Questa lescha regla l'acquist da la patenta d'advocata u d'advocat, la surveglianza da l'activitad da las advocatas e dals advocats, independentamain da lur inscripziun en il register da las advocatas e dals advocats, ed exequescha las disposiziuns da la lescha federala dals 23 da zercladur 2000 davart la libra circulaziun da las advocatas e dals advocats (LLCA)[3].
310.100
Lescha davart las advocatas ed ils advocats *
(LAdv)
dals 14-02-2006 (versiun dals 01-01-2025)
Preambel
sa basond sin l'art. 31 da la constituziun chantunala[1], suenter avair gì invista da la missiva da la regenza dals 25 d'october 2005[2],
concluda:
1. Object e champ d'applicaziun
Art. 1 * Object
Art. 3 Monopol d'advocatas e d'advocats, excepziuns
Tgi che sa preschenta sco represchentanta legala u sco represchentant legal davant dretgiras, davant autoritads da mediaziun ubain en proceduras d'inquisiziun penala, sto esser inscrit en il register chantunal da las advocatas e dals advocats u giudair la libra circulaziun tenor la LLCA[4]. *
La represchentanza en dispitas da taglia e d'assicuranzas socialas sco er davant la derschadra singula u davant il derschader singul en chaussas da scussiun e da concurs è exceptada da quai.
2. Surveglianza
Art. 5 Cumissiun da surveglianza 1. elecziun, cumposiziun, indemnisaziun
La Dretgira superiura elegia las tschintg commembras e commembers da la cumissiun da surveglianza sco er las trais substitutas e substituts per ina durada da quatter onns. Elecziuns substitutivas durant la durada d'uffizi èn pussaivlas. *
La cumissiun da surveglianza sa cumpona per regla: *
- d'ina commembra ordinaria u d'in commember ordinari da la Dretgira superiura che presidiescha la cumissiun da surveglianza;
- d'ina ulteriura commembra ordinaria u d'in ulteriur commember ordinari da la Dretgira superiura che appartegna ad in'autra partiziun da la Dretgira superiura che la presidenta u il president;
- da trais ulteriuras commembras e commembers, dals quals dus èn per regla advocatas u advocats che pratitgeschan en il chantun;
- da trais substitutas u substituts.
Tut las commembras e substitutas e tut ils commembers e substituts ston esser en possess da la patenta d'advocata u d'advocat.
La cumissiun da surveglianza sa constituescha sezza. En reguard administrativ è ella integrada en la Dretgira superiura. Là dispona ella d'ina adressa da consegna, po nizzegiar las localitads da la Dretgira superiura e far diever da ses secretariat sco er da ses actuariat. *
La Regenza fixescha las indemnisaziuns da lavur e da las spesas per las commembras ed ils commembers da la cumissiun da surveglianza. *
Art. 6 2. incumbensas
La cumissiun da surveglianza è l'autoritad da surveglianza da las advocatas e dals advocats.
Ella ha cunzunt las suandantas incumbensas: *
- survegliar l'activitad da las advocatas e dals advocats ed exequir il dretg disciplinar;
- manar il register da las advocatas e dals advocats e la glista publica da las appartegnentas e dals appartegnents da stadis commembers da la UE u da la AECL;
- admetter persunas a l'examen d'advocatas e d'advocats, manar tras ils examens d'advocatas e d'advocats, surdar la patenta d'advocata u d'advocat, conceder la permissiun da praticum e decider davart la privaziun da la patenta d'advocata u d'advocat sco er da las permissiuns concedidas;
- decider davart la liberaziun dal secret professiunal;
- exequir la LLCA[5], uschenavant che questa lescha na declera betg expressivamain in'autra instanza sco cumpetenta.
… *
Art. 6a * 3. surveglianza
La Dretgira superiura surveglia la cumissiun da surveglianza.
Envers la cumissiun da surveglianza ed envers sias commembras e ses commembers dispona ella dals medems instruments da surveglianza e dals medems meds auxiliars sco envers las autoritads giudizialas ed envers lur commembras e commembers ch'èn suttamess a sia surveglianza directa. Las disposiziuns da la Lescha davart l'organisaziun giudiziala[6] concernent la surveglianza giudiziala vegnan applitgadas analogamain.
La Dretgira superiura decida, sche las commembras ed ils commembers da la cumissiun duain vegnir liberads dal secret d'uffizi per dar pled e fatg davant autras autoritads sco er per edir actas.
