sin in’expertisa d’in expert independent tenor l’artitgel 56 alineas 3 e 4 CP;
3. sin il giudicament da la cumissiun spezialisada tenor l’artitgel 91a CP⁴²; e
4. sin l’audiziun dal giuven creschì.

Sche la dretgira per creschids ordinescha in internament tenor l’artitgel 64 alinea 1 CP, abolescha ella il plazzament serrà ch’è anc en vigur.

Art. 20 Collavuraziun tranter l’autoritad civila e l’autoritad penala per giuvenils

L’autoritad penala per giuvenils po:

1. dumandar l’autoritad civila d’ordinar, midar u abolir mesiras, per las qualas ella n’è betg cumpetenta;
2. suttametter propostas per l’elecziun d’in avugà u dumandar da midar il represchentant legal.

L’autoritad penala per giuvenils po surdar a l’autoritad civila la cumpetenza d’ordinar mesiras da protecziun, sche motivs impurtants giustifitgeschan quai, en spezial sche:

1. i ston er vegnir prendidas mesiras per fragliuns che n’han commess nagins malfatgs;
2. i para dad esser necessari da cuntinuar cun mesiras civilas ordinadas pli baud;
3. ina procedura per la privaziun da la tgira genituriala è vegnida introducida.

Sche l’autoritad civila desista d’ordinar sezza mesiras en l’interess d’in proceder unitar, po ella dumandar l’autoritad penala per giuvenils da decretar, midar u abolir mesiras da protecziun tenor ils artitgels 10 e 12–19.

L’autoritad civila e l’autoritad penala per giuvenils communitgeschan ina a l’autra lur decisiuns.

3. secziun Chastis

Art. 21 Liberaziun dal chasti

L’autoritad giuditganta desista da pronunziar in chasti, sche:

1. il chasti periclitass la finamira d’ina mesira da protecziun ch’è vegnida ordinada pli baud u che vegn ordinada en la procedura currenta;
2. la culpa dal giuvenil e las consequenzas dal malfatg èn pitschnas;
3. ⁴³ il giuvenil ha reparà il donn tant sco pussaivel tras ina prestaziun persunala u ha fatg in sforz spezial per cumpensar la malgiustia ch’el ha chaschunà e sche:1.mo ina reprimanda tenor l’artitgel 22 vegn en dumonda sco chasti,2.la persecuziun penala è mo d’in pitschen interess per la publicitad e per il donnegià, e3.il giuvenil ha confessà ils fatgs;
4. il giuvenil è pertutgà uschè fitg da las consequenzas directas da ses malfatg ch’in chasti na fiss betg adequat;
5. il giuvenil è gia vegnì chastià suffizientamain pervia da ses malfatg dals geniturs, d’autras persunas responsablas per l’educaziun u da terzas persunas; u
6. igl è passà relativamain bler temp dapi il malfatg, il giuvenil è sa cumportà bain dapi lura e l’interess da la publicitad e dal donnegià vi da la persecuziun penala è minim.

D’in chasti poi plinavant vegnir desistì, sch’il stadi ester, nua ch’il giuvenil ha sia dimora ordinaria, ha gia instradà ina procedura u è sa declerà pront d’instradar ina tala pervia dal malfatg dal giuvenil.

... ⁴⁴

Art. 22 Reprimanda

L’autoritad giuditganta declera ch’il giuvenil saja culpaivel e pronunzia ina reprimanda, sche quai basta previsiblamain d’impedir ch’il giuvenil commettia ulteriurs malfatgs. La reprimanda consista d’ina dischapprovaziun formala dal malfatg.

Supplementarmain po l’autoritad giuditganta imponer al giuvenil in temp d’emprova da 6 mais fin 2 onns e dar directivas en quest connex. Sch’il giuvenil commetta culpaivlamain in malfatg chastiabel durant il temp d’emprova u sch’el n’observa betg las directivas, po l’autoritad giuditganta desister d’ina reprimanda e pronunziar in auter chasti.

Art. 23 Prestaziun persunala

Il giuvenil po vegnir obligà da furnir ina prestaziun persunala a favur d’instituziuns socialas, d’ovras d’interess public, da persunas basegnusas u dal donnegià, sche tals dattan lur consentiment. La prestaziun sto correspunder a la vegliadetgna ed a las abilitads dal giuvenil. Ella na vegn betg indemnisada.

