L'uffizi maina ultra dal biro a Cuira filialas a Glion, Tavau, Tusaun, Samedan e Scuol.
L'uffizi fixescha la successiun da las valitaziuns da revisiun che ston vegnir fatgas vischnanca per vischnanca.
850.110
Sa basond sin l'art. 45 al. 1 da la constituziun chantunala[1]
L'uffizi maina ultra dal biro a Cuira filialas a Glion, Tavau, Tusaun, Samedan e Scuol.
L'uffizi fixescha la successiun da las valitaziuns da revisiun che ston vegnir fatgas vischnanca per vischnanca.
Ultra da la lescha davart las valitaziuns uffizialas d'immobiglias ston vegnir resguardadas en spezial las suandantas basas:
Mintga object da valitaziun sto vegnir valità per sasez e mintga valitaziun sto vegnir communitgada separadamain.
Plirs objects da valitaziun da la medema proprietaria u dal medem proprietari che furman in'unitad economica ston per regla vegnir valitads cumplessivamain. Las valurs ston vegnir repartidas sin ils singuls bains immobigliars. In'excepziun èn ils implants da transport sco er ils stabiliments da la producziun, dal transport e da la repartiziun d'energia, nua che las valurs da rendita e las valurs commerzialas vegnan repartidas proporziunalmain sin las vischnancas pertutgadas.
Per eruir la valur tenor l'artitgel 10 alinea 1 da la lescha ston vegnir resguardads tut ils facturs che han ina influenza sin la valur, en spezial:
Per eruir la valur è decisiv il stadi dals objects da valitaziun il mument da la valitaziun.
Sco investiziuns essenzialas tenor l'artitgel 11 alinea 1 litera a da la lescha valan:
En cas da valitaziuns sin dumonda vegn fatga per regla ina inspecziun. Nagina inspecziun na vegn fatga en cas d'objects da valitaziun cun ina valur da nov da main che 100 000 francs.
En cas da valitaziuns da revisiun vegn per regla fatga ina inspecziun, sche almain ina da las suandantas premissas è ademplida: *
| 1. * | la valur actuala d'in edifizi è vegnida fixada en l'ultima valitaziun ad almain 50 e maximalmain 60 pertschient da la valur da nov (cf. art. 18 al. 2 LAE) e la valur da nov da l'edifizi importa almain 100 000 francs; | ||
| 2. * | la valur actuala d'in edifizi è vegnida fixada en l'ultima valitaziun ad almain 31 e maximalmain 40 pertschient da la valur da nov (cf. art. 16 al. 3 LAE) e la valur da nov da l'edifizi importa almain 100 000 francs; | ||
L'uffizi po desister da far ina inspecziun, sche las basas che stattan a disposiziun (vegliadetgna e qualitad da las actas, datas, infurmaziuns publicas ed internas, prescripziuns da l'Assicuranza d'edifizis dal Grischun e.u.v.) permettan da far ina valitaziun adequata. Sche quai n'è betg il cas, sto vegnir fatga ina inspecziun. *
La disposiziun da valitaziun sto vegnir communitgada per regla entaifer 20 dis suenter che la valitaziun è vegnida fatga.
La valur da nov correspunda als custs ch'èn necessaris per construir in edifizi da medem gener, da la medema grondezza e dal medem standard en il medem lieu.
La basa per la valitaziun d'edifizis novs e da midadas architectonicas è il rendaquint da construcziun.
Custs extraordinariamain bass u auts che resultan tras reducziuns da pretsch, tras offertas, tras atgnas prestaziuns, tras modificaziuns cun planisar e cun construir sco er custs per disfar na vegnan betg resguardads.
Decisiva è la media dals pretschs da construcziun al lieu da l'edifizi.
La valur da nov d'edifizis vegls sco er d'edifizis che han ina impurtanza istorica u ina impurtanza per la tgira da monuments correspunda als custs che vegnan valitads per la reconstrucziun en la moda da construcziun existenta u en ina moda da construcziun cumparegliabla.
Tar edifizis vegls senza impurtanza istorica u senza impurtanza per la tgira da monuments ston vegnir resguardadas las reglas vertentas da la scienza da construcziun ed il stadi actual da la tecnica.
La valur actuala correspunda a la valur da nov main la svalitaziun tecnica ch'è vegnida chaschunada pervia da la vegliadetgna, pervia da l'isada, pervia da l'influenza da l'aura, pervia dals donns da construcziun, pervia da mancanzas da construcziun u per auters motivs.
