350.000
Lescha davart la procedura penala (PP)
350.000
Lescha davart la procedura penala (PP)
acceptada dal pievel ils 8 da zercladur 1958 1)
I. Il dretg penal chantunal
1. DISPOSIZIUNS GENERALAS
Art. 1
Las disposiziuns generalas dal cudesch penal svizzer (art. 1 – 110 CP) ve- Applicaziun da gnan applitgadas correspundentamain per ils acts chastiabels tenor il dretg las disposiziuns generalas dal CP chantunal 2).
Art. 2
Ils surpassaments chastiabels tenor il dretg chantunal èn er chastiabels, Negligientscha sch'els vegnan commess per negligientscha, nun ch'i resortia expressivamain u tenor il senn da la prescripziun che mo il surpassament intenziunà vegnia smanatschà cun chasti.
Art. 3
Las disposiziuns penalas ch'èn cuntegnidas en leschas ed en ordinaziuns Resalva da la lechantunalas restan en vigur, uschenavant ch'ellas n'èn betg abolidas tras il gislaziun chantunala speziala cudesch penal svizzer u tras questa lescha.
1) M dals 25 d'avrigl 1956, 237; PCG 1956, 435 e 438, 1957, 52, 64, 68, 89 e 92 (emprima lectura), 1957, 342, 350 e 403 (segunda lectura); abolì l'art. 230 al. 2 tras l'art. 7 da la lescha dals 5 da mars 1961 davart il regal da sal (text da l'al. 2 abolì vesair CUL 1958, 141); midà l'art. 65 al. 4 tras il conclus dal pievel dals
d'avrigl 1966 (M dals 30 d'avust 1965, 310; PCG 1965, 334; versiun oriunda da l'al. 4 midà vesair CUL 1958, 102); midà ils art. 67 al. 2 e 180 al. 1 – 3 tras l'art. 83 cifra 4 da la lescha davart la dretgira administrativa, CUL 1967, 339 (la LDA è vegnida abolida; text oriund dals artitgels midads vesair CUL 1958, 103 resp. 132); revedì differents artitgels tenor A tras il conclus dal pievel dals 7 d'avrigl 1974 (M dals 29 da mars 1973, 1, PCG 1973/74, 53, 59, 67 e 99 (emprima lectura), 280 (segunda lectura) per renviar al CP 1-1-2010 1
Art. 4 1)
Smanatscha da 1 Sch'in causal penal dal dretg chantunal vertent vegn smanatschà cun archasti en il dretg vertent rest, sto quest arrest vegnir remplazzà tras ina multa.
La summa maximala da la multa importa 10 000 francs, sch'i n'è betg fixada expressivamain in'autra summa maximala.
...
Art. 5
Smanatschas da 1 2)Il cussegl grond e la regenza han il dretg da smanatschar cun multa en chasti en ordinaziuns chantunalas cas da cuntravenziuns cunter lur relaschs.
... 3)
Prescripziuns spezialas federalas e chantunalas restan resalvadas.
Art. 6
Renviaments Sch'i vegn renvià en disposiziuns dal dretg chantunal a prescripziuns che vegnan abolidas tras il cudesch penal svizzer u tras questa lescha, ston quests renviaments vegnir referids a las disposiziuns correspundentas dal cudesch penal svizzer u da questa lescha.
Art. 7
Dretg penal 1 Las vischnancas han il dretg da smanatschar cun multa en cas da cuntraadministrativ da las vischnancas venziuns cunter lur leschas, cunter lur ordinaziuns e cunter lur reglaments, uschenavant ch'i na sa tracta betg da causals penals che vegnan gia smanatschads cun chasti tras il dretg federal u chantunal. Las disposiziuns generalas che valan per il dretg penal chantunal (art.
– 6) vegnan applitgadas confurm al senn er per las disposiziuns penalas da las vischnancas.
1) versiun ed aboliziun da l'alinea 3 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da
1-1-2010 Sch'in causal penal dal dretg penal communal vegn smanatschà cun arrest, sto quest arrest vegnir remplazzà tras ina multa.
Art. 7a 2)
Las indicaziuns davart las persunas, davart las funcziuns e davart las pro- Egualitad da las fessiuns en questa lescha sa refereschan ad omaduas schlattainas, schlattainas uschenavant ch'i na resulta nagut auter or dal senn da questa lescha.
2. DISPOSIZIUNS SPEZIALAS A. Surpassaments cunter il corp e cunter la vita
Art. 8 3)
Art. 9
Tgi che negligescha – cuntrari a sia obligaziun – persunas ch'èn affida- Negligientscha das ad el, vegn chastià cun multa, sch'il delict na tutga betg als artitgels da persunas affidadas 5). 136, 217 u 219 CP
Il derschader dat part a l'autoritad tutelara, per che quella possia prender las mesiras adequatas.
Art. 10 6)
Tgi che ha – en cas da defensiun legitima u en cas d'ina urgenza – mazzà Omissiun da u blessà grevamain in uman e tralascha da denunziar immediatamain il cas denunzias ad in'autoritad, vegn chastià cun multa.
2) integrà tenor il conclus dal pievel dals 12 da mars 2000; M dals 23 da favrer 1999, 57; PCG 1999/2000, 179 (emprima lectura), 417 (segunda lectura) 1-1-2010 3
Art. 11 1)
Far svanir ina Tgi che sutterrescha, brischa u fa svanir ina bara u parts d'ina tala senza bara annunziar a l'autoritad, vegn chastià cun multa, premess ch'i na saja betg avant maun in act che vegn smanatschà cun in chasti pli grev.
B. Surpassaments cunter la facultad
Art. 12 2)
Frauds da laina e Tgi ch'engola laina betg preparada, fritgs da funs u dad ierts da pitschna da funs valur, vegn – sin proposta – chastià cun multa.
Art. 13
Explotaziun da la 1 Tgi ch'explotescha da professiun la credulitad d'ina persuna cun predir credulitad l'avegnir, cun interpretar siemis, cun trair las chartas, cun scungirar spierts, cun vender meds magics, cun instruir da chavar stgazis u en moda sumeglianta,
tgi che sa porscha publicamain d'exercitar arts da tal gener ... 4) C. Surpassaments cunter la morala
Art. 14 5)
5) abolì tras il conclus dal pievel dals 7 d'avrigl 1974; vesair A tar l'ingress
1-1-2010
Art. 15 1)
Tgi che maina discurs obscens en la preschientscha da giuvenils sut 16 Discurs obscens onns, vegn chastià cun multa.
D. Surpassaments cunter la segirezza publica
Art. 16 2)
Art. 17
Tgi che na tegn betg a ferm en moda suffizienta in animal selvadi u Tegnair a ferm en moda insuffiziennausch, vegn chastià cun multa. ta animals selva-
Il derschader po laschar mazzar l'animal. dis u nauschs
Art. 18 4)
Tgi che chaschuna in privel per umans u per chaussas cun provocar, cun Periclitaziun tras animals spaventar u cun liberar senza dretg animals,
tgi che chatscha in chaun sin umans u sin animals, tgi che na retegna betg in chaun che stat sut sia surveglianza d'attatgar umans u animals Il derschader po laschar mazzar l'animal.
Art. 19
Tgi che dovra armas, materia explosiva u muniziun en moda malprecauta Diever malprecaut d'armas, da u da levsenn, materia explosiva u da muniziun 2) abolì tras il conclus dal pievel dals 7 d'avrigl 1974; vesair A tar l'ingress 1-1-2010 5 tgi che surlascha tals objects a persunas betg cumplainamain responsablas u a giuvenils sut 18 onns senza als survegliar confurm a l'obligaziun,
tgi che dat armas, materia explosiva u muniziun a sturns,
tgi che na conserva betg armas, materia explosiva u muniziun cun la precauziun necessaria tenor las circumstanzas
2)
Art. 20 3)
Art. 21
Far clavs e buls 1 Tgi che fa clavs senza dretg u furnescha da levsenn clavs ad in auter, senza dretg 2 tgi che furnescha da levsenn buls u segns uffizials u privats ad ina persuna nunautorisada
Art. 22
Possess chastia- 1 Tgi che tegna en salv utensils da laders u lascha tegnair en salv d'in auter bel d'utensils da laders per sasez,
tgi che surlascha utensils ad in auter, schebain ch'el sa u sto quintar che quels èn destinads per il diever durant in ladernitsch u durant ina rapina vegn chastia cun multa, premess che l'act na vegnia betg smanatschà cun in chasti pli grev tenor autras prescripziuns.
Ils objects ston vegnir confiscads.
1-1-2010
Art. 23
Tgi ch'expona u recumonda publicamain stampats, placats, maletgs u au- Publicaziuns che ters objects ch'èn adattads d'avair in effect nuschaivel u demoralisant sin pericliteschan giuventetgna la la giuventetgna d'incitar, d'instruir u da glorifitgar crims e delicts,
tgi che surdat u mussa tals objects ad ina persuna sut 18 onns
Art. 24 3)
Tgi che producescha, offrescha u venda senza ina permissiun da la poli- Periclitaziun tras zia da fieu fieus artifizials explosivs u giugarets cun in effect explosiv fieus artifizials ch'èn adattads da chaschunar blessuras corporalas,
tgi che arda fieus artifizials u tgi che lascha arder tals da persunas che stattan sut sia surveglianza, en la vischinanza da persunas u d'objects levamain inflammabels, e quai en tala moda che quels èn periclitads E. Surpassaments cunter la pussanza publica
Art. 25 5)
Tgi che na suonda intenziunadamain betg l'ordinaziun u il cumond ch'in Malobedientscha emploià da polizia relascha entaifer sias cumpetenzas, vegn chastià cun cunter la polizia 1-1-2010 7
Art. 26 1)
Refusa da dar 1 Tgi che refusa – sin cumond d'ina autoritad u d'in funcziunari che cuminfurmaziuns prova correctamain sia identitad – d'inditgar ses num u sia abitaziun u da dar autras infurmaziuns davart sia persuna, u tgi che fa intenziunadamain faussas indicaziuns en quest connex,
tgi che fa faussas indicaziuns davart sia persuna u davart ses accumpagnaders u refusa questas indicaziuns en il formular d'annunzia uffizial per la controlla poliziala da persunas alloschadas
Art. 27 3)
Donnegiar Tgi che allontanescha, stgarpa davent, sfigurescha u tschufrogna cun mapublicaziuns lart publicaziuns uffizialas ch'èn exponidas publicamain u placats ch'èn vegnids affischads cun ina permissiun uffiziala, vegn chastià cun multa.
Art. 28 4)
Impediment da la Tgi che impedescha intenziunadamain u renda intenziunadamain inefficasurveglianza da persunas base- zia la surveglianza uffiziala, ordinada cun vigur legala, sur dal provedignusas ment da malsauns, da malsauns da spiert, d'uffants u d'autras persunas basegnusas, vegn chastià cun multa.
1-1-2010 F. Surpassaments cunter la quietezza e cunter l'urden
Art. 29 1)
Tgi che chaschuna inquietezza, tema u sgarschur tar la populaziun tras Inquietar la faussas novitads, tras clom da fieu senza motiv e.u.v., vegn chastià cun populaziun
Art. 30 2)
... Fauss alarm
Tgi che alarmescha spirituals e persunas medicinalas (medis, veterinaris, apotechers, spendreras) tras infurmaziuns sapientivamain faussas, vegn chastià cun multa.
...
Art. 31 3)
Tgi che disturba u mulesta per nauschezza u da levsenn ina terza persuna Disturbis e muleen moda massiva, senza ch'in causal ch'è suttamess ad in chasti pli grev stas massivas saja ademplì tras quai, vegn chastià cun multa.
Art. 32 4)
Tgi che violescha publicamain ed en moda massiva la morala e la crean- Cumportament malonest, disturbi za u tgi che chaschuna canera nunnecessaria, vegn chastià cun multa. da la quietezza
...
2) versiun ed aboliziun dals alineas 1 e 3 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals
da schaner 2006, 1623; PCG 2005/2006, 1105; il termin da referendum è scadì ils 9 d'avust 2006 senza ch'el saja vegnì duvrà; mess en vigur cun CR dals
da december 2006 per il 1. da schaner 2007 4) versiun ed aboliziun da l'alinea 2 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da 1-1-2010 9
Art. 33
Tartagnar Tgi che tartogna per nauschezza u da levsenn chaussas publicas u proproprietad estra prietad privata estra, vegn chastià cun multa, premess ch'i na sa tractia betg d'in donn material (art. 144 CP 2)).