Sco prestaziun persunala po er vegnir ordinada ina participaziun a curs u ad occurrenzas sumegliantas.

La prestaziun persunala dura maximalmain 10 dis. Per giuvenils che han commess in crim u in delict e che avevan cumplenì il 15avel onn da vegliadetgna il mument ch’els han commess il malfatg, po la prestaziun persunala vegnir ordinada fin ad ina durada da 3 mais e vegnir colliada cun l’obligaziun da sa trategnair en in tschert lieu.

Sche la prestaziun na vegn betg furnida entaifer il termin fixà u sch’ella è manglusa, admonescha l’autoritad executiva il giuvenil fixond in ultim termin.

Sche l’admoniziun n’ha nagin success e sch’il giuvenil n’ha betg cumplenì il 15avel onn da vegliadetgna il mument ch’el ha commess il malfatg, po el vegnir obligà da furnir la prestaziun sut la surveglianza directa da l’autoritad executiva u d’ina persuna designada da tala.

Sche l’admoniziun n’ha nagin success e sch’il giuvenil ha cumplenì il 15avel onn da vegliadetgna il mument ch’el ha commess il malfatg, transfurma l’autoritad giuditganta:

1. ina prestaziun da fin 10 dis en ina multa;
2. ina prestaziun da passa 10 dis en ina multa u en ina detenziun; la detenziun na dastga betg durar pli ditg che la prestaziun transfurmada.

Art. 24 Multa

Il giuvenil che ha cumplenì il 15avel onn da vegliadetgna il mument ch’el ha commess il malfatg, po vegnir chastià cun ina multa. Quella importa maximalmain 2000 francs. Ella sto vegnir fixada resguardond las relaziuns persunalas dal giuvenil.

L’autoritad executiva fixescha il termin da pajament; ella po conceder prolungaziuns dal termin e pajaments en ratas.

Sin dumonda dal giuvenil po l’autoritad executiva transfurmar la multa dal tuttafatg u per part en ina prestaziun persunala, nun che la multa saja vegnida pronunziada empè d’ina prestaziun persunala betg furnida.

Sche las relaziuns decisivas per fixar la multa èn daventadas mendras dapi la sentenzia, senza ch’il giuvenil saja la culpa, po l’autoritad giuditganta reducir la multa.

Sch’il giuvenil na paja betg la multa entaifer il termin fixà, la transfurma l’autoritad giuditganta en ina detenziun da fin 30 dis. La transfurmaziun è exclusa, sch’il giuvenil è insolvent, senza ch’el saja sez la culpa.

Art. 25 Detenziun
a. Cuntegn e premissas

Il giuvenil che ha commess in crim u in delict suenter ch’el ha cumplenì il 15avel onn da vegliadetgna, po vegnir chastià cun ina detenziun dad 1 di fin 1 onn.

Il giuvenil che ha cumplenì il 16avel onn da vegliadetgna il mument ch’el ha commess il malfatg, vegn chastià cun ina detenziun da fin 4 onns, sch’el:

1. ha commess in crim, per il qual il dretg applitgabel per persunas creschidas prevesa in chasti da detenziun d’almain 3 onns;
2. ha commess in malfatg tenor ils artitgels 122, 140 cifra 3 u 184 CP⁴⁵ ed ha agì cun particularmain paucs scrupels, en spezial sch’il motiv dal giuvenil, l’intent dal malfatg u la maniera co ch’el l’ha commess, mussan ina mentalitad spezialmain condemnabla.

Art. 25a⁴⁶ a^bis. Resalva da l’internament

En la sentenzia fundamentala resalva l’autoritad giuditganta la pussaivladad d’ordinar in internament tenor l’artitgel 64 alinea 1 CP⁴⁷ per il temp suenter il 18avel onn da vegliadetgna dal giuvenil, sche:

1. el ha commess in assassinat (art. 112 CP);
2. el vegn sentenzià ad ina detenziun d’almain 3 onns pervia da quest malfatg;
3. i na vegn betg ordinà in plazzament tenor l’artitgel 15; e
4. ins sto – sin basa da las circumstanzas dal malfatg e sin basa da la persunalitad dal giuvenil il mument che la sentenzia fundamentala vegn pronunziada – partir dal fatg ch’il giuvenil saja in privel gravant per terzas persunas.

