Ordinaziun davart il gimnasi

(OGim)

dals 25-06-2019 (versiun dals 01-08-2023)

Preambel

Sa basond sin l'art. 45 al. 1 da la constituziun chantunala[1]

relaschà da la regenza ils 25 da zercladur 2019

1. Disposiziuns generalas

Art. 1 Champ d'applicaziun

Questa ordinaziun regla per il gimnasi che vegn manà tenor las disposiziuns da l'Ordinaziun davart la renconuschientscha dals attestats da maturitad gimnasiala (Ordinaziun davart ils attestats da maturitad, ORM)[2], dal reglament da la Conferenza da las directuras e dals directurs chantunals da l'educaziun publica (CDEP) per la renconuschientscha dals attestats da maturitad gimnasiala (RRM) e tenor las directivas da la Cumissiun svizra da maturitad (CSM) cunzunt la promoziun en la proxima classa pli auta, ils examens da maturitad e la concepziun dals attestats da maturitad. *

Reglaments da scolas medias privatas che divergeschan da disposiziuns en il champ d'applicaziun da questa ordinaziun basegnan l'approvaziun da la regenza.

Art. 2 Durada da la scolaziun

La scolaziun da maturitad al gimnasi dura 6 u 4 onns e po vegnir absolvida ad ina scola media chantunala u ad ina scola media privata.

Ils emprims 2 onns da scolaziun dal gimnasi da 6 onns vegnan designads sco gimnasi inferiur. Suenter il gimnasi inferiur suonda il gimnasi che dura 4 onns.

Art. 3 Congedis ed imputaziun da prestaziuns da scolaziun

Davart dumondas da congedi da dapli che 1 onn decida l'uffizi.

Durant la classa finala n'èsi betg pussaivel da sa participar ad in program da barat.

La direcziun da la scola decida tenor las directivas da l'uffizi, quant enavant che prestaziuns da furmaziun vegnan resguardadas.

Art. 4 Segunda lingua naziunala

La segunda lingua naziunala tenor ORM/RRM è per scolaras grischunas e scolars grischuns al gimnasi inferiur ina lingua chantunala. En l'instrucziun reala è la lingua da scrittira rumantscha rumantsch grischun u in idiom.

Art. 5 Scolaziuns da maturitad bilingua

Scolas medias chantunalas e privatas pon manar scolaziuns da maturitad bilingua en las linguas chantunalas ed en englais. En quest connex valan las disposiziuns da la cumissiun svizra da maturitad (CSM).

Scolaras e scolars che frequentan ina scolaziun da maturitad bilingua pon frequentar supplementarmain maximalmain dus roms che vegnan instruids en moda immersiva.

Art. 6 Instrucziun d'immersiun

Scolas medias chantunalas e privatas pon instruir – tenor las directivas dal departament – roms che vegnan valitads cun ina nota da maturitad en moda immersiva tant en ina lingua chantunala sco er en englais.

Empè d'ina scolaziun da maturitad bilingua pon las scolaras ed ils scolars prender maximalmain dus roms che vegnan instruids en moda immersiva.

Art. 7 Maturitad bilingua grischuna e maturità bilingue grigionese

La scolaziun da maturitad da 4 onns en rumantsch "maturitad bilingua grischuna" respectivamain en talian "maturità bilingue grigionese" cumenza l'emprim onn da scolaziun dal gimnasi da 4 onns e cumpiglia mintga onn 4 lecziuns per emna ed onn en rumantsch respectivamain en talian sco emprima lingua e 2 lecziuns per emna ed onn instrucziun immersiva en la lingua respectiva en in dals roms biologia, istorgia u geografia.

Art. 8 Cumpensaziun da dischavantatgs

Sin dumonda decida la direcziun da la scola tenor las directivas da l'uffizi davart la concessiun da la cumpensaziun da dischavantatgs per cumprovas da prestaziun relevantas per l'attestat.

Sin dumonda decida l'uffizi davart la concessiun da la cumpensaziun da dischavantatgs per ils examens da maturitad. La direcziun da la scola po vegnir tadlada. *

2. Promoziun

Art. 9 Attestat, rapport

Mintgamai a la fin d'in semester vegn fatg in attestat che vegn rendì enconuschent a la scolara u al scolar. El cuntegna almain il giudicament da las prestaziuns en ils roms che han in effect sin la promoziun, sco er ina remartga davart in eventual depurtament manglus da la scolara u dal scolar.

Las persunas che adempleschan la tgira genituriala sco er las scolaras ed ils scolars pon vegnir orientads tras rapports en scrit da la direcziun da la scola.