Sch'i vegn tartagnà proprietad privata, vegn quai persequità mo sin proposta.
Art. 34 3)
Agid illegal Tgi che agescha illegalmain sur sasez, evitond l'agid uffizial, per far valair a sasez in dretg real u presumtiv, vegn – sin proposta – chastià cun multa.
Art. 35 4)
Rugar 1 Tgi che va a rugar sco mitschafadias u per negligientscha, tgi che intimescha uffants u persunas en sia dependenza dad ir a rugar, vegn chastià cun ...
...
...
G. Auters surpassaments
Art. 36 5)
Abus da l'agid da 1 Tgi che surdovra l'agid da sustegn public u l'agid da sustegn d'utilitad sustegn publica, en spezial per consumar en moda excessiva bavrondas alcoholicas, vegn chastià cun multa.
...
4) versiun da l'alinea 1 ed aboliziun dals alineas 2 fin 4 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623; PCG 2005/2006, 1105; il termin da referendum è scadì ils 9 d'avust 2006 senza ch'el saja vegnì duvrà; mess en vigur cun CR dals 12 da december 2006 per il 1. da schaner 2007 5) versiun ed aboliziun da l'alinea 2 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da
1-1-2010
Art. 37
Tgi che surmaina u promova – exequind ses mastergn – ina persuna da Surmanar a l'abus consumar alcohol en moda excessiva, schebain ch'el sa u duess savair che d'alcohol quella persuna u che sia famiglia vegn periclitada grevamain tras quai, Sche l'autur dal delict è titular d'ina permissiun da manar in'ustaria u d'ina permissiun da far commerzi en detagl cun bavrondas alcoholicas, al po questa permissiun vegnir retratga en cas da recidiva.
Art. 38 2)
Art. 39 3)
Tgi che dovra sustegn e na suonda betg las directivas ch'el ha survegnì sin Renitenza da persunas che basa da la lescha chantunala da sustegn, vegn chastià cun multa. dovran sustegn
Art. 40 4)
Tgi che surpassa las prescripziuns e las disposiziuns relaschadas dal chan- Violaziun da las tun u da las vischnancas per la protecziun da la natira, da la patria e da disposiziuns davart la protecziun l'ambient u per il mantegniment d'antiquitads u da funtaunas mineralas, da la natira, da la vegn chastià cun multa. patria e da l'ambient
Art. 41 5)
Tgi che tschertga publicamain aderents per ina cuminanza religiusa che na Cuminanzas sa cunfa betg cun ils princips da l'urden public e da la morala publica u tgi religiusas inadmissiblas 2) abolì tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623; PCG 1-1-2010 11 che cuntinuescha cun la propaganda vers ina tscherta persuna malgrà l'admoniziun tras il president cirquital, vegn chastià cun multa.
II. La procedura penala 1. DISPOSIZIUNS GENERALAS A. Organisaziun da la giurisdicziun penala
Art. 42
Autoritads La giurisdicziun penala chantunala vegn exequida da la dretgira changiudizialas tunala, da las dretgiras districtualas e da lur giuntas sco er dals presidents cirquitals. Disposiziuns spezialas valan per la procedura da mandat penal, per la procedura penala administrativa e per la giurisdicziun penala per giuvenils.
Art. 43 3)
Autoritads 1 L'inquisiziun penala è chaussa: d'inquisiziun
dals inquisiturs en la procedura ordinaria ed en la procedura da mandat penal tenor l'artitgel 49 alinea 1 litera a 4);
5)dals presidents cirquitals tenor las disposiziuns spezialas vertentas en cas da plants pervia da violaziun da l'onur e pervia da concurrenza illoiala sco er en la procedura da mandat penal;
dals organs administrativs correspundents en cas da surpassaments, sche autoritads administrativas èn cumpetentas per giuditgar quels. 2 6) En la procedura cunter giuvenils valan las disposiziuns spezialas davart la giurisdicziun penala per giuvenils.
Il procuratur public surveglia las inquisiziuns penalas en la procedura ordinaria, en la procedura da mandat penal tenor l'artitgel 49 alinea 1 litera a 4) cf. latiers l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura publica, DG 350.050 6) versiun tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
1-1-2010 ed en la procedura penala per giuvenils. El decida, sch'i sto vegnir fatga in'accusaziun u sche l'inquisiziun sto vegnir sistida 1).
La polizia chantunala collavura tar l'inquisiziun sco polizia giudiziala 2).
Art. 44 3)
B. Cumpetenza materiala e locala
Art. 45
Sco instanza da meds legals giuditgescha la dretgira chantunala appel- Dretgira chantunala laziuns (art. 141 ss.) e recurs (art. 138 ss.) en il senn da questa lescha.
... 5)
Art. 46 6)
Art. 46a 7)
Il derschader singul a la dretgira chantunala ademplescha las incumbensas Derschader singul a la dretgira chanspezialas che vegnan attribuidas ad el. tunala
Art. 47 8)
La dretgira districtuala giuditgescha: Dretgira districtuala
a) tut ils crims che vegnan smanatschads cun in chasti che privescha da la libertad da passa 5 onns;
1) cf. latiers l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura publica, DG 350.050 2) cf. la lescha da polizia, DG 613.000, ils art. 66 ss. PP sco er l'art. 8 al. 4 e l'art.
da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura publica, DG 350.050 3) abolì tras l'art. 43 da la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000; ultima versiun vesair CUL 1958, 98 5) abolì tenor la cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala, 6) abolì tenor la cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala, 7) versiun tenor la cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala, 8) versiun tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
1-1-2010 13
ils crims ed ils delicts cunter il stadi e cunter la defensiun naziunala (art. 265 – 278 CP 1)) sco er ils delicts cunter la voluntad dal pievel (art. 279 – 283 CP), uschenavant che quels n'èn betg suttamess a la giurisdicziun federala (art. 336 CP);
ils crims ed ils delicts ch'èn vegnids commess da commembers da la regenza, da la dretgira chantunala u da la dretgira administrativa exercitond lur funcziuns uffizialas (art. 67);
plants pervia da violaziun da l'onur da commembers da la regenza, da la dretgira chantunala e da la dretgira administrativa che sa refereschan a lur funcziuns uffizialas.
Art. 48 2)
Giunta da la dre- La giunta da la dretgira districtuala giuditgescha: tgira districtuala
ils crims che vegnan smanatschads cun in chasti che privescha da la libertad fin 5 onns;
ils delicts che vegnan smanatschads cun in chasti che privescha da la libertad fin 3 onns u cun in chasti pecuniar;
ils surpassaments da leschas federalas fiscalas u d'autras leschas federalas che vegnan giuditgads davant dretgira;
surpassaments tenor l'artitgel 49 alinea 1 litera b en la procedura da protesta.
Art. 49
President Igl è chaussa dal president cirquital en la procedura da mandat penal: cirquital
1-1-2010 1)da giuditgar cas levs da crims e da delicts, cun excepziun da delicts
cunter l'onur sco er da la concurrenza illoiala e da la responsabladad da l'interpresa, sche – l'inculpà ha renconuschì il causal objectiv en ina interrogaziun en scrit, – las premissas per ina mesira en il senn dals artitgels 59, 60, 61 e 64 CP n'èn betg dadas, e – i vegn en dumonda in chasti che privescha da la libertad fin 6 mais, in chasti pecuniar fin 180 taxas per di u lavur d'utilitad publica fin 720 uras u la colliaziun da quests chastis;
da persequitar e da giuditgar surpassaments, uschenavant ch'i n'è betg cumpetenta in'autoritad administrativa. El è plinavant cumpetent per decisiuns davart la cauziun preventiva tenor l'artitgel 66 CP 3).
Art. 50 4)
5)Las autoritads administrativas giuditgeschan ils causals penals che ve- Autoritads administrativas gnan attribuids ad ellas tras la legislaziun speziala chantunala.
Sche l'autoritad administrativa è da l'avis che las premissas per decretar in chasti che privescha da la libertad u in chasti pecuniar sajan dadas, assegna ella las actas a la procura publica per laschar introducir la procedura giudiziala.
5) versiun tenor l'agiunta da la lescha davart la giurisdicziun administrativa (LGA); CUL 2006, FUC 3313; entrà en vigur il 1. da schaner 2007 1-1-2010 15
Art. 51 1)
Giurisdicziun pe- Tut ils acts chastiabels da giuvenils vegnan giuditgads da las autoritads nala per giuvenils giudizialas per giuvenils tenor las disposiziuns spezialas davart la giurisdicziun penala per giuvenils (art. 197 – 226). Exceptads da quai èn acts chastiabels da giuvenils da passa 15 onns en il senn da l'artitgel 50.
Art. 52 2)
Normas da 1 Sche la lescha smanatscha – en cas da circumstanzas spezialas – cun in cumpetenza chasti pli grev u pli lev, sto il cas vegnir attribuì a quella dretgira ch'è cumpetenta tenor la furma dal fatg, sin il qual sa basa l'accusaziun.
Sch'ina procedura penala s'extenda sin plirs auturs dal delict, decida l'autoritad d'accusaziun, sche la procedura sto vegnir separada u sche tut ils auturs dal delict ston vegnir assegnads a quella dretgira ch'è cumpetenta per giuditgar l'act il pli grev.
Art. 53
Cumpetenza 1 Sch'in autur dal delict ha commess plirs acts chastiabels u sch'in delict materiala en cas da coincidenza cuntrafa a pliras disposiziuns penalas, vegnan quels inquirids e giuditgads d'acts chastiabels ensemen. La cumpetenza sa drizza tenor l'act che vegn smanatschà cun il chasti il pli grev. En cas d'acts chastiabels che vegnan persequitads d'ina autoritad administrativa sco er en cas da plants pervia da violaziun da l'onur u pervia da concurrenza illoiala vegn la procedura adina fatga en moda separada.
Art. 54 4)
5) Cumpetenza Las disposiziuns dal cudesch penal davart la cumpetenza locala (art. locala 340 – 344) valan confurm al senn er per persequitar ils acts chastiabels dal dretg chantunal.
1-1-2010 Conflicts da cumpetenza en la procedura d'inquisiziun entaifer il chantun decida definitivamain il procuratur public che represchenta il chantun er en cas da conflicts interchantunals concernent la cumpetenza territoriala 1).
C. Recusaziun 2)
Art. 55 – 57 3)
D. Assistenza giudiziala
Art. 58 4)
Per conceder l'assistenza giudiziala valan las prescripziuns da cumpetenza Dretg che sto e da procedura da questa lescha. Il procuratur public po dentant delegar vegnir applitgà l'interrogaziun da perditgas ed ulteriuras mesiras d'assistenza giudiziala al president da la dretgira districtuala ch'è cumpetent per il lieu, e quai er en cas da crims e da delicts.
Art. 59 5)
Ils organs chantunals da la procedura penala èn obligads da prestar assi- Assistenza giudistenza giudiziala in a l'auter. Las disposiziuns davart l'obligaziun da l'assi- ziala entaifer il chantun stenza giudiziala vers la confederaziun e tranter ils chantuns (art. 356 CP 6)) vegnan applitgadas confurm al senn er entaifer il chantun.
Art. 60
En chaussas penalas dal dretg chantunal vegn prestada assistenza giudi- Assistenza ziala ad auters chantuns, sche l'act respectiv è chastiabel er tenor il dretg giudiziala interchantunala grischun.
1) cf. latiers ils art. 262 – 264 da la lescha federala davart la procedura penala, CS 312.0 2) abolì tras l'art. 43 da la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000; text da fin ussa vesair CUL 1974, 487 s. 3) abolì tras l'art. 43 da la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000; text da fin ussa vesair CUL 1974, 487 s.
1-1-2010 17
1)La procura publica è l'autoritad cumpetenta en il senn da l'artitgel 24 dal concordat davart l'assistenza giudiziala e la collavuraziun interchantunala en chaussas penalas dals 5 da november 1992 2).
Art. 61
Assistenza 1 3)Uschenavant ch'il contact direct d'ina autoritad a l'autra n'è betg previs giudiziala internaziunala tras il dretg federal u tras in contract internaziunal, vegnan las dumondas internaziunalas per l'assistenza giudiziala intermediadas da la procura publica che decida er davart il tractament da quellas dumondas.
Infurmaziuns da polizia vegnan intermediadas directamain dal commando da polizia.