Sch’il giuvenil vegn sentenzià en la medema procedura ad ina detenziun pervia da plirs malfatgs, fixescha l’autoritad giuditganta, tge cumpart dal chasti che vegn adossada per l’assassinat. Questa cumpart dal chasti è decisiva per giuditgar, sche la premissa tenor l’alinea 1 litera b è ademplida.

La resalva vala fin a la relaschada definitiva or da la detenziun. Sch’i vegn pronunziada – durant l’execuziun d’ina sentenzia cun ina resalva – ina nova sentenzia tenor questa lescha pervia d’in malfatg commess dal medem giuvenil, vala la resalva, fin che l’execuziun da la nova sentenzia è terminada.

L’autoritad executiva abolescha la resalva, sch’il giuvenil n’è betg in privel gravant per terzas persunas. Ella examinescha annualmain, sche la resalva po vegnir abolida; per quest intent sa basa ella:

1. sin il rapport da la direcziun da l’instituziun d’execuziun sco er da la persuna che accumpogna il giuvenil;
2. sin in’expertisa;
3. sin l’audiziun dal giuvenil, en cas che la resalva duai vegnir mantegnida.

Art. 26 b. Transfurmaziun en prestaziun persunala

Sin dumonda dal giuvenil po l’autoritad giuditganta transfurmar ina detenziun da fin 3 mais en ina prestaziun persunala da medema durada, nun che la detenziun saja vegnida pronunziada empè da prestaziuns persunalas betg furnidas. La transfurmaziun po vegnir ordinada immediatamain per l’entira durada da la detenziun u posteriuramain per il rest da tala.

Art. 27 c. Execuziun

La detenziun da fin 1 onn po vegnir exequida en furma da la mesa-praschunia (art. 77 b CP ⁴⁸ ). La detenziun da fin 1 mais po vegnir exequida er a dis. En quest cas vegn dividì il chasti en pliras parts d’execuziun che han lieu ils dis da paus u da vacanzas dal giuvenil. ⁴⁹

La detenziun sto vegnir exequida en ina instituziun per giuvenils, nua che mintga giuvenil survegn in sustegn educativ tenor sia persunalitad e vegn en spezial preparà per l’integraziun sociala suenter la relaschada.

L’instituziun sto esser adattada per promover il svilup da la persunalitad dal giuvenil. Sch’i n’è betg pussaivel dad ir a scola, da far in emprendissadi u dad ir a lavurar ordaifer l’instituziun, sto il giuvenil avair la pussaivladad en l’instituziun sezza da cumenzar, cuntinuar u terminar ina scolaziun u in’activitad da gudogn.

In tractament terapeutic sto vegnir garantì, sch’il giuvenil ha basegn d’in tal ed è er disponibel per in tal.

Sche la detenziun dura pli ditg che 1 mais, vegn il giuvenil accumpagnà d’ina persuna adattada ch’è independenta da l’instituziun e che gida il giuvenil a far valair ses interess.

L’execuziun da chastis po vegnir surdada ad instituziuns privatas. ⁵⁰

Art. 27a⁵¹ c^bis. Ordinaziun da l’internament resalvà

L’autoritad executiva dumonda la dretgira per creschids al domicil dal giuvenil sentenzià avant la fin da la detenziun, d’ordinar in internament tenor l’artitgel 64 alinea 1 CP⁵², sche:

1. l’internament è vegnì resalvà sin basa da l’artitgel 25a;
2. ins sto quintar seriusamain, ch’il giuvenil sentenzià commettia danovamain in assassinat (art. 112 CP), cura che la detenziun è finida;
3. las premissas per ina mesira da dretg civil adequata per la protecziun da creschids n’èn betg ademplidas; e
4. il giuvenil sentenzià è maioren, cura ch’el vegn relaschà.

Per sia dumonda sa basa l’autoritad executiva:

1. sin il rapport da la direcziun da l’instituziun d’execuziun;
2. sin in’expertisa d’in expert independent tenor l’artitgel 56 alineas 3 e 4 CP;
3. sin il giudicament da la cumissiun spezialisada tenor l’artitgel 91a CP⁵³; e
4. sin l’audiziun dal giuven creschì.

Art. 28 Relaschada cundiziunada or da la detenziun
a. Concessiun

Sch’il giuvenil ha expià la mesadad, almain dentant 2 emnas da la detenziun, al po l’autoritad executiva relaschar cundiziunadamain, nun ch’ins stoppia temair ch’el commettia ulteriurs crims u delicts.

