Lexipedia

170.300

Lescha davart l'organisaziun da la regenza e da l'administraziun

(LORA)

dals 15-06-2006 (versiun dals 01-01-2017)

Preambel

Il cussegl grond dal chantun Grischun[1],

sa basond sin l'art. 31 da la constituziun chantunala[2],

suenter avair gì invista da la missiva da la regenza dals 7 da mars 2006[3],

concluda:

1. Regenza

1.1. Posiziun ed incumbensas

Art. 1 Posiziun

Cun resalva da las cumpetenzas dal cussegl grond è la regenza l'autoritad directiva ed executiva suprema dal chantun.

Mintga commembra u commember da la regenza è scheffa u schef d'in departament da l'administraziun chantunala ed è subordinada sco tala u subordinà sco tal a la regenza sco autoritad cumplessiva.

Art. 2 Incumbensas

Las incumbensas da la regenza sa drizzan en spezial tenor ils artitgels 42 ss. da la constituziun chantunala[4] sco er tenor las disposiziuns ch'èn cuntegnidas en l'ulteriura legislaziun.

Art. 3 Incumpatibilitad

L'uffizi d'ina commembra u d'in commember da la regenza è incumpatibel cun uffizis communals e cun uffizis en regiuns. Dal rest valan las disposiziuns d'incumpatibilitad tenor l'artitgel 22 da la constituziun chantunala[5]*

Art. 4 Exclusiun

Parentas e parents sco er quinadas e quinads fin al quart grad, conjugalas e conjugals, partenarias registradas e partenaris registrads sco er persunas ch'èn colliadas facticamain tras ina communitad da vita na dastgan betg far part a medem temp da la regenza. Quests motivs d'exclusiun valan er per la chanceliera u per il chancelier.

Art. 5 Secret d'uffizi

Las commembras ed ils commembers da la regenza èn obligads a la discreziun en fatschentas uffizialas, uschenavant ch'igl exista in interess public u privat predominant da tegnair secret las fatschentas tenor la lescha da transparenza u sch'ina disposiziun legala speziala prevesa quai. Il secret d'uffizi sto vegnir mantegnì er suenter l'extrada or da l'uffizi. *

La regenza po autorisar ina commembra u in commember da dar perditga en in process civil, penal u administrativ davart cuntegns da ses secret d'uffizi ubain d'edir actas.

Art. 6 Scumond d'acceptar regals

Las commembras ed ils commembers da la regenza na dastgan da princip betg pretender u acceptar regals u auters avantatgs per lur activitad uffiziala.

Exceptads da quai èn regals ch'èn usitads en la situaziun concreta e che han ina valur subordinada.

1.2. Organisaziun e procedura

Art. 7 Convocaziun

La regenza sa raduna uschè savens sco quai che las fatschentas pretendan. Ella sa raduna per regla ina giada l'emna.

Mintga commembra u commember da la regenza po pretender da tut temp ch'ina sesida vegnia convocada.

Las tractativas da la regenza n'èn betg publicas.

Art. 8 Participaziun

A las sesidas da la regenza sa participeschan las commembras ed ils commembers da la regenza e la chanceliera u il chancelier.

La chanceliera u il chancelier ha vusch consultativa, protocollescha ils conclus prendids e procura per lur publicaziun. Per las fatschentas da la chanzlia chantunala ha ella u el il dretg da far propostas. En cas d'in impediment sa participescha la substituta u il substitut a las sesidas.

Per sia infurmaziun po la regenza consultar collavuraturas e collavuraturs u autras spezialistas ed auters spezialists.

Art. 9 Deliberaziun 1. en general

La regenza è abla da decider, sche almain trais commembras u commembers èn preschentas u preschents ed han il dretg da votar.

Las votaziuns e las elecziuns vegnan fatgas avertamain. Mintga commembra e commember cun dretg da votar è obligada respectivamain obligà da votar.

Decisiva è la maioritad da las vuschs.

En cas da paritad da las vuschs ha la presidenta u il president il dretg da la decisiun da tagl.