Ils roms che vegnan instruids en moda immersiva sco er ils roms che han in effect sin la promoziun, per ils quals è avant maun ina dispensaziun, vegnan cumprovads correspundentamain en ils attestats.

Art. 10 Prestaziuns

Per giuditgar las prestaziuns vegnan applitgadas notas entiras e mesas notas en l'attestat. 6 è la meglra nota, 1 è la mendra nota. Notas sut 4 represchentan prestaziuns insuffizientas.

Per singuls roms che n'han nagin effect per la promoziun pon ins desister da dar notas.

La direcziun da la scola relascha in reglament intern per dar notas.

Art. 11 Depurtament manglus

Remartgas davart il depurtament manglus vegnan scrittas en l'attestat, sche la direcziun da la scola u la conferenza da las persunas d'instrucziun da la classa prenda ina decisiun correspundenta.

In depurtament manglus vegn circumscrit cun «na cuntenta betg adina» u «nuncuntentaivel».

Art. 12 Cumpetenzas fundamentalas specificas per l'abilitad generala da studegiar

Las cumpetenzas fundamentalas specificas en l'emprima lingua ed en matematica per l'abilitad generala da studegiar vegnan per regla examinadas en scrit u a bucca e valitadas cun notas durant l'emprim fin il terz onn da scolaziun dal gimnasi da 4 onns. La nota cuntanschida vegn resguardada en il rom correspundent per calcular la media da las notas dal segund attestat. *

Per las scolaras ed ils scolars cun l'emprima lingua rumantsch u talian vegnan examinadas las cumpetenzas fundamentalas specificas en tudestg sco emprima lingua.

Cun notas sut 4 n'èn las cumpetenzas fundamentalas specificas dal rom correspundent betg ademplidas e l'examen sto vegnir repetì en il semester suandant. La nota da l'examen da repetiziun na vegn betg resguardada per calcular la media da la nota dal rom correspundent.

L'adempliment u il nunadempliment da las cumpetenzas fundamentalas specificas en l'emprima lingua ed en matematica per l'abilitad generala da studegiar vegn per regla inscrit en l'emprim attestat dal segund, dal terz e dal quart onn da scolaziun dal gimnasi da 4 onns.

Art. 13 Basa da calculaziun, nota da promoziun

Sco basa da calculaziun per la promoziun al gimnasi vegnan duvradas las notas da l'emprim e dal segund attestat.

La nota da promoziun per rom vegn calculada sco media betg arrundada da las notas da l'emprim e dal segund attestat.

Art. 14 Certificats da lingua, lavur interdisciplinara

En la classa finala vegnan resguardadas en il rom fundamental englais prestaziuns d'examen da certificats da lingua externs cun 50 pertschient tar la nota dal segund attestat. L'uffizi relascha las directivas per midar la valitaziun da la prestaziun da certificat externa en ina nota.

Scolaras e scolars cun l'emprima lingua talian ston absolver entaifer ils dus ultims onns da scolaziun dal gimnasi da 4 onns obligatoricamain in examen da certificat da lingua extern en tudestg sin il nivel C1 tenor la norma europeica communabla per las linguas.

Per la lavur interdisciplinara che vegn scritta durant il segund u terz onn da scolaziun dal gimnasi da 4 onns vegn dada ina nota che vegn resguardada cun 25 pertschient en la nota da l'emprim u dal segund attestat d'in dals roms pertutgads da quel onn da scola, durant il qual la lavur è vegnida scritta. La direcziun da la scola communitgescha a la scolara u al scolar avant il cumenzament da la lavur interdisciplinara, per tgenin dals roms participads ed en tgenin dals semesters che la nota vegn resguardada. *

Art. 15 Roms da promoziun

Ils roms da promoziun al gimnasi èn ils roms fundamentals, ils roms d'accent ed ils roms cumplementars.

Ils ulteriurs roms da promoziun èn informatica, introducziun en economia e dretg, gimnastica e sport, introducziun en fisica e chemia sco er latin mintgamai en quels onns da scola, en ils quals quests roms vegnan instruids.

La lavur da maturitad vala sco ulteriur rom da promoziun e la nota da tala vegn cumprovada en il segund attestat da la classa finala.

Il pli tard a partir dal segund onn da scolaziun dal gimnasi da 4 onns sto vegnir frequentà da las scolaras e dals scolars en il champ art ubain il rom fundamental art figurativ u il rom fundamental chant e musica.