La valur materiala (valur reala) serva sco valur auxiliara per la valitaziun da la valur commerziala. Ella sa cumpona da:
La svalitaziun economica che po vegnir chaschunada en spezial pervia da novas enconuschientschas en connex cun materials da construcziun ubain pervia da novas metodas da fabricaziun sco er pervia da la perdita da potenzial d'utilisaziun, sto vegnir resguardada en la valur materiala.
La valur dal terren è cumparegliabla cun la valur commerziala da terren sumegliant, betg surbajegià, che correspunda al pretsch che po vegnir obtegnì sin il martgà sut relaziuns normalas.
Rinforzaments dal sulom e fundaments spezials ston vegnir resguardads adequatamain tar la valitaziun da la valur dal terren.
Per eruir la valur dal terren pon vegnir applitgadas las suandantas metodas auxiliaras:
La valur da locaziun correspunda a la rendita d'ina immobiglia ch'ins po obtegnair mintga onn en moda duraivla.
Per eruir la valur da locaziun vegni sa basà per regla sin la rendita da locaziun netta. Quella resulta da la rendita da locaziun brutta main ils custs accessorics. Ils custs accessorics èn expensas che pon vegnir messas a quint separadamain a la locataria u al locatari. Latiers tutgan expensas sco quellas per il stgaudament, per l'aua, per l'aua chauda, per nettegiar las stgalas, per l'electricitad en general, las taxas d'utilisaziun ed ils custs d'administraziun che resultan per far il rendaquint. Indemnisaziuns per il diever da mobigliar na tutgan betg latiers.
La rendita da locaziun netta sa cumpona dals retgavs da l'utilisaziun tras terzas persunas u da l'atgna utilisaziun d'edifizis, da surfatschas surbajegiadas e da terren necessari per il manaschi.
Sche la rendita da locaziun netta na correspunda betg a las relaziuns dal martgà, vegni sa basà sin la productivitad.
La valur da rendita correspunda a la rendita da locaziun netta che vegn chapitalisada mintga onn.
Il pertschient da chapitalisaziun sa cumpona da la tariffa dal tschains da chapital e dals supplements procentuals dals custs da gestiun.
La tariffa dal tschains da chapital reflectescha ils custs da chapital (chapital ester ed agen chapital) e las ristgas da chapital.
Ella variescha tut tenor il tip da l'object e vegn applitgada independentamain da las pussaivladads individualas da la proprietaria u dal proprietari.
La direcziun da l'uffizi communitgescha als organs da valitaziun las tariffas dal tschains da chapital che ston vegnir applitgadas.
Ils custs da gestiun ston vegnir resguardads sco suonda:
En cas motivads poi vegnir divergià da las dimensiuns ch'èn fixadas en l'alinea 1.
Il retgav net correspunda a la rendita da locaziun netta main ils custs da gestiun effectivs.
Sche la cumprova dals custs da gestiun effectivs è avant maun, resulta la valur da rendita or da la chapitalisaziun dal retgav net cun la tariffa dal tschains da chapital correspundenta.
La valur commerziala sa drizza tenor ils pretschs ch'èn vegnids obtegnids tar medems u tar sumegliants objects da valitaziun sut circumstanzas normalas. I pon vegnir resguardads objects da cumparegliaziun da l'entir territori chantunal.
En cas d'objects da mastergn e d'industria che vegnan manads sezs vegni sa basà sin valurs da cumparegliaziun. Ultra da quai pon vegnir resguardads l'andament da las fatschentas, la rendita, la situaziun da l'occupaziun, la reserva da terren e las perspectivas per calcular la rendita da locaziun netta.
Sco essenzial en il senn da l'artitgel 10 alinea 2 da la lescha valan ils suandants stabiliments:
Las valurs da nov e las valurs actualas dals edifizis che tutgan tar ils stabiliments vegnan eruidas separadamain a chaschun da la valitaziun da revisiun tenor vischnanca. La valur da rendita e la valur commerziala vegnan valitadas en total sco unitad economica per tut ils stabiliments dal chantun circa il medem mument (art. 8 al. 4 da la lescha).
Indrizs architectonics e bains immobigliars che servan directamain a render utilisabel in stabiliment essenzial da la producziun d'energia ston vegnir integrads en la valitaziun.
Ils manaschis accessorics sco per exempel las fatschentas da vendita u las chasas d'abitar e da persunal ston vegnir valitads separadamain tenor las normas ordinarias.
Da resguardar è la svieuta da la fatschenta en la media da 10 onns ch'è resultada suenter la perioda da temp che ha servì sco basa per l'ultima valitaziun.