Art. 10 2. via circulara

En cas urgents po in conclus vegnir prendì sin via circulara, sch'i n'è betg pussaivel da far ina sesida a temp util.

Conclus circulars basegnan il consentiment d'almain trais commembras u commembers da la regenza.

Art. 11 Recusaziun

Ina commembra u in commember da la regenza sto prender recusaziun, sche: *

  1. ella sezza u el sez, sia conjugala u ses conjugal, la partenaria registrada u il partenari registrà, ina persuna, cun la quala ella u el maina facticamain ina communitad da vita, ubain ina da sias parentas u quinadas u in da ses parents u quinads fin al quart grad han in interess persunal direct vi d'in conclus da la regenza;
  2. la regenza decida davart recurs cunter disposiziuns da ses agen departament.

Dal rest sa drizza la recusaziun en il sectur da la giurisdicziun tenor las disposiziuns da la lescha davart la giurisdicziun administrativa[6].

In interess persunal direct po vegnir supponì mo, sch'i po resultar dal conclus respectiv in avantatg u in dischavantatg direct per ina da las persunas numnadas en l'alinea 1.

Quest urden da recusaziun vegn applitgà confurm al senn er per las activitads da las commembras e dals commembers da la regenza sco scheffas e sco schefs dals departaments e per las activitads da la chanceliera u dal chancelier.

Dumondas da recusaziun decida la regenza cun exclusiun da la persuna pertutgada.

Art. 12 Presidenta u president da la regenza

La presidenta u il president da la regenza maina l'activitad da la regenza. Ella u el presidiescha, procura che las fatschentas da la regenza hajan lieu confurm als fatgs ed al temp e surveglia la collavuraziun tranter ils departaments.

La presidenta u il president represchenta la regenza vers anor, uschenavant che la regenza na fixescha nagut auter.

Sch'ina fatschenta na cumporta nagin entardament, po ella u el – empè da l'autoritad cumplessiva – relaschar disposiziuns presidialas. Questas disposiziuns ston vegnir communitgadas posteriuramain a la regenza, e quai senza retard.

Art. 13 Giuntas

La regenza po furmar giuntas.

Questas giuntas preparan deliberaziuns e decisiuns da la regenza u mainan tractativas per il collegi cun autras autoritads u cun persunas privatas.

Art. 14 Salarisaziun e garanzia tras l'assicuranza

La salarisaziun e l'assicuranza sa drizzan tenor la legislaziun speziala.

2. Administraziun chantunala

Art. 15 Structuraziun generala

L'administraziun chantunala vegn dividida en tschintg departaments ed en la chanzlia chantunala sco post da stab.

Ils departaments e la chanzlia chantunala cumpiglian unitads administrativas ch'èn subordinadas ad els respectivamain ad ella u ch'èn attribuidas administrativamain ad els respectivamain ad ella.

A norma da las prescripziuns legalas vegnan ademplidas incumbensas administrativas plinavant tras instituziuns purtadras d'ordaifer l'administraziun chantunala.

Art. 16 Submissiun ed attribuziun administrativa

Excepziunalmain vegnan unitads administrativas suttamessas administrativamain ad in departament u a la chanzlia chantunala, sche prescripziuns spezialas pretendan quai. La subordinaziun professiunala sa drizza tenor la regulaziun attribuenta.

Instituziuns cun atgna persunalitad giuridica ch'èn incaricadas cun incumbensas vegnan attribuidas administrativamain ad in departament u a la chanzlia chantunala, uschenavant ch'i na resulta nagut auter da las prescripziuns spezialas. A norma da las prescripziuns spezialas èn ellas autonomas areguard l'adempliment da las incumbensas.

Art. 17 Departaments 1. attribuziun, substituziun

La regenza attribuescha a mintgina da sias commembras ed a mintgin da ses commembers la direcziun d'in departament.

Per mintga departament designescha ella ina substituta u in substitut.

L'attribuziun succeda al cumenzament da mintga perioda d'uffizi, suenter elecziuns cumplementaras u sche circumstanzas spezialas giustifitgeschan quai.