Art. 16 Cundiziuns da promoziun

La promoziun è ademplida, sche:

il dubel da la summa da tut las divergenzas da las notas da promoziun sut 4 n'è betg pli grond che la summa da tut las divergenzas da las notas da promoziun sur 4;
i n'existan en il segund attestat en ils roms da promoziun al gimnasi inferiur betg dapli che trais notas, suenter betg dapli che quatter notas sut 4; e
nagina nota da promoziun sutpassa la valur da 2,5.

Las decisiuns concernent la nunpromoziun vegnan communitgadas en scrit a las persunas che adempleschan la tgira genituriala u a las scolaras ed als scolars maiorens.

Art. 17 Repetiziun

Tgi che na vegn betg promovì duas giadas fin tar la classa finala, vegn exclus dal gimnasi.

La classa finala po vegnir repetida ina giada.

3. Examen da maturitad

Art. 18 Termin dals examens da maturitad

Ils examens da maturitad en scrit ed a bucca han lieu avant las vacanzas da stad.

Il termin dals examens da maturitad en scrit ed a bucca fixescha l'uffizi. *

Art. 19 Premissas d'admissiun

Sch'i n'è betg avant maun ina permissiun excepziunala da l'uffizi che concerna la frequentaziun da la scola, pretenda l'admissiun la frequentaziun d'ina scola media en il chantun Grischun durant almain ils dus ultims onns avant l'examen da maturitad e prestaziuns suffizientas per ina promoziun en la classa finala. *

Art. 20 Lavur da maturitad

Las scolaras ed ils scolars ston far sulets u en ina gruppa ina lavur da maturitad independenta che correspunda a las disposiziuns dal ORM/RRM, che vegn fatga en scrit u cun in commentari en scrit e ch'els ston preschentar a bucca.

Las prestaziuns en scrit ed a bucca da la lavur da maturitad vegnan giuditgadas separadamain. La nota da promoziun per la lavur da maturitad vegn calculada sco media valitada ed arrundada sin entiras e mesas notas or da la prestaziun en scrit ed a bucca. La prestaziun en scrit vegn valitada cun trais quarts e la prestaziun a bucca cun in quart.

Sch'il termin per dar giu la lavur da maturitad en scrit u commentada en scrit che la direcziun da la scola ha fixà na vegn betg resguardà, vegn la lavur valitada cun la nota 1.

Sche parts essenzialas da la lavur da maturitad en scrit u commentada en scrit cuntegnan proprietad intellectuala estra guntgind las reglas da citar vertentas, vegn la lavur da maturitad en scrit u commentada en scrit valitada cun la nota 1.

Art. 21 Roms da maturitad

Ils roms da maturitad sa drizzan tenor las disposiziuns dal ORM/RRM. Da quels dastga maximalmain in rom fundamental vegnir terminà il pli baud en il terz onn da scolaziun dal gimnasi da 4 onns.

Ils cuntegns da l'examen da maturitad cumpiglian ils cuntegns d'emprender dals plans d'instrucziun dals ultims 2 onns da scolaziun dal gimnasi da 4 onns.

Art. 22 Roms d'examen

Examinads en scrit ed a bucca vegnan l'emprima lingua, la segunda lingua naziunala, matematica, il rom d'accent sco er il rom cumplementar.

Art. 23 Expertas ed experts

Per survegliar ils examens da maturitad numna l'uffizi per regla expertas ed experts spezialisads. Sco expertas ed experts pon vegnir numnadas da l'uffizi en spezial persunas d'instrucziun da las scolas medias chantunalas e privatas.

Las expertas ed ils experts possedan in dretg da dar directivas en ils reguards che concernan ils examens da maturitad.

Las expertas ed ils experts giuditgeschan las dumondas fatgas en scrit e prendan part als examens da maturitad a bucca sco er a las conferenzas d'examen. Ellas ed els pon prender part als examens da maturitad en scrit.

Las expertas ed ils experts rapportan en scrit a l'uffizi suenter ils examens da maturitad.

Art. 24 Meds d'agid

L'uffizi relascha disposiziuns davart ils meds d'agid ch'èn admess als examens da maturitad.

La direcziun da la scola garantescha che las candidatas ed ils candidats vegnian infurmads davart ils meds d'agid admess, e quai avant il cumenzament da l'examen da maturitad.

Art. 25 Realisaziun da l'examen da maturitad

Durant ils examens da maturitad en scrit vegnan las candidatas ed ils candidats per regla survegliads da persunas d'instrucziun.

Las lavurs d'examen en scrit vegnan curregidas e valitadas da las persunas d'instrucziun. Avant ils examens da maturitad a bucca trametta la direcziun da la scola las lavurs d'examen curregidas e valitadas a las expertas ed als experts.