E. Prescripziuns spezialas
Art. 62 4)
Art. 63
Mesiras da prove- 1 Sch'i sa mussa en ina procedura penala ch'i saja necessari da prender mediment durant la procedura siras tutelaras, mesiras da provediment u autras mesiras betg penalas, ston las communicaziuns adattadas vegnir fatgas a l'autoritad cumpetenta.
Las infurmaziuns ch'èn en l'interess d'ina persuna che dovra protecziun u agid, dastgan er vegnir dadas a persunas privatas.
Art. 64
Spediziun La spediziun da las sentenzias giudizialas, dals conclus da sistida e dals mandats penals succeda per posta recumandada. Sche la spediziun per posta n'è betg pussaivla, sto il document vegnir surdà a la polizia chantunala, la quala procura per la spediziun cunter ina quittanza.
Art. 65
Calculaziun dals 1 Termins legals cumenzan quel mument ch'il fatg u che l'act respectiv, al termins qual els èn colliads, ha gì lieu.
2) DG 350.030
1-1-2010 Termins giudizials cumenzan il mument da lur communicaziun, sche la disposiziun giudiziala n'ha betg fixà sezza in auter mument per il cumenzament dal termin.
Per calcular il termin na vegn betg quintà quel di, il qual ha lieu il fatg che ha chaschunà il termin. Il termin è observà, sche l'inoltraziun concernenta u sch'ils documents concernents èn vegnids surdads l'ultim di dal termin ad in uffizi da posta u a l'uffizi cumpetent entaifer las uras da biro. Sche l'ultim di dal termin croda sin ina sonda, sin ina dumengia u sin in firà uffizial, vala l'emprim lavurdi suandant sco ultim di dal termin.
Art. 65a 2)
Tgi che ha manchentà in termin, po pretender che quel vegnia restabilì, Restabiliment sch'el cumprova ch'el n'haja betg pudì observar il termin pervia d'in impediment, dal qual el n'è betg la culpa.
La dumonda da restabiliment sto vegnir fatga entaifer 10 dis dapi che l'impediment e crudà davent, e quai a quella instanza, vers la quala il termin avess stuì vegnir observà. Quella instanza decida sin basa d'ina procedura en scrit.
Il termin cumenza danovamain cun la communicaziun da la decisiun da restabiliment.
Art. 65b 3)
Las persunas ch'èn participadas ad ina procedura civila e lur represchen- Polizia da tants ston sa depurtar da buna maniera e correctamain en il contact en scrit procedura ed a bucca cun ils organs da la procedura penala. Cuntravenziuns cunter questa obligaziun pon vegnir chastiadas dal procuratur public en la procedura d'inquisiziun, dal president da la dretgira – cun resalva da l'artitgel 108 alinea 3 – en la procedura giudiziala, e quai cun ina reprimanda u cun ina multa disciplinara fin
000 francs.
L'inquisitur, il procuratur public u il president da la dretgira po – fixond in curt termin – refusar inoltraziuns en scrit d'in cuntegn maldeschent, illegibel u nunnecessariamain extendì per laschar repassar, e quai cun smanatschar che l'inoltraziun na vegnia betg resguardada en cas ch'il termin na vegn betg observà.
1) l'al. 4 è vegnì midà tras il conclus dal pievel dals 24 d'avrigl 1966; vesair A tar l'ingress 1-1-2010 19 Inculpads, defensurs, donnegiads e lur represchentants pon vegnir restrenschids en l'execuziun da lur dretgs u vegnir exclus da tals tras il procuratur public, en la procedura giudiziala tras il president da la dretgira, sch'els abuseschan lur cumpetenzas, spezialmain sch'els publitgeschan u communitgeschan nunautorisadamain resultats da la procedura penala u sch'els influenzeschan la procedura en in'autra moda negativa. La persecuziun disciplinara e penala resta resalvada.
2. LA PROCEDURA ORDINARIA A. La procedura d'inquisiziun
a) Introducziun da la persecuziun penala
Art. 66
Persecuziun 1 La persecuziun penala sto vegnir iniziada uffizialmain dals organs inpenala cumbensads, uschenavant che la lescha na prevesa naginas excepziuns.
La cumpetenza per far l'inquisiziun penala sa drizza tenor l'artitgel 43 da questa lescha.
Art. 67 1)
Restricziuns da 1 Ils commembers dal cussegl grond e da la regenza sco er ils presidents la persecuziun penala da las dretgiras chantunalas na pon betg vegnir persequitads penalmain pervia da lur remartgas en il cussegl u en sias cumissiuns.
Pervia da crims e pervia da delicts che sa refereschan a lur funcziuns uffizialas pon ils commembers da la regenza sco er ils derschaders ed ils actuars da la dretgira chantunala e da la dretgira administrativa vegnir persequitads penalmain mo cun l'autorisaziun dal cussegl grond.
Art. 68
Denunzia penala 1 Mintgin po denunziar acts chastiabels. Las denunzias na suttastattan betg ad ina furma speziala. Surpassaments ston vegnir denunziads a l'uffizi cirquital dal lieu, nua che tals èn vegnids commess, crims e delicts a la procura publica. Ils organs da la procedura penala èn obligads d'acceptar tut las denunzias penalas e ston immediatamain trametter vinavant quellas a l'autoritad d'inquisiziun cumpetenta.
1) versiun tenor l'art. 1 cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala, CUL 2006, FUC 4612; entrà en vigur il 1. d'avrigl 2007
1-1-2010
Art. 69 1)
Per las persunas che lavuran en la procedura penala exista in'obliga- Obligaziun da ziun da denunzia per tut ils acts chastiabels, dals quals ellas survegnan denunzia enconuschientscha en lur posiziun uffiziala, per ulteriuras autoritads e per ulteriurs collavuraturs dal chantun, uschenavant che quella è prescritta en auters relaschs. L'obligaziun da denunzia croda dentant per persunas che pon sa referir tenor l'artitgel 90 al dretg da refusar da dar perditga.
L'obligaziun da denunzia han – tar mortoris – er medis e persunas ch'èn designadas uffizialmain per constatar la mort, sch'igl èn avant maun indizis per ina mort extraordinaria. Dal rest regla il cussegl grond il proceder per sclerir tals mortoris tras in'ordinaziun speziala 3).
Art. 70
Sch'in act è chastiabel mo sin proposta, vegn la persecuziun penala ini- Plant penal ziada pir, cur ch'igl è avant maun in plant penal formal da la persuna cun il dretg da purtar plant tenor l'artitgel 30 CP 5). Tgi che inoltrescha ina denunzia penala, sto – en cas da delicts persequitads sin proposta – vegnir rendì attent a questa pretensiun. En cas da dubi pon vegnir prendidas mesiras urgentas gia avant.
Il plant penal sto vegnir purtà en scrit u mess a protocol tar in dals uffizis numnads en l'artitgel 68. L'artitgel 163 resta resalvà.
6) Cumpetents per purtar plant penal en il senn da l'artitgel 217 alinea 2 CP èn l'uffizi chantunal dal servetsch social, las autoritads tutelaras cirquitalas e l'assistenza communala dals povers.
7) Sch'in plant penal vegn retratg, sto ina disposiziun da sistida vegnir tramessa a tut ils inculpads, fixond in termin da 20 dis, entaifer il qual ils inculpads pon far recurs cunter la retratga en il senn da l'artitgel 33 alinea
CP. Il recurs sto vegnir inoltrà en scrit tar quel uffizi che ha relaschà la disposiziun da sistida.
2) versiun tenor l'art. 37 da la lescha da polizia, DG 613.000 3) ordinaziun davart la collavuraziun da las persunas medicinalas en la procedura penala e davart il scleriment da mortoris extraordinaris, DG 350.070 1-1-2010 21
Art. 71
Emprimas 1 Sche la polizia chantunala suspectescha in act chastiabel, sto ella far – mesiras senza retardar – las emprimas retschertgas, registrar e segirar ils fastizs da l'act sco er prender tut las mesiras urgentas per eruir l'autur dal delict e per segirar objects alienads. Ella instruescha la procura publica davart sias retschertgas e davart las mesiras prendidas. En cas grevs sto la procura publica vegnir infurmada immediatamain 1). Uschenavant che questa lescha na cuntegna naginas atgnas prescripziuns, vegnan applitgadas confurm al senn las disposiziuns davart las mesiras da polizia tenor ils artitgel 9 ss. da la lescha da polizia per l'activitad da la polizia chantunala en la procedura penala. Empè da la polizia chantunala ston – sche quai è necessari – ils presidents da las dretgiras districtualas, ils presidents cirquitals u ils organs da la polizia communala prender las mesiras las pli necessarias, fin che l'inquisitur cumpetent ha cumenzà sias funcziuns.
Art. 72 4)
Arrestaziun 1 5)Sche necessari èn l'inquisitur e las persunas d'uffizi numnadas en l'artiprovisorica l'artitgel 71 autorisads d'arrestar provisoricamain las persunas che vegnan suspectadas d'avair commess in crim u in delict, sch'i para d'esser avant maun in motiv d'arrest en il senn da l'artitgel 83 alinea 1. L'emploià che fa l'arrestaziun fa immediatamain in rapport en scrit davart l'arrestaziun. L'arrestaziun sto vegnir communitgada immediatamain a la procura publica che fa uschè svelt sco pussaivel, il pli tard suenter 48 uras dapi l'arrestaziun, la dumonda d'ordinar in arrest d'inquisiziun.
En cas da surpassaments po in'arrestaziun provisorica succeder mo, sche la persuna che vegn pigliada sin il fatg è nunenconuschenta e na sa legitimescha betg davart sias persunalias u sche ses cumportament lascha spetgar immediatamain in ulteriur act chastiabel u in ulteriur disturbi da la quietezza publica e da la segirezza publica.
Persunas privatas han il dretg da tegnair en fermanza l'autur dal delict, fin che la polizia u fin ch'in organ d'inquisiziun arriva:
sche quel vegn chattà commettend in crim u in delict u immediatamain suenter;
sch'igl è vegnì relaschà in appel public d'arrestaziun.
1) cf. latiers l'art. 8 al. 3 e l'art. 14 al. 2 da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura publica, DG 350.050, sco er la lescha da polizia, DG 613.000 2) integrà tenor l'art. 37 da la lescha da polizia; DG 613.000
1-1-2010 Il chantun fa in'assicuranza a favur da persunas che subeschan in donn cun gidar a persequitar in autur d'in delict.
Art. 73
Sch'in autur dal delict n'ha betg in domicil fix en Svizra u sch'igl exista Segirar la multa uschiglio in privel ch'el veglia mitschar da la persecuziun penala, pon ve- ed ils custs gnir segiradas parts da la facultad da l'autur dal delict en la dimensiun presumtiva da la multa e dals custs da procedura gia a chaschun da las emprimas retschertgas.
Art. 74 1)
Acts chastiabels tenor l'artitgel 49 alinea 1 litera b vegnan tractads dal Surpassaments president cirquital tenor las disposiziuns davart la procedura da mandat penal (art. 170 ss.).
Sch'i dat dubis davart il caracter da surpassament d'in cas che vegn retschertgà, dumonda il president cirquital la decisiun da cumpetenza dal procuratur public.
b) Princips generals per l'inquisiziun
Art. 74a 2)
Il procuratur public ed ils organs d'inquisiziun ston prender recusaziun: Recusaziun
3)sch'els sezs, sche lur conjugal, sche lur partenari registrà, sche lur quinà u sche lur spus, sch'ina persuna, cun la quala els mainan facticamain ina communitad da vita, sche lur parents u sche lur quinads fin al terz grad èn inculpads u donnegiads;
sche l'inculpà u sch'il donnegià stat en ina relaziun da dependenza u en ina relaziun speziala d'amicizia u d'inimicizia cun els;
sch'els han cusseglià l'inculpà u il donnegià en la medema chaussa;
sch'els èn participads vi da la procedura sco perditgas u sco experts u sch'els èn interessads persunalmain vi dal resultat da quella. Davart dumondas da recusaziun dispitaivlas decida la dretgira chantunala, sch'i sa tracta dal procuratur public, ed il procuratur public, sch'i sa tracta dals organs d'inquisiziun. Cunter sia decisiun po vegnir recurrì entaifer 10 dis tar la dretgira chantunala.
2) integrà tras l'art. 43 la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000 1-1-2010 23 Mesiras urgentas ston vegnir prendidas, er sch'in motiv da recusaziun è avant maun.