Art. 7 * Procedura, meds legals
Uschenavant che questa lescha na cuntegna naginas disposiziuns spezialas, vala la Lescha davart la giurisdicziun administrativa[7] per tut las proceduras davant la cumissiun da surveglianza. *
Cunter decisiuns da la cumissiun da surveglianza poi vegnir fatg recurs tar la Dretgira da giustia entaifer 30 dis dapi la communicaziun da la decisiun motivada. *
La cumissiun da surveglianza po decretar decisiuns davart l'examen da notariat en il dispositiv. Entaifer 10 dis dapi la communicaziun pon las persunas pertutgadas pretender en scrit ina decisiun motivada tar la cumissiun da surveglianza. Dal rest vala l'artitgel 48 da la Lescha davart la giurisdicziun administrativa confurm al senn. *
3. La patenta d'advocata u d'advocat
Art. 8 Permissiun da praticum
A praticantas giuridicas ed a praticants giuridics che adempleschan las premissas en il senn da l'artitgel 10 literas a e b da questa lescha e che stattan sut la surveglianza d'ina advocata u d'in advocat inscrit en il register da las advocatas e dals advocats po la cumissiun da surveglianza conceder – suenter ina pratica da 2 mais – ina permissiun per sa preschentar davant dretgira, davant las autoritads da mediaziun ed en proceduras d'inquisiziun penala. *
La permissiun da praticum vegn concedida per trais onns. Per motivs impurtants po ella vegnir prolungada per maximalmain dus onns.
La permissiun po vegnir refusada u retratga, sche l'advocata u l'advocat u la persuna che duai vegnir admessa ha violà grevamain las reglas da la professiun.
Art. 9 Examen
Tras l'examen d'advocatas e d'advocats duai la candidata u il candidat sa cumprovar areguard las enconuschientschas teoreticas e praticas ch'èn necessarias per la professiun d'advocata u d'advocat.
L'examen consista d'ina part en scrit e d'ina part a bucca. El sto vegnir concepì uschia ch'el sa referescha a la pratica dal dretg federal e chantunal.
L'examen d'advocatas e d'advocats po vegnir repetì duas giadas. Emprovas d'examen en auters chantuns vegnan er quintadas.
Suenter il termin d'annunzia pon las candidatas ed ils candidats sa retrair mo per motivs impurtants. Sch'ellas ed els manchentan l'examen senza motiv suffizient u na termineschan betg l'examen senza motiv suffizient, vala l'examen sco betg reussì. *
Sch'ina persuna engiona durant l'examen, po la cumissiun da surveglianza declerar che l'examen na saja betg reussì. *
Art. 10 Premissas
La cumissiun da surveglianza admetta a l'examen persunas che:
- possedan il dretg da burgais svizzer u che vivan legalmain en Svizra ed èn autorisadas da pratitgar autonomamain in'activitad da gudogn;
- cumprovan las premissas professiunalas e persunalas che pon vegnir ademplidas en quest mument tenor la LLCA[8]; e
- han absolvì in praticum d'advocata u d'advocat d'almain in onn sut la surveglianza d'ina advocata u d'in advocat en il chantun Grischun.
Art. 11 Patenta d'advocata u d'advocat, designaziun da la professiun
A persunas che han reussì l'examen d'advocatas e d'advocats dat la cumissiun da surveglianza la patenta d'advocata u d'advocat. Quellas persunas han il dretg d'utilisar la designaziun "advocata" u "advocat", "Rechtsanwältin" u "Rechtsanwalt" ubain "avvocato".
Art. 11a * Privaziun
La cumissiun da surveglianza privescha persunas da la patenta d'advocata u d'advocat, sche las premissas per la concessiun n'èn betg pli dadas.
Sche quella persuna duai vegnir privada da sia patenta d'advocata u d'advocat pervia d'ina violaziun da reglas professiunalas, sto per regla esser vegnida pronunziada pli baud in'autra mesira disciplinara vers ella.
L'inscripziun en il register chantunal da las advocatas e dals advocats n'è betg ina premissa per la privaziun da la patenta.
4. Register chantunal da las advocatas e dals advocats
Art. 12 Inscripziun
L'inscripziun en il register chantunal da las advocatas e dals advocats succeda, sche l'advocata u l'advocat:
- cumprova che las premissas professiunalas e persunalas tenor la LLCA[9] èn avant maun;
- cumprova ch'igl exista d'ina assicuranza da responsabladad cun ina garanzia d'almain in milliun francs; e
- ha in biro d'advocatura u in'adressa da fatschenta en il chantun Grischun.
Ils mussaments necessaris per cumprovar las premissas persunalas na dastgan betg esser pli vegls che trais mais il mument ch'els vegnan inoltrads a la cumissiun da surveglianza.