A scolas che han pliras classas finalas che vegnan manadas en moda parallela ston ils examens da maturitad en scrit vegnir fatgs per regla sco examens da chasa unitars. Davart excepziuns decida l'uffizi sin dumonda da la direcziun da la scola.

Art. 26 Malonestadads

Malonestadads, en spezial il diever da meds d'agid scumandads, la communicaziun scumandada cun terzas persunas sco er l'inobservanza da las prescripziuns da l'examen u l'emprova da commetter ina malonestadad ha per consequenza l'exclusiun da l'examen da maturitad. Examens da maturitad ch'èn gia vegnids fatgs na vegnan betg valitads e la maturitad vala sco na reussida.

La direcziun da la scola garantescha che questas disposiziuns vegnian communitgadas a las candidatas ed als candidats avant il cumenzament da l'examen da maturitad.

Art. 27 Notas dals examens da maturitad

Ils examens da maturitad en scrit vegnan valitads cun quartas notas, cun mesas notas e cun notas entiras, ils examens da maturitad a bucca vegnan valitads cun mesas notas e cun notas entiras.

Per ils roms che vegnan examinads en l'examen da maturitad tant en scrit sco er a bucca resulta la nota da la media betg arrundada da las notas da l'examen en scrit e da l'examen a bucca.

Art. 28 Notas da maturitad

Las notas da maturitad vegnan dadas tenor las disposiziuns dal ORM/RRM.

Art. 29 Normas da reussida

I valan las normas da reussida dal ORM/RRM.

Art. 30 Cumissiun d'examen

Davart la reussida respectivamain davart la nunreussida da la maturitad decida ina cumissiun d'examen che sa cumpona da la manadra u dal manader da l'examen, da las expertas e dals experts sco er da las persunas d'instrucziun examinantas.

Art. 31 Repetiziun da l'examen da maturitad

Candidatas e candidats che n'han betg reussì la maturitad vegnan admess ad in segund examen da maturitad la fin da l'onn da scola che suonda. Ellas ed els vegnan examinads en tut ils roms d'examen.

Tgi che na reussescha betg la maturitad e repeta la classa finala, sto ademplir las premissas tenor l'artitgel 19 per vegnir admess ad in segund examen da maturitad.

Sin dumonda da las candidatas e dals candidats a la direcziun da la scola vegn la valitaziun da la lavur da maturitad surpigliada.

Art. 32 Concepziun da l'attestat da maturitad

La frequentaziun da roms instruids en moda immersiva vegn inscritta en l'attestat da maturitad.

En l'attestat da maturitad pon vegnir inscrittas ulteriuras remartgas, en spezial las notas per gimnastica e sport sco er ils certificats da lingua ch'èn vegnids acquistads durant ils ultims 2 onns da la scolaziun da maturitad.

Art. 33 Suttascripziun

Ils attestats da maturitad vegnan suttascrits da la scheffa u dal schef dal departament sco er da la manadra u dal manader da la scola media respectiva.

4. Disposiziun finala

Art. 34 Execuziun

L'execuziun da questa ordinaziun è chaussa da l'uffizi.

Egress

2019-009

Tabella da las modificaziuns - tenor conclus

Conclus	Entrada en vigur	Element	Modificaziun	Publicaziun en la CUL
25-06-2019	01-08-2019	relasch	emprima versiun	2019-009
06-06-2023	01-08-2023	Art. 1 al. 1	midada	2023-019
06-06-2023	01-08-2023	Art. 8 al. 2	midada	2023-019
06-06-2023	01-08-2023	Art. 12 al. 1	midada	2023-019
06-06-2023	01-08-2023	Art. 14 al. 3	midada	2023-019
06-06-2023	01-08-2023	Art. 18 al. 2	midada	2023-019
06-06-2023	01-08-2023	Art. 19 al. 1	midada	2023-019

Tabella da las modificaziuns - tenor element

Element	Conclus	Entrada en vigur	Modificaziun	Publicaziun en la CUL
relasch	25-06-2019	01-08-2019	emprima versiun	2019-009
Art. 1 al. 1	06-06-2023	01-08-2023	midada	2023-019
Art. 8 al. 2	06-06-2023	01-08-2023	midada	2023-019
Art. 12 al. 1	06-06-2023	01-08-2023	midada	2023-019
Art. 14 al. 3	06-06-2023	01-08-2023	midada	2023-019
Art. 18 al. 2	06-06-2023	01-08-2023	midada	2023-019
Art. 19 al. 1	06-06-2023	01-08-2023	midada	2023-019