Art. 75
Intent da 1 L'intent da l'inquisiziun è da sclerir il causal en reguard objectiv e subl'inquisiziun jectiv, d'eruir l'autur dal delict sco er da far retschertgas davart sia persunalitad e davart sias relaziuns. En quest connex ston vegnir rimnadas tut las cumprovas essenzialas e ston vegnir fatgas tut las constataziuns che vegnan en consideraziun tant per la culpa sco er per l'innocenza da l'inculpà.
L'inquisiziun sto vegnir fatga, uschenavant ch'ins po ubain far l'accusaziun ubain sistir l'inquisiziun.
En mintga cas duain vegnir rimnads mo quels meds da cumprova che paran d'esser necessaris per far las tractativas principalas.
Art. 76 1)
Far l'inquisiziun 1 L'inquisitur po far inspecziuns ocularas e persecuziuns da chasas, confiscar utensils ch'èn vegnids duvrads per commetter l'act, consultar experts, interrogar perditgas, interrogar ed arrestar persunas suspectadas, pretender objects da terzas persunas, disponer sin donn e cust da l'inculpà ina bloccada da valurs da facultad che tutgan a quel, sco er far autras retschertgas ch'èn necessarias per sclerir il causal e per constatar l'autur dal delict.
Cun sias disposiziuns na dastga l'inquisitur betg ir pli lunsch che quai che l'intent da l'inquisiziun giustifitgescha.
Per sclerir la persunalitad e las relaziuns da l'inculpà ston – exceptà en cas da surpassaments da pauca impurtanza – vegnir procurads extracts dal register penal ed eventualmain da la controlla chantunala da chastis sco er rapports uffizials davart la vita anteriura e davart las relaziuns. Las autoritads communalas èn obligadas da dar gratuitamain scleriment davart la reputaziun e davart las relaziuns finanzialas da l'inculpà. En cas da delicts da pauca impurtanza po vegnir desistì da rapports davart la reputaziun.
L'inculpà dastga vegnir suttamess ad ina perquisiziun corporala ed ad in tractament dal servetsch d'identificaziun. Persunas femininas dastgan vegnir perquiridas mo da dunnas u da medis.
Art. 76a 2)
Defensiun 1 En mintga stadi da la procedura po l'inculpà procurar per in defensur privat.
Sin dumonda da l'inculpà e resguardond ses giavischs giustifitgads al nominescha l'inquisitur in defensur uffizial, sche:
1-1-2010
la defensiun uffiziala è prescritta obligatoricamain en la procedura giudiziala;
l'inculpà vegn tegnì durant passa 30 dis en arrest d'inquisiziun; u
la difficultad effectiva u giuridica da la chaussa penala giustifitgescha quai.
Art. 76b 2)
A chaschun da l'emprima interrogaziun infurmescha l'inquisitur l'inculpà Instrucziun da davart il dretg da nominar in defensur privat u da pretender la nominaziun l'inculpà d'in defensur uffizial.
Art. 76c 3)
Il defensur ha il dretg da prender invista da las actas. En cas motivads Dretgs da dastga l'inquisitur restrenscher quest dretg, uschenavant che l'intent da defensiun l'inquisiziun pretenda quai.
Il defensur po proponer da tut temp acts d'inquisiziun a l'inquisitur.
Uschenavant che l'inquisiziun na vegn betg restrenschida tras quai, dat l'inquisitur la pussaivladad al defensur da prender part d'interrogaziuns da perditgas, d'instrucziuns d'experts e d'inspecziuns ocularas. L'inquisitur sto per regla permetter al defensur d'esser preschent a chaschun da l'interrogaziun da l'inculpà. I n'exista nagin dretg da spustar termins.
Sch'il defensur prenda part d'ina retschertga da cumprova, ha el il dretg da proponer dumondas da cumplettaziun. L'inquisitur decida, sche quellas dumondas vegnan admessas.
Sche l'inculpà n'ha nagin defensur, po el sez u ses represchentant legal exequir ils dretgs da defensiun. L'inculpà ch'è en arrest d'inquisiziun n'ha nagin dretg da prender part d'acts d'inquisiziun ordaifer il lieu d'arrest.
Art. 77 4)
Las persunas che coopereschan en la procedura penala han l'obligaziun Obligaziun da da discreziun davart tut ils fatgs, dals quals ellas survegnan enconuschien- discreziun tscha exercitond lur funcziuns uffizialas.
A las persunas ch'èn cumpigliadas en la procedura dastga vegnir communitgà quai che serva a sclerir ils fatgs segund l'intent e segund il resultat da l'inquisiziun.
1) abolì tenor l'art. 20 da la lescha davart las advocatas ed ils advocats, DG 310.100; entrà en vigur il 1. da fanadur 2006 1-1-2010 25 Il procuratur public e, cun ses consentiment, il cumandant da polizia e l'inquisitur pon orientar la publicitad en moda adattada davart ils fatgs e davart las mesiras prendidas, sche la communicaziun ha motivs che han la precedenza vers ils interess protegids da l'obligaziun da discreziun; quai vala en spezial, sche infurmaziuns faussas e tunas ston vegnir curregidas, sch'igl è necessari d'avertir u da quietar la publicitad u sche la publicitad duai vegnir intimada da cooperar tar la scuvrida d'in act chastiabel. L'orientaziun vegn fatga per regla tras ina communicaziun uffiziala en scrit.
2) Sin dumonda sto il schef dal departament superiur vegnir infurmà davart il stadi d'ina inquisiziun.
Art. 78
Register d'actas Per tut las inquisiziuns maina l'inquisitur in register d'actas exact e survesaivel.
Art. 79 3)
Cooperaziun Sche quai è necessari, ha il procuratur public il dretg da pretender er la cooperaziun dals presidents da las dretgiras districtualas, dals presidents cirquitals e da las suprastanzas communalas per far ina inquisiziun.
Art. 80 4)
Citaziun, 1 Persunas suspectadas, inculpads, infurmaturs e perditgas citescha l'inquipreschentaziun, accumpagnament situr en scrit, en cas urgents per telefon u per telegraf. liber 2 In cumond da sa preschentar po vegnir relaschà, sch'i na vegn betg dà suatientscha ad ina citaziun, sch'ins sto supponer ch'i na vegniss betg dà suatientscha ad ina citaziun u sche quai è necessari per sclerir il causal. Il cumond da sa preschentar sto vegnir redigì en scrit. En cas urgents po el vegnir publitgà a bucca tras l'intermediaziun da la polizia 5).
5) vesair latiers l'art. 9 al. 2 da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura publica, DG 350.050
1-1-2010 Sche l'absenza na po betg vegnir giustifitgada, adossescha l'inquisitur al cità ils custs ch'èn vegnids chaschunads tras l'absenza u tras la preschentaziun.
L'inquisitur ha il dretg da dar accumpagnament liber ad ina persuna ch'è cumpigliada en il process, sche quella sa chatta a l'exteriur, e quai eventualmain cun cundiziuns. L'accumpagnament liber scada, sch'ella n'ademplescha betg pli las cundiziuns.
Art. 81
Sch'i sa mussa ch'ina denunzia penala n'ha da bel principi evidentamain Denunzias senza nagins motivs, refusa il procuratur public da far l'inquisiziun communi- motiv e desister da la persecuziun tgond quai al denunziant cun ina curta motivaziun. penala Medemamain po il procuratur public refusar d'iniziar ina inquisiziun penala, sche las premissas dals artitgels 52, 53 u 54 CP 2) èn ademplidas.
Art. 82 3)
Sche l'inquisitur vegn – sin basa da sias retschertgas – a la conclusiun Sistida da ch'i na saja betg cumprovà suffizientamain ch'in causal penal saja avant l'inquisiziun maun u che la surannaziun da la persecuziun penala haja cumenzà, che l'inculpà saja mort u ch'i sajan ademplidas las premissas tenor ils artitgels 52, 53 u 54 CP 5), relascha l'inquisitur ina disposiziun da sistida motivada. motivada.
La disposiziun da sistida sto vegnir suttamessa ensemen cun las actas al procuratur public per l'approvaziun. Quel po l'abolir e dar directivas a l'inquisitur concernent la cuntinuaziun da l'inquisiziun.
La disposiziun da sistida ch'è vegnida approvada dal procuratur public vegn communitgada en scrit a l'inculpà, al donnegià ed al denunziant.
Ina inquisiziun sistida po vegnir reprendida, sch'i resultan novs indizis davart ils auturs dal delict u davart la culpa.
1) integrà tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
1-1-2010 27
c) Arrest d'inquisiziun 1)
Art. 83 2)
Premissas 1 L'arrest d'inquisiziun dastga vegnir ordinà mo, sche l'inculpà è suspectà fermamain d'avair commess in crim u in delict e sch'i sto vegnir supponì seriusamain sin basa d'indizis concrets, ch'el:
sa retiria tras fugia da la persecuziun penala u da la sancziun previsa; u
pericliteschia u allontaneschia fastizs u meds da cumprova, emprovia da surmanar terzas persunas da far faussas deposiziuns u impedeschia u pericliteschia en autra moda il scleriment dals fatgs; u
commettia ulteriurs crims u ulteriurs delicts u pericliteschia seriusamain ed en moda gravanta la segirezza d'autras persunas.
L'arrest d'inquisiziun sto vegnir abolì, uschespert che sias premissas n'èn betg pli dadas. El na dastga betg durar pli ditg ch'il chasti previs che privescha da la libertad.
Art. 83a 3)
Mesiras 1 Ins sto desister da l'arrest d'inquisiziun u sto l'abolir, sche ed uschè ditg substitutivas
en general che ses intent po vegnir cuntanschì tras mesiras pli levas. Sco talas vegnan spezialmain en dumonda:
la prestaziun d'ina garanzia;
la bloccada da scrittiras;
la directiva da s'annunziar periodicamain tar in uffizi;
directivas areguard la dimora u areguard l'activitad professiunala;
la directiva da sa laschar tractar d'in medi.
Sch'in inculpà n'ademplescha betg ina mesira substitutiva ordinada, po il procuratur public far ina dumonda motivada tar il derschader d'arrest per ordinar l'arrest d'inquisiziun.
Mesiras substitutivas scadan e ston vegnir abolidas, sche lur motiv è crudà. Davart quai decida l'autoritad, tar la quala la chaussa penala è pendenta u è stada pendenta sco ultim.
Art. 83b 4)
b) prestaziun 1 A l'inculpà po vegnir imponì ina prestaziun d'ina garanzia, per ch'el sa d'ina garanzia preschentia da tut temp davant l'autoritad d'inquisiziun e davant dretgira sco er sa suttamettia a l'execuziun d'in eventual chasti u d'ina eventuala 4) integrà tenor il conclus dal pievel dals 12 da mars 2000; vesair A tar l'art. 7a
1-1-2010 mesira. La prestaziun d'ina garanzia po vegnir cumbinada er cun in'autra mesira substitutiva.
L'autezza da la prestaziun d'ina garanzia sa determinescha tenor la grevezza da l'act che vegn renfatschà a l'inculpà e tenor las relaziuns persunalas. La garanzia po vegnir prestada cun deponer daners, vaglias, objects da valur u tras ina garanzia d'ina banca ch'è domiciliada en il chantun.
La garanzia prestada croda, sche l'inculpà n'ademplescha betg las cundiziuns ch'èn cumbinadas cun la garanzia. Davart la crudada e davart il diever da la garanzia decida l'autoritad, tar la quala la chaussa penala è pendenta u è stada pendenta sco ultim.
La garanzia crudada vegn duvrada l'emprim per pajar multas, lura per pajar ils custs da procedura e suenter per cuvrir in eventual donn da la victima. In surpli croda a la cassa chantunala.
Art. 84 1)
Sch'ina da las premissas per l'arrest d'inquisiziun tenor l'artitgel 83 è Ordinaziun avant maun, relascha l'inquisitur in cumond d'arrest en scrit. Quel sto cun- d'arrest
a) cumond tegnair las indicaziuns necessarias davart la persuna che sto vegnir d'arrest, arrestada, ils acts chastiabels che vegnan en dumonda ed il motiv d'arrest. mandat d'arrest 2 Sch'in cumond d'arrest na sa lascha betg exequir, vegn l'inculpà publitgà en moda adequata per l'arrestaziun. L'inquisitur po relaschar in mandat d'arrest cun appellar a mintgin da cooperar tar la tschiffada e tar la consegna da la persuna che vegn persequitada tras il mandat d'arrest.