L’autoritad executiva examinescha d’uffizi, sch’il giuvenil po vegnir relaschà cundiziunadamain. Per quest intent dumonda ella mintgamai in rapport da la direcziun da l’instituziun sco er da la persuna che accumpogna il giuvenil. Il giuvenil sto vegnir tadlà, sche l’autoritad executiva ha l’intenziun da refusar la relaschada cundiziunada.

Sche la detenziun è vegnida pronunziada tenor l’artitgel 25 alinea 2, decida l’autoritad executiva sin basa dal giudicament da la cumissiun spezialisada tenor l’artitgel 91 a CP ⁵⁴ . ⁵⁵

Sche la relaschada cundiziunada vegn refusada, sto l’autoritad cumpetenta examinar danovamain almain mintga mez onn, sche tala po vegnir concedida.

Art. 29 b. Temp d’emprova

Al giuvenil relaschà cundiziunadamain impona l’autoritad executiva in temp d’emprova d’ina durada che correspunda al chasti restant, almain dentant 6 mais e maximalmain 2 onns.

Al giuvenil relaschà cundiziunadamain po l’autoritad executiva dar directivas. Quellas concernan en spezial la participaziun ad occurrenzas dal temp liber, la reparaziun dal donn, la frequentaziun da locals, il manar in vehichel a motor u l’abstinenza da substanzas che restrenschan il giudizi.

L’autoritad executiva designescha ina persuna adattada che accumpogna il giuvenil durant il temp d’emprova e che rapporta ad ella.

Art. 30 c. Success dal temp d’emprova

Sch’il giuvenil ch’è vegnì relaschà cundiziunadamain sa cumprova fin a la fin dal temp d’emprova, è el relaschà definitivamain.

Art. 31 d. Nunsuccess dal temp d’emprova

Sch’il giuvenil ch’è vegnì relaschà cundiziunadamain commetta durant il temp d’emprova in crim u in delict u sch’el n’observa betg las directivas malgrà in’admoniziun formala e sch’ins sto perquai far quint ch’el commettia ulteriurs malfatgs, dispona l’autoritad che giuditgescha il nov malfatg u, en cas d’ina cuntravenziun cunter las directivas, l’autoritad executiva che l’entir chasti u il chasti restant vegnia exequì (represa da l’execuziun). L’execuziun parziala po vegnir concedida mo ina giada.

Sche las premissas per ina detenziun nuncundiziunada èn ademplidas sin basa dal nov malfatg e sche quella coincida cun in chasti restant ch’è daventà exequibel pervia da la revocaziun, reunescha l’autoritad giuditganta ils dus chastis ad in chasti total en il senn da l’artitgel 34. Per quest chasti èn puspè applitgablas las reglas da la relaschada cundiziunada.

Sch’ins po, malgrà il nunsuccess dal temp d’emprova, far quint ch’il giuvenil na commettia pli nagins ulteriurs malfatgs, desista l’autoritad giuditganta u, en cas d’ina cuntravenziun cunter las directivas, l’autoritad executiva da reprender l’execuziun. Ella po admonir il giuvenil e prolungar il temp d’emprova per maximalmain 1 onn. Sche la prolungaziun vegn ordinada pir suenter ch’il temp d’emprova è scadì, cumenza ella il di da l’ordinaziun.

La represa da l’execuziun na dastga betg pli vegnir ordinada, sch’i èn passads 2 onns dapi ch’il temp d’emprova è scadì.

Sch’il CP ⁵⁶ è applitgabel per giuditgar il nov malfatg, applitgescha l’autoritad giuditganta l’artitgel 89 CP areguard la revocaziun.

Art. 32 Coincidenza da mesiras da protecziun e da la detenziun

Il plazzament preceda a l’execuziun d’ina detenziun pronunziada a medem temp u d’ina detenziun exequibla pervia d’ina revocaziun u pervia d’ina represa da l’execuziun.

Sch’il plazzament vegn abolì, perquai ch’el ha cuntanschì sia finamira, na vegn la detenziun betg pli exequida.