Ils gestiunaris ston inoltrar als organs da valitaziun cumpetents ils rapports da gestiun detagliads e revedids. Quels ston cuntegnair la bilantscha, il quint economic, il quint da finanziaziun inclusiv l'agiunta sco er il quint da gestiun dals manaschis accessorics ed il quint separà detaglià.
Las parts da las valurs da rendita e da las valurs commerzialas che resultan sin ils singuls territoris communals vegnan communitgadas vischnanca per vischnanca. Las valurs vegnan repartidas sin fundament da las investiziuns en las vischnancas respectivas. Las gestiunarias ed ils gestiunaris ston metter a disposiziun als organs da valitaziun las datas correspundentas.
Per la valitaziun da stabiliments partenaris sto vegnir fixà il retgav total cumparegliond quel cun ils retgavs totals da l'energia ch'è vegnida producida en il chantun Grischun e vendida a las cumpradras finalas ed als cumpraders finals senza commerzi intermediar ed a cundiziuns da martgà.
Per la valitaziun da stabiliments betg partenaris è decisiv il retgav total ch'è vegnì obtegnì effectivamain da la vendita d'energia.
Ils custs da gestiun cumpiglian ils custs ordinaris, las taxas, la taglia sin immobiglias e las investiziuns substitutivas. Las taglias sin il retgav e sin il chapital na valan betg sco custs da gestiun.
Sche las investiziuns substitutivas effectivas na pon betg vegnir cumprovadas vardaivlamain da la gestiunaria u dal gestiunari, vegnan quellas eruidas en pertschients dals custs da construcziun.
Per ils custs da construcziun è decisiv il rendaquint da construcziun detaglià. Sche indicaziuns fidadas mancan, ston ils custs da construcziun vegnir valitads tenor la prestaziun installada.
En cas da stabiliments da producziun essenzials vegnan gruppas substitutivas transfurmadas en pertschients dals custs da construcziun. Per regla valan las suandantas tariffas:
Per fixar la renta d'ovra per stabiliments essenzials da producziun vegni sa basà sin il retgav da manaschi. Per eruir la renta d'ovra avant che far retenziuns per investiziuns substitutivas ston vegnir deducids ils custs da persunal, las prestaziuns da material, las prestaziuns furnidas da terzas persunas, ils ulteriurs custs da manaschi, las taxas e la taglia sin immobiglias. Betg deduciblas n'èn las expensas per tschains sin chapital ester e sin agen chapital sco er dividendas a las acziunarias ed als acziunaris.
La basa per eruir las retenziuns per investiziuns substitutivas èn ils custs da construcziun nova da l'entir stabiliment. Sco tals valan tut ils custs da construcziun menziunads tenor l'artitgel 26 alinea 1, dentant senza ils custs da terren.
Las summas da retenziun (apport annual en il fond da renovaziun) vegnan eruidas cun divider las summas che ston vegnir cuntanschidas tras il factur respectiv da la valur finala da la renta. La summa da tut ils apports en il fond da renovaziun vegn deducida da la renta d'ovra. Il resultat represchenta l'import che stat a disposiziun per la chapitalisaziun (retgav net).
Per la valitaziun vala il suandant:
Per la valitaziun dals stabiliments dal transport e da la repartiziun d'energia èn decisivs ils retgavs obtegnids effectivamain. Dal rest vegnan applitgadas confurm al senn las disposiziuns davart ils stabiliments da producziun essenzials.
Sco implants da transport valan spezialmain sutgeras, runals, denticularas e telefericas sco er funicularas e pendicularas.
La valur materiala sa cumpona dals custs d'investiziun inclusiv il terren ed ils edifizis necessaris per il manaschi sco indrizs d'ennavar, punts, sutpassadis e surpassadis, tunnels, sendas, vias e parcadis sco er dals custs d'avertura.
La valur da rendita resulta da la chapitalisaziun dal gudogn net
| 1. | tschains passivs; | ||
| 2. | amortisaziuns cudeschadas; | ||
| 3. | expensas che augmentan la valur; | ||
| 4. | amortisaziuns che n'appartegnan betg al manaschi; | ||
| 1. | amortisaziuns calculatoricas; | ||
| 2. | gudogns respectivamain retgavs che n'appartegnan betg al manaschi. | ||
Sco objects da l'hotellaria valan manaschis ch'èn averts per la publicitad u per ina tscherta gruppa da consumentas e consuments e che porschan cunter pajament spaisas e bavrondas u alloschament. Latiers tutgan spezialmain:
Stabiliments che servan mo al manaschi da l'hotelleria, sco chasas da persunal, stabiliments da sport, garaschas, irals da tgeiels, bogns cuverts, parcs ed ierts d'hotels, ston vegnir valitads sco part dal manaschi.