En cas da grevs crims po la regenza – sin proposta dal procuratur public – fixar ina remuneraziun per l'agid che vegn prestà per constatar e per tschiffar l'autur dal delict.
Art. 84a 2)
Ina persuna arrestada u arrestada provisoricamain tenor l'artitgel 72 ali- b) examinaziun nea 1 sto vegnir interrogada immediatamain, il pli tard dentant entaifer 36 preliminara uras dapi l'arrestaziun tras l'inquisitur.
En quest connex ston ils motivs per l'arrestaziun vegnir communitgads a l'inculpà ed i al sto vegnir dada la pussaivladad da sa deliberar dal suspect ch'è avant maun cunter el e da refutar l'existenza d'in motiv d'arrest. Meds da cumprova ch'èn adattads per quest intent e ch'èn disponibels immediatamain ston vegnir examinads senza retardar.
Il procuratur public sto vegnir infurmà immediatamain davart il resultat.
1-1-2010 29
Art. 84b 1)
c) ulteriur 1 Suenter l'emprima interrogaziun sto vegnir decidì entaifer 12 uras davart proceder l'ulteriur proceder.
L'inquisitur po laschar liber l'inculpà. Sch'el è da l'avis che quai na saja betg bun, preschenta el la dumonda d'arrest motivada al procuratur public per ordinar l'arrest d'inquisiziun; quel suttametta la dumonda d'arrest al derschader d'arrest, e quai uschè svelt sco pussaivel, il pli tard dentant entaifer 48 uras dapi la arrestaziun tras la polizia. Eventualmain propona el mesiras substitutivas.
La dumonda sto vegnir motivada e las actas ch'èn necessarias per la decisiun dal derschader d'arrest ston vegnir agiuntadas. Ina copia da la dumonda cun la motivaziun sto vegnir tramessa a l'inculpà ed a ses eventual defensur.
Art. 84c 2)
Derschader 1 Il chantun vegn dividì en quatter circuls d'arrest, numnadamain: d'arrest
a) en general il circul 1 cun ils districts da Malögia, dal Bernina e da l'En; il circul 2 cun ils districts da Valragn, da l'Alvra ed da Moesa; il circul 3 cun ils districts da la Plessur, da Landquart e dal Partenz/Tavau; il circul 4 cun ils districts da la Surselva e dal Plaun.
Il derschader d'arrest en ils quatter circuls è mintgamai il president u in commember da la dretgira districtuala da Malögia, da Valragn, da la Plessur e da la Surselva.
Decisiv per la cumpetenza locala è il lieu da l'arrestaziun u, en cas d'ina arrestaziun ordaifer il chantun, il lieu, al qual l'inculpà vegn manà l'emprim. La cumpetenza che vegn stabilida ina giada per in inculpà, vala per tut la durada da l'inquisiziun.
Art. 84d 3)
b) procedura 1 Il derschader d'arrest dat la pussaivladad a l'inculpà ed a ses defensur da s'exprimer davart ils arguments da la procura publica. El als conceda da prender invista da las actas.
Il derschader d'arrest fa ina tractativa a bucca, da la quala l'inculpà, ses defensur e l'inquisitur pon prender part. L'inquisitur po vegnir obligà da cumparair persunalmain. L'inculpà sto vegnir tadlà persunalmain. La tractativa n'è betg publica. Cun excepziun da meds da cumprova ch'èn disponibels immediatamain e ch'èn adattads per examinar la dumonda d'arrest, n'han lieu naginas proceduras da cumprova.
1) integrà tenor il conclus dal pievel dals 12 da mars 2000; vesair A tar l'art. 7a
1-1-2010 Suenter in scleriment cumplessiv davart la procedura e davart l'impurtanza po l'inculpà desister voluntarmain da la preschentaziun persunala e da l'audienza persunala, e quai tras in'explicaziun en scrit a l'inquisitur. En quest cas sco er sche la preschientscha persunala na para betg d'esser necessaria, ha lieu ina procedura en scrit.
Art. 84e 1)
Il derschader d'arrest decida sin basa da las actas preschentadas e sin ba- c) decisiun sa dals arguments dals participads, sch'ins possia laschar liber l'inculpà u sch'el stoppia vegnir mess en arrest d'inquisiziun. Empè da quai po il derschader d'arrest ordinar mesiras substitutivas tenor ils artitgels 83a ed 83b u po limitar temporarmain l'arrest ed eventualmain ordinar che l'inquisitur stoppia far tscherts acts d'inquisiziun entaifer quest termin.
Il derschader d'arrest decida uschè svelt sco pussaivel, il pli tard 2 dis suenter che la dumonda è vegnida fatga. Sche la finiziun dal termin croda sin ina dumengia u sin in firà uffizial, vegn il termin prolungà sin l'emprim lavurdi suandant.
La decisiun sto vegnir communitgada uschè svelt sco pussaivel a bucca u en scrit en il dispositiv e sto vegnir communitgada en mintga cas cun ina curta motivaziun da la procura publica a l'inculpà ed a ses defensur.
Il derschader d'arrest decida definitivamain.
Art. 85 2)
La persuna arrestada na dastga betg vegnir restrenschida en sia libertad Execuziun persunala pli fitg che quai che l'intent da l'inquisiziun, che la segirezza dal persunal e da la publicitad sco er che l'urden en il stabiliment d'arrest pretendan.
L'inquisiziun cunter arrestads sto vegnir accelerada spezialmain.
A chaschun da l'arrestaziun sto vegnir fatg in register dals objects ch'èn vegnids prendids davent da l'arrestà; quest register sto vegnir suttascrit er da l'arrestà.
Sin dumonda da l'inculpà ston parents u autras persunas che vegnan designadas dad el vegnir infurmads davart l'arrestaziun immediatamain suenter l'arrestaziun, uschenavant che l'intent da l'inquisiziun na scumonda betg quai.
L'inculpà ch'è en arrest d'inquisiziun ha en mintga cas il dretg d'avair contact a bucca u en scrit cun il defensur, sche necessari sut surveglianza.
1) integrà tenor il conclus dal pievel dals 12 da mars 2000; vesair A tar l'art. 7a 1-1-2010 31
Art. 86 1)
Relaschada da 1 Sche las premissas per l'arrest d'inquisiziun crodan, annullescha il procul'arrest ratur public l'arrest d'inquisiziun. Empè da quai po el proponer al derschader d'arrest d'ordinar mesiras substitutivas
Uschespert ch'il stadi da l'inquisiziun permetta quai, po l'inquisitur laschar cumenzar l'inculpà ch'è en arrest il chasti u la mesira avant la sentenzia, sche l'inculpà ch'è en arrest dumonda quai.
Art. 86a 2)
Examinaziun 1 Sche l'arrest d'inquisiziun sto vegnir mantegnì pli ditg che 3 mais u pli d'arrest
a) uffizialmain ditg che la durada che vegn concedida tenor l'artitgel 84e alinea 1, sto il procuratur public proponer al derschader d'arrest da cuntinuar cun l'arrest d'inquisiziun, e quai avant ch'il temp scada e sche l'inculpà n'ha betg fatg ina dumonda da relaschada. L'arrest d'inquisiziun po mintgamai vegnir prolungà per maximalmain 3 mais.
La procedura sa drizza tenor ils artitgels 84d ed 84e.
Art. 86b 3)
b) sin dumonda 1 L'inculpà po far da tut temp ina dumonda per l'annullaziun da l'arrest d'inquisiziun. La dumonda sto vegnir fatga a bucca a l'inquisitur e vegnir protocollada ubain sto vegnir fatg en scrit e motivada curtamain.
Sche la procura publica na vul betg dar suatientscha a la dumonda, suttametta ella immediatamain la dumonda, inclusiv las actas necessarias e la proposta da refusa motivada, al derschader d'arrest.
Il derschader d'arrest decida immediatamain, e per regla en ina procedura en scrit, davart la dumonda e communitgescha sia decisiun motivada uschè svelt sco pussaivel als pertutgads.
Art. 86c
c) meds legals 1 4)La decisiun davart l'examinaziun uffiziala da l'arrest po vegnir contestada da l'arrestà u da la procura publica cun il recurs tenor ils artitgels 137 s. tar la dretgira chantunala.
1-1-2010 Decisiuns dal derschader d'arrest davart la relaschada da l'arrest u davart mesiras substitutivas pon vegnir contestadas en la medema moda, sche l'arrest u sche la mesira ha durà passa 3 mais. La dretgira chantunala procura per las posiziuns necessarias e decida immediatamain en la procedura en scrit.
d) Prescripziuns spezialas per l'inquisiziun 3)
Art. 87 4)
Las interrogaziuns dals inculpads e da las perditgas vegnan fixadas en Interrogaziun, scrit e – uschenavant ch'i sa tracta da deposiziuns relevantas – protocolla- prescripziuns formalas das da maniera exacta e cumpletta.
Tgi che na po vegnir tractà ni sco inculpà ni sco perditga, sto l'emprim vegnir interrogà sco infurmatur.
Il protocol cuntegna il lieu ed il temp da l'interrogaziun, las persunalias exactas da l'interrogà e sia designaziun sco inculpà, sco infurmatur u sco perditga.
5) Las deposiziuns ston per regla vegnir protocolladas en ina lingua naziunala che l'interrogà chapescha, confurm a l'artitgel 3 da la constituziun chantunala 6). Per interrogar persunas da lingua estra po l'inquisitur procurar translaturs che ston vegnir admonids a la vardad en il senn da l'artitgel 307 CP 7) e che ston medemamain suttascriver il protocol per confermar la correctadad da la translaziun.
Sch'i vegn fatga l'accusaziun, pon actas essenzialas che n'èn betg redigidas en la lingua da la dretgira vegnir translatadas sin donn e cust dal chantun 8).
1) integrà tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
6) DG 110.100 procura publica, DG 350.050 1-1-2010 33 L'inquisitur communitgescha il protocol a l'interrogà e sa lascha confermar la correctadad tras la suttascripziun da l'interrogà. Sche l'interrogà refusa da dar la conferma en scrit, vegnan quest fatgs ed il motiv da la refusa fixads en il protocol. Sche l'interrogà na sa betg scriver, sto ses segn a maun vegnir legalisà da l'inquisitur.
Per interrogaziuns impurtantas engascha l'inquisitur in secretari che suttascriva medemamain il protocol. Per l'interrogaziun da dunnas duai per regla vegnir engaschà in secretari.
En cas da crims e da delicts da pauca impurtanza po l'inquisitur delegar al secretari l'interrogaziun d'inculpads, d'infurmaturs e da perditgas.
Sche las deposiziuns da differentas persunas sa cuntradin en puncts essenzials, fa l'inquisitur per regla ina interrogaziun da confruntaziun.
En cas excepziunals po l'inquisitur ordinar che las deposiziuns d'ina persuna interrogada vegnian registradas – ultra tras il protocol – er tras apparats da registraziun sonora; ina tala ordinaziun sto vegnir communitgada a tut ils participads avant l'interrogaziun.
Art. 88 1)
Interrogaziun da 1 L'act chastiabel che vegn renfatschà a l'inculpà, al vegn en general indil'inculpà tgà. El survegn la chaschun da s'exprimer davart ils fatgs, sin ils quals l'inculpaziun sa basa.
A l'inculpà vegnan alura fatgas las dumondas cumplementaras ch'èn necessarias tenor las circumstanzas. El duai survegnir la chaschun da prender posiziun davart deposiziuns da perditgas, davart expertisas e davart ulteriuras actas d'inquisiziun.
Per intimar l'inculpà da confessar na dastgan vegnir applitgadas ni empermischuns ni la forza e na dastgan vegnir fatgas naginas faussas reproschas. Meds per eruir la vardad che restrenschan l'abilitad da pensar u la libertad da la voluntad, na dastgan er betg vegnir applitgads cun il consentiment da l'inculpà.
Sche l'inculpà refusa da respunder, vegn el rendì attent a las consequenzas negativas che pon resultar per el.
Art. 89
Interrogaziun da 1 Da princip è mintgin obligà da dar perditga en la procedura penala. Giulas perditgas venils sut 15 onns na duain betg vegnir interrogads sco perditgas, sche l'interrogaziun è colliada cun in dischavantatg per els e sch'ella n'è betg indispensabla per cuntanscher l'intent da l'inquisiziun.
Rendend attent che la faussa perditga saja chastiabla, vegnan las perditgas admonidas avant lur interrogaziun da dir mo la vardad e da taschentar nagut che tutga tar la chaussa.