Sch’il plazzament vegn abolì per in auter motiv, decida l’autoritad giuditganta, sche e quant enavant che la detenziun sto anc vegnir exequida. En quest cas vegn messa a quint la restricziun da la libertad ch’è colliada cun il plazzament. Sch’in plazzament en ina instituziun serrada, ch’è vegnì ordinà pervia d’in assassinat (art. 112 CP ⁵⁷ ) e per evitar ch’il giuvenil pericliteschia grevamain terzas persunas, vegn abolì per in auter motiv, ordinescha l’autoritad executiva l’execuziun dal chasti restant. ⁵⁸

L’autoritad giuditganta po suspender l’execuziun d’ina detenziun pronunziada a medem temp u d’ina detenziun exequibla pervia d’ina revocaziun u d’ina represa da l’execuziun a favur d’in tractament ambulant, d’ina assistenza persunala u d’ina surveglianza. En cas che questas mesiras da protecziun vegnan abolidas, valan ils alineas 2 e 3 tenor il senn.

Art. 33 Colliaziun da chastis

La prestaziun persunala tenor l’artitgel 23 alinea 2 e la detenziun pon vegnir colliadas cun ina multa.

Art. 34 Chasti total

Sche l’autoritad giuditganta sto giuditgar a medem temp plirs malfatgs dal giuvenil, po ella ubain colliar ils chastis tenor l’artitgel 33 u, sche las premissas per plirs chastis da medem gener èn ademplidas, reunir ils chastis ad in chasti total cun augmentar adequatamain il chasti dal malfatg il pli grev.

Fixond il chasti total na dastgan ils singuls malfatgs betg quintar dapli che sch’els fissan vegnids giuditgads mintgin per sasez. Il chasti total na dastga betg surpassar il maximum legal d’in gener da chastis.

Ils alineas 1 e 2 valan er, sch’il giuvenil ha commess ils malfatgs per part avant e per part suenter la limita da vegliadetgna ch’è decisiva per pronunziar ina prestaziun persunala da fin 3 mais (art. 23 al. 3), ina multa (art. 24 al. 1) u ina detenziun (art. 25 al. 1 e 2).

Art. 35 Execuziun cundiziunada da chastis

L’autoritad giuditganta suspenda dal tuttafatg u per part l’execuziun d’ina multa, d’ina prestaziun persunala u d’ina detenziun da maximalmain 30 mais, sch’in chasti nuncundiziunà na para betg dad esser necessari per impedir ch’il giuvenil commettia ulteriurs crims u delicts.

Ils artitgels 29–31 valan tenor il senn per chastis suspendids. Sch’ina detenziun vegn suspendida mo per part, n’èn ils artitgels 28–31 betg applitgabels per la part exequibla.

4. chapitel Surannaziun

Art. 36 Surannaziun da la persecuziun penala

La persecuziun penala surannescha en:

1. 5 onns, sch’il dretg applitgabel per persunas creschidas prevesa in chasti da detenziun da passa 3 onns per il malfatg;
2. 3 onns, sch’il dretg applitgabel per persunas creschidas prevesa in chasti da detenziun da fin 3 onns per il malfatg;
3. 1 onn, sch’il dretg applitgabel per persunas creschidas prevesa in auter chasti per il malfatg.

Sch’ina sentenzia d’emprima instanza è vegnida pronunziada avant la scadenza dal termin da surannaziun, s’extingua la surannaziun. ⁵⁹

En cas da malfatgs tenor ils artitgels 111–113, 122, 124, 182, 189–191, 193, 193 a , 195 e 197 alinea 3 CP ⁶⁰ che sa drizzan cunter in uffant sut 16 onns, dura la surannaziun da la persecuziun penala en mintga cas almain fin che la victima ha cumplenì il 25avel onn da vita. ⁶¹

En cas da malfatgs tenor ils artitgels 111–113, 122, 182, 189–191 e 195 CP che sa drizzan cunter in uffant sut 16 onns, vegn la surannaziun da la persecuziun penala calculada tenor l’alinea 2, sch’il malfatg è vegnì commess avant l’entrada en vigur da questa lescha e sche la surannaziun da la persecuziun penala n’è anc betg accumplida a questa data. ⁶²

Art. 37 Surannaziun da l’execuziun

Ils chastis suranneschan en:

1. 4 onns, sch’igl è vegnida pronunziada ina detenziun da passa 6 mais;
2. 2 onns, sch’igl è vegnì pronunzià in auter chasti.

L’execuziun da mintga chasti pronunzià tenor questa lescha finescha il pli tard, cur ch’il giuvenil sentenzià ha cumplenì il 25avel onn da vegliadetgna.