5. Reglas da la professiun e surveglianza disciplinara
Art. 13 Applicaziun
Areguard lur activitad d'advocata u d'advocat valan per advocatas e per advocats, independentamain da lur inscripziun en il register da las advocatas e dals advocats, las disposiziuns da la LLCA davart las reglas da la professiun e davart il secret professiunal. Er independentamain da lur inscripziun èn ellas ed els suttamess a la surveglianza ed a la pussanza disciplinara da la cumissiun da surveglianza; las mesiras disciplinaras vegnan applitgadas confurm al senn. *
In'activitad d'advocata u d'advocat vegn exequida da quella persuna che dispona d'ina patenta d'advocata u d'advocat e che represchenta persunas davant dretgira, davant autras autoritads u davant terzas persunas u las cusseglia en dumondas giuridicas e che sa preschenta en quest connex sut la designaziun "advocata" u "advocat", "Rechtsanwältin" u "Rechtsanwalt" ubain "avvocato" ubain sut ina designaziun equivalenta.
Art. 14 Procedura disciplinara
La cumissiun da surveglianza iniziescha la procedura disciplinara d'uffizi u sin denunzia. En cas da bagatella po ella desister d'avrir ina procedura.
Avant che la decisiun disciplinara vegn communitgada, survegnan las persunas pertutgadas invista da las actas e la pussaivladad da prender posiziun. Ellas pon pretender che las retschertgas vegnian cumplettadas.
La decisiun disciplinara vegn communitgada en scrit cun inditgar il causal e las ponderaziuns.
Art. 15 Exequir nunautorisadamain la professiun e purtar nunautorisadamain il titel
Tgi che represchenta terzas persunas davant dretgira u envers la publicitad senza esser inscrit en in register chantunal u utilisescha la designaziun "advocata" u "advocat", "Rechtsanwältin" u "Rechtsanwalt" ubain "avvocato" senza esser en possess d'ina patenta d'advocata u d'advocat, vegn chastià da la cumissiun da surveglianza cun multa fin 5000 francs.
6. Onurari
Art. 16 Onurari, indemnisaziun
L'onurari da l'advocata u da l'advocat sa drizza tenor la cunvegna ch'è vegnida fatga cun la clientella.
En cas da defensiuns uffizialas e da represchentanzas legalas gratuitas vegn l'indemnisaziun da l'advocata u da l'advocat fixada da l'instanza che sa fatschenta cun la chaussa, e quai tenor il temp impundì ch'è stà necessari per manar adequatamain il process. *
Art. 16a * Indemnisaziun da partida
Il dretg da survegnir ina indemnisaziun da partida sa drizza tenor la legislaziun davart la giurisdicziun civila, penala ed administrativa.
L'indemnisaziun da partida per ils custs da la represchentanza tras in'advocata u tras in advocat en la procedura davant autoritads giudizialas e davant autoritads administrativas chantunalas vegn calculada tenor il temp impundì ch'è stà necessari per manar adequatamain il process sco er tenor la difficultad e tenor l'impurtanza da la chaussa.
7. Advocatas ed advocats da stadis commembers da la UE e da la AECL
Art. 17 Inscripziun en il register chantunal da las advocatas e dals advocats
La cumissiun da surveglianza fixescha en il cas singul il cuntegn da l'examen da qualificaziun tenor la LLCA[10] e dal discurs per examinar las cumpetenzas professiunalas tenor la LLCA. Las disposiziuns da l'Ordinaziun davart l'examen d'advocata u d'advocat valan confurm al senn. *
8. Taxas
Art. 18 Taxas
La regenza fixescha las taxas per las funcziuns uffizialas, per las disposiziuns e per las prestaziuns che vegnan fatgas sin basa da la legislaziun davart las advocatas ed ils advocats, en spezial per l'examen, per l'emissiun da la patenta d'advocata u d'advocat, per inscriver u annullar en il register da las advocatas e dals advocats ed en la glista da las appartegnentas e dals appartegnents da stadis commembers da la UE e da la AECL sco er per in attest da praticum e per in attest disciplinar.
Ellas importan maximalmain 5000 francs, vegnan calculadas tenor la dimensiun e la difficultad da la chaussa e ston vegnir pajadas da las retschavidras u dals retschaviders da la prestaziun u da las persunas pertutgadas. En proceduras che chaschunan custs spezialmain gronds s'augmenta il rom da taxas a 20 000 francs.
En cas da denunzias ch'èn absolutamain nunmotivadas pon ils custs da procedura vegnir adossads a la persuna che ha fatg la denunzia. *
9. Disposiziuns finalas
Art. 19 * Relaschs executivs
La Regenza relascha las disposiziuns executivas necessarias e – sin dumonda da la cumissiun da surveglianza – in'ordinaziun davart l'examen d'advocata u d'advocat. Ella regla ils detagls da l'indemnisaziun da partida sco er l'onurari per la represchentanza legala gratuita e per la defensiun uffiziala. *
Art. 21 Disposiziun transitorica
Per proceduras davant la cumissiun da surveglianza ch'èn pendentas avant l'entrada en vigur da questa lescha sto vegnir applitgà il dretg nov. Exceptadas da quai èn proceduras disciplinaras, uschenavant ch'il dretg vegl è pli favuraivel per las persunas pertutgadas.