1-1-2010 L'interrogaziun da las perditgas s'extenda a lur relaziuns persunalas cun l'inculpà u cun il donnegià.
Sch'ina perditga refusa da far la deposiziun senza in motiv legal, po ella – suenter ch'in avertiment n'ha betg gì success – vegnir prendida en arrest fin 24 uras. Sch'ella insista sin sia refusaziun er suenter ch'ella è vegnida rendida attenta a l'artitgel 292 CP, vegn ella assegnada al derschader penal 1).
Art. 90 2)
3)Il conjugal, il partenari registrà u il spus da l'inculpà, la persuna, cun la Refusa da dar quala el maina facticamain ina communitad da vita, sco er ses parents perditga consanguins, ses parents adoptivs, ses parents d'ina vart u ses quinads fin e cun il terz grad pon refusar da dar perditga.
La perditga po refusar da far la deposiziun, sch'ella sezza u sch'in parent en il senn da l'alinea precedent vegniss suttamess al privel da la persecuziun penala.
Spirituals, medis, advocats, notars e lur persunas auxiliaras pon refusar da communitgar fatgs che als èn vegnids confidads en lur funcziun uffiziala u professiunala.
Avant che l'interrogaziun cumenza, renda l'inquisitur attent la perditga al dretg da refusar da dar perditga. La renunzia al dretg da refusar da dar perditga po vegnir revocada da tut temp. Las deposiziuns ch'èn vegnidas fatgas avant la renunzia restan valaivlas.
Art. 91
Ina inspecziun al lieu vegn fatga, sch'ella po sclerir ina circumstanza ch'è Inspecziun al lieu relevanta per l'inquisiziun. L'execuziun ed il resultat da l'inspecziun al lieu ston vegnir protocollads. Sche necessari vegnan fatgs dissegns, fotografias e plans.
Art. 92
Sch'i dovra enconuschientschas u abilitads spezialas per constatar ils Experts fatgs, procura l'inquisitur per in expert.
1) cf. latiers l'art. 9 da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura 1-1-2010 35 Tgi che pudess vegnir refusà sco derschader, na dastga betg vegnir consultà sco expert 1). Cun excepziun d'ina funcziun uffiziala speziala n'è nagin obligà da surpigliar ina incumbensa sco expert 2). Tgi che ha surpiglià ina tala incumbensa, è obligà da l'ademplir. L'artitgel 292 CP po vegnir applitgà.
Renviond a las consequenzas penalas d'ina expertisa scientificamain faussa, vegn l'expert rendì attent a l'obligaziun da consegnar sia expertisa tenor meglier savair e pudair.
L'inquisitur inditgescha ils puncts, als quals l'expert sto drizzar sia attenziun, al dat ils scleriments necessaris or da las actas u al surdat las actas e formulescha las dumondas che ston vegnir respundidas.
L'expertisa sto per regla vegnir messa en scrit tar las actas.
Art. 93 3)
Controlla medi- 1 L'inculpà po vegnir collocà en ina clinica, sch'el duai vegnir suttamess cinal-giudiziala ad ina controlla medicinal-giudiziala u sche l'inquisiziun pretenda absolutamain quai per auter motivs.
Sch'i n'è betg avant maun in'ordinaziun d'arrest, pon vegnir applitgadas las prescripziuns davart l'ordinaziun d'arrest tenor ils artitgels 84 ss. confurm al senn.
La dimora en ina clinica vegn quintada sco arrest d'inquisiziun.
Controllas medicinalas simplas ed intervenziuns simplas dal medi, sco la prelevaziun da sang e.u.v., pon vegnir ordinadas senza collocar en ina clinica.
Art. 94
Perquisiziun 1 La perquisiziun da la chasa dastga succeder mo sin basa da motivs da suda la chasa spect precis che ston vegnir inditgads en il protocol.
Sia finamira è d'arrestar in inculpà u ina persuna suspectada, da rimnar meds da cumprova essenzials u da reconstruir ils eveniments il mument che l'act è vegnì commess.
L'inquisitur ordinescha il necessari per la perquisiziun da la chasa. En quest connex sto el proceder cun il quità inditgà e cun mantegnair l'intent da l'inquisiziun. Per regla vegn fatga la perquisiziun da la chasa en preschientscha dal proprietari da la chasa respectivamain dal possessur da l'abitaziun u da ses represchentant.
1) cf. latiers ils art. 17 e 18 da la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000 2) cf. latiers l'art. 9 da la lescha da sanadad, DG 500.000, e l'ordinaziun davart la collavuraziun da las persunas medicinalas en la procedura penala e davart il scleriment da mortoris extraordinaris, DG 350.070
1-1-2010
Art. 95
L'inquisitur confiscescha tut ils objects movibels che pon servir sco Confiscaziun d'objects da meds da cumprova. cumprova e da
Scrittiras che sa refereschan al delict e cudeschs u copias da registraziuns valurs da facultad che concernan relaziuns da quint dispitaivlas, vegnan mess a las actas. Per quest intent dastgan vegnir perquiridas las scrittiras ch'èn en possess da l'inculpà.
Confiscaziuns che tangheschan il secret professiunal d'ina persuna che ha il dretg da refusar da dar perditga tenor l'artitgel 90 alinea 3, n'èn betg permessas. L'inquisitur è autorisà da laschar survegliar il traffic da banca, da posta e da telecommunicaziun, d'ordinar l'acziun d'agents secrets e da mesiras da surveglianza tecnicas en il senn dals artitgels 179bis ss. CP 2) e d'ordinar confiscaziuns. Las premissas e la procedura sa drizzan tenor il dretg federal. Il derschader singul a la dretgira chantunala è l'autoritad d'approvaziun en il senn dal dretg federal. El è er l'autoritad giudiziala en il senn da l'artitgel 7 alinea 3 da la lescha davart ils profils dal DNA 3).
4) L'inquisitur po scumandar disposiziuns da l'inculpà en il register funsil, po bloccar ses dabun e confiscar valurs da facultad. Per ils objects confiscads vegn emess ina quittanza.
Art. 95a 5)
Vers persunas che n'èn betg participadas a la procedura sco inculpadas, Mesiras vers dastgan vegnir ordinadas e, sche necessari, exequidas per forza confisca- terzas persunas ziuns, perquisiziuns da la chasa, inquisiziuns tras experts ed intervenziuns simplas dal medi, sco la prelevaziun da sang e.u.v., sche quella mesira è indispensabla per l'inquisiziun d'in crim u d'in delict.
Davart perditgas e davart infurmaturs dastgan vegnir ordinadas retschertgas da reputaziun, sch'i dat dubis davart lur vardaivladad e sche lur deposiziuns han ina impurtanza decisiva per il giudicament.
Art. 95b 6)
Las autoritads administrativas e giudizialas dal chantun, dals districts, dals Obligaziun da las circuls e da las vischnancas èn obligadas da dar als organs da la procedura autoritads or actas da dar penala invista illimitada da las actas e d'als dar or actas, uschenavant che 1-1-2010 37 quellas èn necessarias per la procedura penala. Sche l'object da la procedura penala è in crim u in delict, vala questa obligaziun senza resguardar eventualas obligaziuns da discreziun.
Art. 95c 1)
Restituziun 1 Objects confiscads che na vegnan betg pli duvrads en la procedura penad'objects confiscads la, che n'èn betg suttamess a la confiscaziun e che na crodan betg al chantun, vegnan restituids a l'autorisà. Sche l'autorisà n'è betg enconuschent e sche la valur dals objects permetta quai, vegnan quels ingiantads publicamain.
Sche pliras persunas pretendan in object, decida l'inquisitur e fixescha in termin per il plant da dretg civil per mintga pretendent refusà. Sch'il termin passa senza ch'i vegnia fatg diever da quel, vegn l'object surdà al pretendent ch'è vegnì designà en la disposiziun.
Art. 96
Disposiziun Tar mortoris suspectus po l'inquisitur ordinar la suspensiun da la sepultura davart baras e l'autopsia da la bara. L'inquisitur dastga disponer l'exhumaziun d'ina bara mo cun il consentiment dal procuratur public.
e) Fin da l'inquisiziun e da l'accusaziun 2)
Art. 97 3)
Fin da 1 L'inquisitur ordinescha la fin da l'inquisiziun, uschespert che la cuntinual'inquisiziun ziun n'empermetta nagins novs resultats.
La disposiziun finala vegn tramessa en scrit a l'inculpà, al defensur ed al donnegià, e quai fixond in termin da 10 dis, entaifer il qual els pon far propostas per cumplettar l'inquisiziun. Sin dumonda motivada po l'inquisitur prolungar quest termin.
A partir dal mument che la disposiziun finala è relaschada, na dastgan il dretg da l'inculpà e dal defensur da prender invista da las actas sco er il dretg dal defensur da discurrer libramain cun l'inculpà betg pli vegnir restrenschids.
1) integrà tras il conclus dal pievel dals 7 d'avrigl 1974; vesair A tar l'ingress
1-1-2010
1)Il dretg dal donnegià da prender invista po vegnir restrenschì a quellas actas ch'èn impurtantas per far valair pretensiuns civilas u per far recurs cunter ina disposiziun da sistida. L'artitgel 171 PC 2) resta resalvà.
Art. 98 3)
Suenter ch'il termin per cumplettar las actas è scadì e suenter Accusaziun in'eventuala cumplettaziun da l'inquisiziun suttametta l'inquisitur las actas al procuratur public. Quel decida sch'i sto vegnir fatga l'accusaziun, sche l'inquisiziun sto vegnir sistida (art. 82) u sche l'inquisiziun sto vegnir cumplettada 4).
Sch'i vegn fatga l'accusaziun, redigia la procura publica in'acta d'accusaziun che cuntegna:
las persunalias e las indicaziuns essenzialas davart las relaziuns persunalas da l'accusà;
la preschentaziun e la qualificaziun giuridica dals fatgs;
la designaziun dals meds da cumprova;
las dumondas per citar perditgas ed experts;
5)dumondas da recusaziun cunter derschaders; e
6)ils eventualas plants d'adesiun.
Art. 99 7)
Sch'il procuratur public è da l'avis ch'i stoppian vegnir prendidas mesiras Procedura en cas vers in autur dal delict ch'è penalmain irresponsabel, assegna el las actas d'irresponsabladad penala da d'inquisiziun cun ina proposta correspundenta a la dretgira cumpetenta. l'autur dal delict 2) DG 320.000 4) cf. latiers l'art. 15 da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura 6) integrà tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
1-1-2010 39 B. La procedura giudiziala
a) Preparaziun da la tractativa principala
Art. 100
Represchentanza Il procuratur public ha il dretg da represchentar l'accusaziun davant tut da l'accusaziun las dretgiras. El po incumbensar in inquisitur per quest intent. L'accusaziun vegn represchentada a bucca, sche la procura publica u sch'il president da la dretgira considereschan quai sco necessari.
Sche l'accusaziun na vegn betg represchentada a bucca, cumplettescha la procura publica l'acta d'accusaziun tras ina proposta en scrit cun las ponderaziuns essenzialas.
Art. 101
Direcziun dal 1 A partir da l'entrada da l'acta d'accusaziun è il president cumpetent per process l'ulteriura procedura. El po cumplettar l'inquisiziun u incumbensar la procura publica per quest intent. El dispona er, sch'in arrest d'inquisiziun decretà duai vegnir abolì u sche l'accusà sto vegnir mess en arrest da segirezza. Empè da quai po el ordinar mesiras substitutivas. Ils artitgels 83a ed 83b pon vegnir applitgads confurm al senn.
Art. 101a 4)
Linguas da Las linguas da dretgira sa drizzan tenor la lescha da linguas dal chantun dretgira Grischun 5).
Art. 102
Defensiun 1 Sche l'accusà na procura betg per in defensur privat sin agens custs, al nominescha il president – resguardond ses giavischs giustifitgads – in defensur uffizial:
4) integrà tenor l'art. 26 cifra 3 da la lescha da linguas, DG 492.100; entrà en vigur il 1. da schaner 2008 5) DG 492.100
1-1-2010
sche l'accusaziun vegn represchentada a bucca davant dretgira; 1)sche l'accusaziun propona in chasti che privescha da la libertad da
passa 2 onns u ina mesira en il senn dals artitgels 59, 60, 61 e 64 CP 2); u
sche la difficultad effectiva u giuridica dal cas giustifitgescha quai. Sco defensurs uffizials pon vegnir nominads mo advocats ch'èn inscrits en il register chantunal dals advocats u che giaudan la libra circulaziun tenor la LLCA sco er lur praticants giuridics. Ils defensurs che vegnan elegids libramain ston esser abels d'agir, star en l'onur ed en il dretgs civics ed avair ina buna reputaziun.