Art. 18 2. denominaziun, champs d'incumbensa

La regenza denominescha ils departaments ed als attribuescha ils champs d'incumbensa.

En connex cun l'attribuziun resguarda ella spezialmain che las incumbensas vegnian ademplidas en moda effizienta e che l'impurtanza politica saja equilibrada.

Art. 19 3. cumpetenzas

Ils departaments coopereschan tar la preparaziun da las fatschentas da la regenza ed adempleschan las incumbensas administrativas ch'èn attribuidas ad els tras lescha, tras ordinaziun u tras conclus da la regenza.

Els mainan e surveglian las unitads administrativas ch'èn subordinadas ad els.

Art. 20 4. organisaziun

Ils princips da la structuraziun organisatorica dals departaments vegnan fixads da la regenza.

Art. 21 Chanzlia chantunala sco post da stab

La chanzlia chantunala è il post general da stab, da coordinaziun e da colliaziun da la regenza e da l'administraziun ed ademplescha las incumbensas ch'èn attribuidas ad ella tras lescha, tras ordinaziun u tras conclus da la regenza.

Ella maina e surveglia las unitads administrativas ch'èn subordinadas ad ella.

Ella vegn manada da la chanceliera u dal chancelier, ch'è subordinada u subordinà a la presidenta u al president da la regenza.

Ils princips da la structuraziun organisatorica da la chanzlia chantunala vegnan fixads da la regenza.

Art. 22 Delegaziun d'incumbensas administrativas

Las incumbensas administrativas ch'èn attribuidas ad ella ed ad els tras lescha u tras ordinaziun pon la regenza ed ils departaments delegar en general u en il cas singul a las unitads administrativas subordinadas.

La delegaziun da cumpetenzas per relaschar decisiuns administrativas è admessa mo, uschenavant ch'ella succeda tras ordinaziun. Resalvadas restan ultra da quai las cumpetenzas che ston vegnir observadas stringentamain tenor la legislaziun davart la giurisdicziun administrativa.

Art. 23 Collavuraziun

Ils departaments e las ulteriuras unitads administrativas èn obligads da collavurar en l'execuziun da lur activitads.

Per tractar fatschentas impurtantas po la regenza nominar spezialmain gruppas da lavur, cumissiuns, conferenzas u organisaziuns da project, da las qualas er spezialistas externas e spezialists externs pon far part.

Sch'ina fatschenta pertutga il champ da cumpetenza da plirs departaments, fixescha la regenza – en cas da conflicts – qual dad els che surpiglia la direcziun da questa fatschenta.

3. Disposiziuns finalas

Art. 24 Execuziun

La regenza relascha las disposiziuns executivas necessarias, cunzunt per:

  1. l'andament da las fatschentas en la regenza;
  2. la denominaziun dals tschintg departaments e l'attribuziun dals champs d'incumbensa;
  3. ils princips da la structuraziun organisatorica dals departaments e da la chanzlia chantunala;
  4. l'autorisaziun da suttascriver per la regenza, per ils departaments e per las unitads subordinadas.

Art. 26 Referendum ed entrada en vigur

Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ[8].

La regenza metta en vigur questa lescha[9].

Egress

-

Tabella da las modificaziuns - tenor conclus

Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL
15-06-2006 01-01-2007 relasch emprima versiun -
16-06-2010 01-01-2011 Art. 11 al. 1 midada 2010, 2550
13-01-2015 01-01-2016 Art. 3 al. 1 midada 2015-005
20-10-2015 01-01-2017 Art. 3 al. 1 midada 2016-001
19-04-2016 01-11-2016 Art. 5 al. 1 midada 2016-019

Tabella da las modificaziuns - tenor element

Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL
relasch 15-06-2006 01-01-2007 emprima versiun -
Art. 3 al. 1 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005
Art. 3 al. 1 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001
Art. 5 al. 1 19-04-2016 01-11-2016 midada 2016-019
Art. 11 al. 1 16-06-2010 01-01-2011 midada 2010, 2550