Las novas regulaziuns da la surveglianza da las finanzas valan a partir da l'emprim onn da gestiun che cumenza suenter l'entrada en vigur da la midada da questa lescha. *
Art. 22 Referendum, entrada en vigur
Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ.
La regenza fixescha il termin da l'entrada en vigur[12] da questa lescha.
Egress
-
Tabella da las modificaziuns - tenor conclus
| Conclus | Entrada en vigur | Element | Modificaziun | Publicaziun en la CUL |
|---|---|---|---|---|
| 14-02-2006 | 01-07-2006 | relasch | emprima versiun | - |
| 31-08-2006 | 01-01-2007 | Art. 7 | revisiun totala | 2006, 3313 |
| 21-10-2008 | 01-04-2009 | Art. 16 al. 2 | midada | - |
| 21-10-2008 | 01-04-2009 | Art. 16a | integraziun | - |
| 21-10-2008 | 01-04-2009 | Art. 19 | revisiun totala | - |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 1 | revisiun totala | 2010, 2550 |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 2 | aboliziun | 2010, 2550 |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 3 al. 1 | midada | 2010, 2550 |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 4 | aboliziun | 2010, 2550 |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 6 al. 2, c) | midada | - |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 8 al. 1 | midada | 2010, 2490 |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 10 al. 1, a) | midada | - |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 11a | integraziun | - |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 13 al. 1 | midada | - |
| 16-06-2010 | 01-01-2011 | Art. 18 al. 3 | integraziun | - |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | titel dal relasch | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 1 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 2 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 2, a) | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 2, b) | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 2, c) | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 2, d) | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 4 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 5 al. 5 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 2 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 2, a) | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 2, b) | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 2, c) | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 2, d) | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 2, e) | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6 al. 3 | aboliziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 6a | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-04-2023 | Art. 7 al. 1 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 7 al. 2 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-04-2023 | Art. 7 al. 3 | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-04-2023 | Art. 9 al. 4 | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-04-2023 | Art. 9 al. 5 | integraziun | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 17 al. 1 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-04-2023 | Art. 19 al. 1 | midada | 2023-008 |
| 14-06-2022 | 01-01-2025 | Art. 21 al. 2 | integraziun | 2023-008 |
Tabella da las modificaziuns - tenor element
| Element | Conclus | Entrada en vigur | Modificaziun | Publicaziun en la CUL |
|---|---|---|---|---|
| relasch | 14-02-2006 | 01-07-2006 | emprima versiun | - |
| titel dal relasch | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 1 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | revisiun totala | 2010, 2550 |
| Art. 2 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | aboliziun | 2010, 2550 |
| Art. 3 al. 1 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | midada | 2010, 2550 |
| Art. 4 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | aboliziun | 2010, 2550 |
| Art. 5 al. 1 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 5 al. 2 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 5 al. 2, a) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 5 al. 2, b) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 5 al. 2, c) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 5 al. 2, d) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 5 al. 4 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 5 al. 5 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 2 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 2, a) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 2, b) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 2, c) | 16-06-2010 | 01-01-2011 | midada | - |
| Art. 6 al. 2, c) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 2, d) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 2, e) | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 6 al. 3 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | aboliziun | 2023-008 |
| Art. 6a | 14-06-2022 | 01-01-2025 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 7 | 31-08-2006 | 01-01-2007 | revisiun totala | 2006, 3313 |
| Art. 7 al. 1 | 14-06-2022 | 01-04-2023 | midada | 2023-008 |
| Art. 7 al. 2 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 7 al. 3 | 14-06-2022 | 01-04-2023 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 8 al. 1 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | midada | 2010, 2490 |
| Art. 9 al. 4 | 14-06-2022 | 01-04-2023 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 9 al. 5 | 14-06-2022 | 01-04-2023 | integraziun | 2023-008 |
| Art. 10 al. 1, a) | 16-06-2010 | 01-01-2011 | midada | - |
| Art. 11a | 16-06-2010 | 01-01-2011 | integraziun | - |
| Art. 13 al. 1 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | midada | - |
| Art. 16 al. 2 | 21-10-2008 | 01-04-2009 | midada | - |
| Art. 16a | 21-10-2008 | 01-04-2009 | integraziun | - |
| Art. 17 al. 1 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | midada | 2023-008 |
| Art. 18 al. 3 | 16-06-2010 | 01-01-2011 | integraziun | - |
| Art. 19 | 21-10-2008 | 01-04-2009 | revisiun totala | - |
| Art. 19 al. 1 | 14-06-2022 | 01-04-2023 | midada | 2023-008 |
| Art. 21 al. 2 | 14-06-2022 | 01-01-2025 | integraziun | 2023-008 |