Il defensur che vegn nominà uffizialmain po – per motivs impurtants – refusar il mandat che al vegn delegà.
Art. 103 4)
Entaifer il termin ch'è vegnì fixà dal president po il defensur dumandar Dumondas da da cumplettar l'inquisiziun. Il president decida, sche e quant enavant cumplettar actas las ch'ina tala dumonda duai vegnir acceptada.
Il president sto acceptar la dumonda, sche la cumplettaziun da las cumprovas para d'esser relevanta per l'ulteriur scleriment dal causal penal. El po far sez la cumplettaziun u incumbensar la procura publica per quest intent. Il resultat sto vegnir preschentà a las partidas.
Sch'il president refusa dal tuttafatg u per part la dumonda dal defensur, po quel revegnir a tala en la tractativa principala e pretender ina decisiun giudiziala.
Art. 104
Objecziuns da recusaziun cunter commembers e cunter suppleants da la Objecziuns da dretgira sto il defensur far tar il president entaifer il termin ch'è vegnì fixà recusaziun per dumondas da cumplettar las actas.
A la convocaziun da la dretgira vegn il president a resguardar talas objecziuns da recusaziun tras quai ch'el convochescha er ils derschaders suppleants ch'èn necessaris per tractar las objecziuns da recusaziun.
Sche dumondas da recusaziun vegnan fatgas valair memia tard u pir a chaschun da la tractativa principala, po la dretgira adossar a l'accusà ils custs per ina suspensiun che daventa necessaria.
310.100; entrà en vigur il 1. da fanadur 2006 1-1-2010 41
Art. 105
Dumondas per Entaifer il termin ch'è vegnì fixà dal president sto il defensur dumandar, citar perditgas ed experts sch'i duain vegnir citads perditgas ed experts a la tractativa principala sco er tge perditgas ed experts che quai duai esser. L'artitgel 103 alinea 3 da questa lescha vegn applitgà.
Art. 106
Citaziun uffiziala 1 A la tractativa principala vegnan citadas mo quellas perditgas, da las quada perditgas e d'experts las las deposiziuns èn essenzialas per giuditgar dumondas da l'act ch'èn anc dispitaivlas u che n'èn betg anc scleridas.
Medemamain pon experts vegnir citads uffizialmain a la tractativa principala.
La citaziun da perditgas e d'experts succeda en tut ils cas cun render attent a l'artitgel 292 CP. Absenzas per negligientscha pon vegnir chastiadas cun ina multa disciplinara.
Cunter perditgas e cunter experts che na cumparan betg a la tractativa principala malgrà la citaziun, po vegnir relaschà in cumond da sa preschentar. Sche la tractativa sto vegnir suspendida pervia dad els, als pon vegnir adossads ils custs chaschunads.
Cumpetenta per chastis e per disposiziuns en il senn dals alineas 3 e 4 da quest artitgel è la dretgira sentenzianta.
b) Tractativas principalas aa) Disposiziuns generalas
Art. 107
Publicitad da la 1 La tractativa principala è publica. tractativa 2 1) Sch'il dretg federal na cuntegna naginas prescripziuns, po il president da la dretgira excluder la publicitad, sch'ins sto temair ina periclitaziun da la morala u da l'urden public u sche l'exclusiun è inditgada per proteger ils dretgs persunals da l'accusà u da terzas persunas.
La publicitad sto adina vegnir exclusa, sche giuvenils u sche uffants vegnan interrogads sco perditgas.
Art. 108 2)
Direcziun da la 1 Il president maina las tractativas. Cun excepziun d'ina suspensiun en il tractativa, polizia da sesida senn da l'artitgel 118 da questa lescha sto vegnir cuntinuà senza interrup-
1-1-2010 ziun cun la tractativa. Il president ordinescha las pausas ch'èn necessarias tenor las relaziuns.
Il president procura per la polizia da sesida e po spedir e – sche necessari – laschar allontanar or da la sala da dretgira persunas che disturban la tractativa. En il rom da la protecziun da la persunalitad e d'in manaschi giudizial ordinà fixescha el, sche e quant enavant ch'i pon vegnir admessas registraziuns sonoras, registraziuns fotograficas e registraziuns da film dals inculpads e da las persunas ch'èn cumpigliadas en il process. Durant las tractativas en la sala da dretgira èn quellas en mintga cas scumandadas. La dretgira po chastiar cuntravenziuns cunter questas prescripziuns cun ina multa disciplinara fin 1 000 francs.
Art. 109
Al cumenzament da las tractativas lascha il president decider davart Recusaziun da derschaders, dumondas da recusaziun suenter avair tadlà las partidas. legitimaziun da
Alura constatescha il president, sche las persunas citadas èn cumparidas persunas citadas davant dretgira. Cunter absents po vegnir relaschà in cumond da sa preschentar.
Art. 110 3)
La dretgira examinescha uffizialmain sia cumpetenza. Sin dumonda da Examinaziun da la cumpetenza las partidas prenda ella ina decisiun preliminara en quest reguard.
Sche la cumpetenza materiala manca, sto la chaussa penala vegnir assegnada mo alura ad in auter derschader, sche quella surpassa la cumpetenza da la dretgira appellada. En quest cas ston las actas vegnir returnadas a la procura publica.
bb) Execuziun da la tractativa
Art. 111
Suenter che la sesida è averta, suenter che las persunalias dals citads èn Avertura da la constatadas e suenter che la legitimaziun e la cumpetenza da la dretgira èn tractativa scleridas, vegn prelegida l'acta d'accusaziun tras il represchentant da l'accusaziun u – sche l'accusaziun n'è betg represchentada a bucca – tras l'actuar.
1-1-2010 43 Avant la prelecziun da l'accusaziun s'absentan las perditgas fin a lur interrogaziun. En il fratemp ston ellas s'abstegnair da tuttas discussiuns davart l'object da tractativa.
Art. 112
Interrogaziun da 1 Il president dumonda l'accusà davart la persuna e davart l'act chastiabel l'accusà sin basa da las actas d'inquisiziun. En quest connex communitgescha el il cuntegn essenzial da las actas d'inquisiziun.
Sche l'accusà confessa avertamain ils fatgs che al vegnan renfatschads e sch'i na dat nagins dubis davart la vardaivladad dal confess u sche l'accusà ha gia fatg in confess cumplain en la procedura d'inquisiziun e sch'el renconuscha il causal che vegn circumscrit en l'acta d'accusaziun, po la dretgira – cun il consentiment dal represchentant da l'accusaziun e dal defensur – desister da retschertgar ulteriuras cumprovas.
Durant l'interrogaziun tras il president pon ils derschaders, ils represchentants da l'accusaziun ed ils defensurs far da tut temp dumondas supplementaras davart tschertas circumstanzas dal causal.
Art. 113
Interrogaziun da 1 Suenter l'interrogaziun da l'accusà interroghescha il president las perdilas perditgas tgas. L'actuar sto protocollar las deposiziuns da las perditgas tenor l'instrucziun dal president. Mintga perditga vegn interrogada suletta, cun render attent expressivamain a las consequenzas penalas da la faussa perditga (art. 307 CP) ed al dretg da refusar da dar perditga (art. 90).
Cun il consentiment dal represchentant da l'accusaziun e da la defensiun pon las perditgas vegnir relaschadas suenter lur interrogaziun.
Durant l'interrogaziun tras il president pon ils derschaders, ils represchentants da l'accusaziun ed ils defensurs laschar sclerir pli detagliadamain tschertas circumstanzas dal causal.
Art. 114
Interrogaziun dals Ils experts citads pon esser preschents dal cumenzament fin la fin da la experts tractativa. Per regla vegnan els interrogads suenter che l'interrogaziun da las perditgas è finida, e quai cun render attent a las consequenzas penalas da la faussa deposiziun.
Art. 115
Cumplettaziun da Durant l'interrogaziun da las perditgas e dals experts pon ils derschaders, l'interrogaziun, confruntaziun il represchentant da l'accusaziun ed il defensur pretender che l'accusà vegnia interrogà tar las deposiziuns fatgas. Sin dumonda da las medemas persunas pon er perditgas ed experts gia interrogads vegnir confruntads cun l'accusà u tranter els.
1-1-2010
Art. 116
Uschenavant che actas n'èn betg vegnidas communitgadas u prelegidas Prelecziun d'actas durant las interrogaziuns, pon ils derschaders, il represchentant da l'accusaziun u il defensur pretender che quellas vegnian prelegidas.
Art. 117 1)
Il represchentant da l'accusaziun, l'accusà ed il defensur pon dumandar Dumondas da fin la fin da la tractativa principala da cumplettar las cumprovas u da far cumplettar material da il inspecziuns al lieu. cumprova
En quest reguard decida la dretgira considerond libramain las relaziuns.
La dretgira po er far uffizialmain cumplettaziuns da las cumprovas ed inspecziuns al lieu.
Art. 118
Sch'i resulta durant las tractativas ina nova circumstanza impurtanta per Suspensiun cumprovar la culpa u la distgargia u sche ulteriuras retschertgas da cumprova paran necessarias per sclerir il causal, sto la tractativa vegnir suspendida per cumplettar l'inquisiziun, en cas che la cumprova en dumonda na po betg vegnir relevada immediatamain.
En medema moda sto vegnir procedì, sch'i resultan indizis or da la tractativa che l'accusà haja commess in ulteriur crim u in ulteriur delict, sin il qual la procedura sto vegnir extendida.
Fin la fin da la tractativa principala pon il represchentant da l'accusaziun ed il defensur far da tut temp dumondas da suspensiun.
Sch'i ston – suenter la suspensiun – vegnir convocads derschaders a la nova tractativa principala, ils quals n'han betg fatg part da las anteriuras tractativas, sto la tractativa principala vegnir recumenzada dal tuttafatg da nov. Quai sto er succeder sin dumonda da la defensiun, sche la tractativa principala suspendida n'è betg vegnida recumenzada entaifer in mais.
Art. 119 2)
Suenter la tractativa da las cumprovas survegnan il represchentant da Pleds da las l'accusaziun ed il defensur il pled per motivar lur propostas. L'emprim partidas pled ha il represchentant da l'accusaziun.
Sche l'accusaziun na vegn betg represchentada a bucca, prelegia l'actuar l'acta d'accusaziun ch'è vegnida cumplettada en scrit.
Ina replica ed ina duplica han mo lieu sin dumonda. L'accusà ha l'ultim pled.
1-1-2010 45
Art. 120
Protocol 1 L'actuar maina ina protocol davart las tractativas. Quel sto cuntegnair ils puncts essenzials da l'andament e dals resultats da la tractativa principala, las dumondas ch'èn vegnidas fatgas durant la tractativa, las decisiuns intermediaras ch'èn vegnidas prendidas ed il dispositiv da la sentenzia.
Sch'i sa tracta da fixar in eveniment da la tractativa principala u il cuntegn exact d'ina deposiziun u d'ina remartga, dispona il president la protocollaziun cumpletta. Las partidas pon pretender che tschertas decleraziuns e constataziuns vegnian integradas en il protocol.
cc) Disposiziuns excepziunalas
Art. 121 1)
Mesiras cunter Sch'il procuratur public propona mesiras cunter in autur dal delict penalpersunas penalmain irrespon- main irresponsabel e sche quel n'ha betg procurà per in defensur privat, al sablas nominescha il president in defensur uffizial.
Art. 122 2)
Dispensaziun da 1 A tgi ch'è accusà pervia d'in surpassament statti liber, sch'el vul cumpal'accusà rair persunalmain a la tractativa principala. Sche l'accusaziun sa referescha ad in delict u ad in crim e sch'i vegn proponì in chasti che privescha da la libertad da main che 6 mais, in chasti pecuniar fin 180 taxas per di u lavur d'utilitad publica fin 720 uras u ina colliaziun da quests chastis, po l'accusà – sin dumonda en scrit – vegnir dispensà tras il president da la dretgira da sa preschentar persunalmain a la tractativa principala. Sch'in accusà ch'è vegnì cità correctamain na cumpara betg a la tractativa principala, senza ch'el saja vegnì dispensà, decida la dretgira, sch'il cas duaja tuttina vegnir giuditgà u sche l'accusà duaja vegnir preschentà.