Manaschis accessorics e parts d'in bain immobigliar che n'appartegnan betg al manaschi d'hotellaria ston vegnir valitads separadamain.
Da quai fan part surtut negozis, kioscs, tancadis, manaschis agriculs, abitaziuns per il persunal ed abitaziuns da locaziun.
Per fixar la valur da rendita d'objects che vegnan manads sezs vegni sa basà sin la svieuta da la fatschenta.
Ils suandants custs ston vegnir deducids:
I vegnan valitads bains immobigliars, sin ils quals èn admess legalmain l'explotaziun, il deposit e la preparaziun da material.
La valur sa cumpona dals edifizis e dals stabiliments necessaris per explotar, per deponer e per preparar il material sco er da las reservas da l'explotaziun e dal deposit.
La basa fundamentala per giuditgar la valur furman la dimensiun e la durada da la permissiun d'explotaziun e las obligaziuns da quella sco er eventuals dretgs d'explotaziun contractuals.
Ils organs da valitaziun incumbenseschan l'uffizi da guaud e privels da la natira cun las valitaziuns forestalas e communitgeschan las valurs.
Bains immobigliars surbajegiads cun singuls bostgs u cun pitschnas gruppas da bostgs che n'èn betg objects da la cultivaziun forestala, vegnan valitads directamain dals organs da valitaziun.
Las taxas vegnan calculadas sco suonda:
| 1. | l'emprima valitaziun; | ||
| 2. | dumondas senza obligaziun da valitaziun. | ||
| 1. | investiziuns tar dumondas cun obligaziun da valitaziun; | ||
| 2. * | valitaziuns da revisiun cun investiziuns da 100 000 francs e dapli u emprima renovaziun da proprietad en condomini sco er da cumproprietad cun urden d'utilisaziun e d'administraziun. | ||
| 1. | in'emprima valitaziun e dumondas senza obligaziun da valitaziun, sche mo la valur da nov e la valur actuala vegnan valitadas; | ||
| 2. * | partiziuns da bains immobigliars cun obligaziun da valitaziun, sche l'ultima valitaziun ha gì lieu avant passa 3 onns e/u sch'i ha dà midadas decisivas dapi lura; | ||
| 3. * | dumondas senza obligaziun da valitaziun per in manaschi agricul. | ||
| 1. * | la transfurmaziun en proprietad en condomini; | ||
| 2. * | la transfurmaziun en cumproprietad cun urden d'utilisaziun e d'administraziun; | ||
| 3. * | la transfurmaziun en dretg da construcziun; | ||
| 4. * | partiziuns da bains immobigliars cun obligaziun da valitaziun, sche l'ultima valitaziun ha gì lieu avant 3 u main onns e sch'i n'ha dà naginas midadas decisivas dapi lura. | ||
A partir d'ina taxa da 5000 francs vegn concedì in rabat da 33,3 pertschient sin las taxas tenor l'alinea 1. La taxa maximala importa 15 000 francs. *
La lavur administrativa impundida per consegnar copias d'actas vegn messa a quint sco suonda:
Sch'i vegnan duvrads documents tenor l'alinea 1 da la medema proprietaria u dal medem proprietari per dapli che trais bains immobigliars, vegn messa a quint mo pli la mesadad da la taxa a partir dal quart bain immobigliar. Sch'i vegnan pretendidas valitaziuns ultra d'in bain immobigliar principal er da bains immobigliars accessorics, sco per exempel da hallas da parcar en proprietad en condomini, scrodan las taxas per ils bains immobigliars accessorics.
L'uffizi n'incassescha betg taxas da las autoritads chantunalas u communalas.
En cas da valitaziuns da revisiun incassescha l'uffizi da las vischnancas ina taxa da 0,1 promils da la valur da nov. Las taxas vegnan messas a quint a las vischnancas quartal per quartal. Sin dumonda po il quint er vegnir tramess mintga mais. *
Las parts dals custs per la valitaziun da las valurs da nov e da las valurs actualas tenor l'artitgel 20 alinea 2 incassescha l'uffizi cumplainamain da l'Assicuranza d'edifizis dal Grischun. *
Las taxas e las parts dals custs per la valitaziun da stabiliments da la producziun, dal transport e da la repartiziun d'energia senza fixaziun d'ina valur da nov e d'ina valur actuala tenor l'artitgel 23 da la lescha e per las valitaziuns da revisiun che suondan tenor l'artitgel 13 da la lescha vegnan eruidas tenor la lavur impundida ed incassadas da l'uffizi mintgamai per la mesadad da l'Administraziun chantunala da taglia e da las vischnancas. *
Las parts dals custs vegnan messas a quint quartal per quartal.