5. chapitel Disposiziuns cumplementaras dal Cussegl federal⁶³

Art. 38⁶⁴

Suenter avair consultà ils chantuns è il Cussegl federal autorisà da decretar disposiziuns concernent:

1. l’execuziun da chastis totals, da chastis supplementars e da plirs chastis singuls e da mesiras che pon vegnir exequids a medem temp;
2. la surpigliada da l’execuziun da chastis e da mesiras tras in auter chantun.

Art. 39–43⁶⁵

6. chapitel Disposiziuns finalas

1. secziun Midada dal dretg vertent

Art. 44

... ⁶⁶

2. secziun Disposiziuns transitoricas

Art. 45 Uffants en la vegliadetgna tranter 7 e 10 onns

Mesiras d’educaziun, tractaments spezials e chastis disciplinars, ch’èn vegnids ordinads tenor ils vegls artitgels 84, 85 u 87 CP ⁶⁷ envers uffants che n’avevan betg anc cumplenì il 10avel onn da vegliadetgna il mument ch’els han commess il malfatg, ma che n’èn betg vegnids exequids u vegnids exequids mo per part, na vegnan betg pli exequids suenter l’entrada en vigur da questa lescha.

Sch’i dat indizis che l’uffant dovria agid spezial, infurmescha l’autoritad executiva l’autoritad per la protecziun d’uffantsu il post spezialisà per l’agid a la giuventetgna designà tenor il dretg chantunal. ⁶⁸

Art. 46 Execuziun da la detenziun

Per giuvenils ch’eran vegnids sentenziads ad ina detenziun tenor il vegl artitgel 95 cifra 1 alinea 1 CP⁶⁹ èn applitgablas las suandantas disposiziuns da questa lescha:

1. l’artitgel 26 davart l’execuziun da la detenziun en furma d’ina prestaziun persunala;
2. l’artitgel 27 alinea 1 davart l’execuziun da la detenziun en furma da l’execuziun a dis u da la mesa-praschunia;
3. l’artitgel 27 alinea 5 davart la designaziun d’ina persuna accumpagnanta;
4. ils artitgels 28–31 davart la relaschada cundiziunada.

Fin ch’ils chantuns han creà las instituziuns necessarias per exequir la detenziun tenor l’artitgel 27 da questa lescha (art. 48), resta applitgabel il vegl artitgel 95 cifra 3 alinea 1 CP ⁷⁰ . La detenziun sto vegnir exequida uschenavant sco pussaivel tenor l’artitgel 27 alineas 2–4 da questa lescha.

Art. 47 Ordinaziun ed execuziun da mesiras da protecziun

Las disposiziuns davart las mesiras da protecziun (art. 10 e 12–20) èn applitgablas er, sch’in malfatg è vegnì commess u giuditgà avant l’entrada en vigur da questa lescha. Mesiras da protecziun ch’èn vegnidas ordinadas pervia da malfatgs ch’il giuvenil ha commess avant la cumplenida da ses 15avel onn da vegliadetgna ed avant l’entrada en vigur da questa lescha fineschan il pli tard, cur ch’il giuvenil ha cumplenì il 20avel onn da vegliadetgna.

Tractaments spezials en il senn dals vegls artitgels 85 e 92 CP ⁷¹ vegnan cuntinuads sco tractaments ambulants (art. 14) u sco plazzaments (art. 15). Sche las premissas per questas mesiras da protecziun n’èn betg ademplidas, infurmescha l’autoritad executiva l’autoritad civila chantunala cumpetenta.

Art. 48 Instituziuns per l’execuziun dal plazzament e da la detenziun

Fin il pli tard 10 onns suenter l’entrada en vigur da questa lescha creeschan ils chantuns las instituziuns necessarias per exequir il plazzament (art. 15) e la detenziun (art. 27).

2a. secziun Disposiziun transitorica da la midada dals 19 da zercladur 2015

Art. 48a

Per giuvenils, envers ils quals è vegnida ordinada ina mesira avant l’entrada en vigur da la midada dals 19 da zercladur 2015, vegn applitgà l’artitgel 19 alinea 2 en la versiun dals 19 da zercladur 2015.

3. secziun Referendum ed entrada en vigur

Art. 49

Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ.

Ella entra en vigur a medem temp sco las midadas dals 13 da december 2002 ⁷² dal Cudesch penal e sco las midadas dals 21 da mars 2003 ⁷³ da la Lescha penala militara.

Il Cussegl federal fixescha l’entrada en vigur. Data da l’entrada en vigur: 1. da schaner 2007 ⁷⁴