| Conclus | Entrada en vigur | Element | Modificaziun | Publicaziun en la CUL |
|---|---|---|---|---|
| 26-09-2017 | 01-01-2018 | relasch | emprima versiun | 2017-035 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 6 al. 2 | midada | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 6 al. 3 | integraziun | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, c), 2. | midada | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, c), 3. | integraziun | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, d) | midada | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, d), 1. | midada | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, d), 2. | midada | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, d), 3. | midada | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 37 al. 1, d), 4. | integraziun | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 38 al. 1, b) | aboliziun | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 39 al. 1bis | integraziun | 2020-026 |
| 12-05-2020 | 01-06-2020 | Art. 39 al. 1ter | integraziun | 2020-026 |
| 10-11-2020 | 01-01-2021 | Art. 37 al. 1, b), 2. | midada | 2020-052 |
| 10-11-2020 | 01-01-2021 | Art. 37 al. 1, c), 3. | midada | 2020-052 |
| 10-11-2020 | 01-01-2021 | Art. 39 al. 1 | midada | 2020-052 |
| 10-05-2022 | 01-07-2022 | Art. 39 al. 1 | midada | 2022-022 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, a) | aboliziun | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, b) | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, b), 1. | integraziun | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, b), 2. | integraziun | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, c) | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, d) | aboliziun | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 2, e) | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 6 al. 3 | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 37 al. 1, b) | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 37 al. 1, c) | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 37 al. 2 | midada | 2023-031 |
| 16-10-2023 | 01-12-2023 | Art. 38 al. 1, a) | midada | 2023-031 |
| Element | Conclus | Entrada en vigur | Modificaziun | Publicaziun en la CUL |
|---|---|---|---|---|
| relasch | 26-09-2017 | 01-01-2018 | emprima versiun | 2017-035 |
| Art. 6 al. 2 | 12-05-2020 | 01-06-2020 | midada | 2020-026 |
| Art. 6 al. 2, a) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | aboliziun | 2023-031 |
| Art. 6 al. 2, b) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 6 al. 2, b), 1. | 16-10-2023 | 01-12-2023 | integraziun | 2023-031 |
| Art. 6 al. 2, b), 2. | 16-10-2023 | 01-12-2023 | integraziun | 2023-031 |
| Art. 6 al. 2, c) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 6 al. 2, d) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | aboliziun | 2023-031 |
| Art. 6 al. 2, e) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 6 al. 3 | 12-05-2020 | 01-06-2020 | integraziun | 2020-026 |
| Art. 6 al. 3 | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 37 al. 1, b) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 37 al. 1, b), 2. | 10-11-2020 | 01-01-2021 | midada | 2020-052 |
| Art. 37 al. 1, c) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 37 al. 1, c), 2. | 12-05-2020 | 01-06-2020 | midada | 2020-026 |
| Art. 37 al. 1, c), 3. | 12-05-2020 | 01-06-2020 | integraziun | 2020-026 |
| Art. 37 al. 1, c), 3. | 10-11-2020 | 01-01-2021 | midada | 2020-052 |
| Art. 37 al. 1, d) | 12-05-2020 | 01-06-2020 | midada | 2020-026 |
| Art. 37 al. 1, d), 1. | 12-05-2020 | 01-06-2020 | midada | 2020-026 |
| Art. 37 al. 1, d), 2. | 12-05-2020 | 01-06-2020 | midada | 2020-026 |
| Art. 37 al. 1, d), 3. | 12-05-2020 | 01-06-2020 | midada | 2020-026 |
| Art. 37 al. 1, d), 4. | 12-05-2020 | 01-06-2020 | integraziun | 2020-026 |
| Art. 37 al. 2 | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 38 al. 1, a) | 16-10-2023 | 01-12-2023 | midada | 2023-031 |
| Art. 38 al. 1, b) | 12-05-2020 | 01-06-2020 | aboliziun | 2020-026 |
| Art. 39 al. 1 | 10-11-2020 | 01-01-2021 | midada | 2020-052 |
| Art. 39 al. 1 | 10-05-2022 | 01-07-2022 | midada | 2022-022 |
| Art. 39 al. 1bis | 12-05-2020 | 01-06-2020 | integraziun | 2020-026 |
| Art. 39 al. 1ter | 12-05-2020 | 01-06-2020 | integraziun | 2020-026 |