La dretgira giuditgescha en quests cas sin basa da las actas e dals pleds da las partidas; la sentenzia na vala dentant betg sco sentenzia contumaziala.
1-1-2010
Art. 123 1)
Sch'in accusà na cumpara – malgrà ch'el è vegnì cità correctamain e sen- Procedura cunter za che las premissas da l'artitgel 122 sajan ademplidas – betg a la tractati- absents va principala e sch'el na po er betg vegnir preschentà, pronunzia la dretgira ina sentenzia contumaziala sin basa da las actas e sin basa dals pleds da las partidas.
Entaifer 60 dis dapi ch'il giuditgà ha survegnì enconuschientscha da la sentenzia ch'è vegnida pronunziada cunter el e dapi ch'el è en cas da sa preschentar, po el pretender che la sentenzia contumaziala vegnia abolida e che la procedura giudiziala ordinaria vegnia exequida.
Sche las premissas legalas èn dadas, fixescha il president in nova tractativa giudiziala. El po far depender l'execuziun da la procedura ordinaria d'in pajament anticipà adequat per ils custs da procedura ch'èn resultads fin ussa, sch'il petent n'ha per atgna culpa betg dà suatientscha a la citaziun per l'emprima tractativa principala.
Sche l'accusà na dat nunperstgisadamain betg suatientscha a la citaziun per la nova tractativa principala, vegn la dumonda da revisiun stritgada sco liquidada.
Cun l'appellaziun cunter ina sentenzia contumaziala po il giuditgà sulettamain contestar l'execuziun da la procedura contumaziala.
c) Sentenzia
Art. 124
Suenter la finiziun dals pleds da las partidas passa la dretgira a la tractati- Tractativa secreta va secreta da la sentenzia. Questa tractativa na duai betg vegnir interrutta (art. 108).
Art. 125
La dretgira decida l'emprim cun maioritad simpla, sche l'accusà saja cul- Constataziun dal causal penal paivel da l'act chastiabel che stat en dumonda.
Considerond ils meds da cumprova decida la dretgira tenor libra persvasiun ch'ella ha acquistà durant la tractativa principala. Tgi che stat davant dretgira sco accusà, sto vegnir sentenzià u acquittà. Resalvada resta la suspensiun tenor l'artitgel 118 sco er la sistida da la procedura, sche la sentenzia sa mussa sco inadmissibla per motivs proces- 1-1-2010 47 suals u sche las premissas tenor ils artitgels 52, 53 u 54 CP 1) èn ademplidas.
La dretgira n'è betg liada vi dal giudicament giuridic dal causal ch'è la basa da l'accusaziun. In giudicament da l'accusà sin basa da disposiziuns penalas pli rigurusas che quellas ch'èn cuntegnidas en l'accusaziun dastga dentant mo succeder, sche l'accusà è vegnì fatg attent ordavant a quellas e sch'el ha gì la pussaivladad da s'exprimer davart quellas. Per quest intent sto – sche necessari – vegnir interrutta la tractativa e reprendida la tractativa principala. Sin dumonda sto la tractativa vegnir interrutta per curt temp, sche quai para d'esser necessari per preparar suffizientamain l'accusaziun u la defensiun.
Art. 126
Fixaziun dal 1 Sche la dretgira declera che l'accusà saja culpaivel, suonda la tractativa chasti davart la fixaziun dal chasti.
La dretgira sto fixar il chasti entaifer ils terms legals suenter avair examinà conscienziusamain il cas e resguardond ils motivs mitigiants ed ils motivs engrevgiants.
La maioritad simpla dals derschaders decida.
Art. 127 2)
Communicaziun La sentenzia vegn communitgada a las persunas ch'èn participadas a la da la sentenzia procedura, e quai en la sesida publica e communitgond las ponderaziuns essenzialas a bucca. Da questa regla dastga vegnir divergià mo en cas excepziunals sin basa d'ina decisiun giudiziala suenter avair tadlà las persunas ch'èn participadas a la procedura. La sentenzia sto en mintga cas vegnir communitgada en scrit en il dispositiv, e quai entaifer 48 uras dapi ch'ella è vegnida pronunziada u dapi ch'ella è vegnida communitgada a bucca.
Suenter che la sentenzia è vegnida communitgada a bucca, decida il president, sch'il sentenzià po vegnir laschà liber u sch'el sto vegnir mess en arrest da segirezza.
Art. 128 4)
Cuntegn da la 1 La sentenzia che sto vegnir redigida en scrit sto cuntegnair: sentenzia
1-1-2010
il lieu ed il temp da la tractativa principala, la designaziun da l'autoritad giudiziala, da las persunas giudizialas cooperantas ed eventualmain dal represchentant da l'accusaziun e dal defensur;
las persunalias da l'accusà cun il renviament a sia preschientscha, a sia dispensaziun u a ses giudicament en la procedura contumaziala, la data da la disposiziun d'accusaziun ed ils delicts che vegnan menziunads en quella;
ils fatgs essenzials, la posiziun da l'accusà davant dretgira, las propostas da las partidas ed ils motivs da la decisiun;
1)la sentenzia (sentenzia da culpaivladad e sentenzia penala respectivamain acquittament, eventualas mesiras, decisiun davart eventualas pretensiuns civilas, adossament dals custs da procedura e d'execuziun, indicaziun dals meds legals e communicaziun);
il bul da la dretgira sco er las suttascripziuns dal president e da l'actuar;
l'indicaziun, sche e cur che la sentenzia è vegnida communitgada a bucca;
la data che la sentenzia è vegnida communitgada en scrit. Las dretgiras districtualas e lur giuntas pon pronunziar ina sentenzia preschentond ils fatgs senza ils motivs da la decisiun, sche l'accusà ha laschà valair ils fatgs che al vegnan renfatschads en l'acta d'accusaziun e sch'i vegn decidì en il senn dals causals accusads. Uschenavant ch'il dretg federal na prescriva betg in auter termin, pon l'accusà, il procuratur public u l'accusader d'adesiun pretender entaifer 10 dis dapi la communicaziun en scrit ina sentenzia ch'è motivada cumplettamain. Sch'i na vegn betg pretendida ina motivaziun en scrit entaifer quest termin, va la sentenzia en vigur legala.
En la procedura cunter absents (art. 123) sto adina vegnir relaschada ina sentenzia ch'è motivada cumplettamain.
Sche mo l'accusader d'adesiun pretenda ina motivaziun cumpletta, po la motivaziun sa restrenscher a las ponderaziuns che stattan en connex cun sias pretensiuns.
Art. 128a 3)
La communicaziun en scrit vegn tramessa a las partidas entaifer in mais Communicaziun dapi che la sentenzia è vegnida pronunziada. Sch'il sentenzià è vegnì mess elavigur legala da sentenzia en arrest da segirezza suenter che la sentenzia è vegnida pronunziada, sto 2) versiun tenor l'art. 1 cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala, CUL 2006, FUC 4612; entrà en vigur il 1. d'avrigl 2007 1-1-2010 49 vegnir tramess a las partidas ed a l'autoritad executiva in dispositiv en scrit da la sentenzia entaifer 48 uras. Ils termins per ils meds legals cumenzan pir a partir da la consegna da la sentenzia en scrit. Sch'i vegn pretendì ina motivaziun en scrit tenor l'artitgel 128 alinea 2, vegn la vigur legala suspendida, ed il termin per ils meds legals cumenza pir a partir da la consegna da la sentenzia motivada.
Sch'i na vegn betg fatg diever d'in med legal cunter ina sentenzia u sch'il med legal vegn refusà, entra la sentenzia en vigur legala e sto vegnir exequida. Decisiv per la vigur legala è en quests cas il mument da la consegna da la sentenzia en scrit.
Sin dumonda attesta il president da la dretgira la vigur legala da la sentenzia ed il termin da sia entrada en vigur.
C. Plant d'adesiun
Art. 129
Posiziun dal don- 1 A la persuna ch'è vegnida donnegiada tras in act chastiabel vegn dada – negià en la procedura d'inquisiziun suenter la fin da l'inquisiziun – la chaschun da prender invista da las actas e da far propostas da cumprova entaifer 10 dis 2). Per sa procurar il material da cumprova proponì sto il donnegià prestar pajaments anticipads dals custs, sche quai vegn dumandà 3).
Sche l'inquisitur considerescha che las propostas giajan memia lunsch e na sajan betg cumpatiblas cun ils intents da l'inquisiziun penala, sch'el è da l'avis che las propostas impedeschian u retardeschian l'andament normal da l'inquisiziun, ha el il dretg da refusar las propostas. Ina disposiziun correspundenta sto vegnir communitgada en scrit al donnegià.
Cumprovas da distgargia che l'inculpà fa valair cunter propostas admessas, vegnan tractadas en medema moda. L'inculpà na sto betg pajar ina cauziun.
Art. 130 4)
Plant d'adesiun 1 Il donnegià po far valair sia pretensiun civila vers l'inculpà tar la dretgira penala sin via d'adesiun.
2) frasa 2 abolida tenor l'art. 20 da la lescha davart las advocatas ed ils advocats, DG 310.100; entrà en vigur il 1. da fanadur 2006 3) cf. latiers l'art. 9 da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura
1-1-2010 Durant la procedura d'inquisiziun, il pli tard dentant fin il 20avel di suenter l'entrada da la disposiziun concernent la fin da l'inquisiziun, sto il plant d'adesiun vegnir inoltrà tras ina dumonda formulada en scrit tar la procura publica, la quala trametta quel a la dretgira cumpetenta.
Pretensiuns civilas fin ad ina summa da 2 000 francs po il donnegià dar a protocol sco plant d'adesiun durant la procedura d'inquisiziun per mauns da la dretgira.
Cun formular la pretensiun che remplazza l'acta da nunconciliaziun tenor la procedura civila cumenza la pendenza da la dispita en il senn da la procedura civila 1).
Art. 131
Avant la tractativa principala communitgescha il president il plant d'ade- Tractament dal siun a l'accusà e fixescha per el in termin, entaifer il qual el po prender po- plant d'adesiun siziun en chaussa e dumandar da cumplettar las actas.
Il president decida, sche e quant enavant ch'ina tala dumonda duai vegnir acceptada.
Sch'il president refusa da cumplettar las actas, po l'accusà repeter sia dumonda a la tractativa principala. Sche la dretgira decida che la cumplettaziun da las actas saja indispensabla u sch'ella concluda che las actas penalas na bastian betg per giuditgar definitivamain il punct civil, vegn il plant d'adesiun surdà al derschader ordinari. Sche la dretgira considerescha dentant che las actas bastian per giuditgar il punct civil, decida ella er davart la pretensiun civila senza resguardar la valur en dispita.
En la tractativa principala ha l'accusader d'adesiun ils medems dretgs sco las ulteriuras partidas areguard il punct civil (art. 112, 113, 115, 119). El survegn il pled per motivar il plant d'adesiun directamain suenter il represchentant da l'accusaziun. En quest connex sto el sa restrenscher a la motivaziun da la pretensiun civila.
Durant la tractativa da la sentenzia tracta la dretgira il plant d'adesiun suenter avair liquidà il punct penal.
En cas d'in acquittament vegn l'accusader d'adesiun adina renvià a la giurisdicziun civila.
Art. 132
Il plant d'adesiun po vegnir retratg da tut temp senza renunziar a la preten- Retratga dal plant d'adesiun siun ch'è vegnida fatga valair.
1) art. 64 ss. PC, DG 320.000 1-1-2010 51
Art. 133
Recurs dal plant Cunter decisiuns da las dretgiras districtualas e da lur giuntas davart d'adesiun plants d'adesiun po vegnir recurrì cun appellaziun (art. 141 – 146) tar l'instanza d'appellaziun che decida en chaussa senza che las partidas cumparian. Sch'ina sentenzia vegn contestada dal puntg da vista penal, sto vegnir dada la pussaivladad a l'accusader civil da prender posiziun en scrit. El ha er il dretg da far in'appellaziun adesiva. Sch'igl ha lieu ina tractativa d'appellaziun a bucca (art. 144 al. 1), ha el ils medems dretgs sco en la procedura d'emprima instanza.
D. Ils meds legals
a) Disposiziuns generalas
Art. 134
Indicaziun dals 1 Mintga autoritad che pronunzia ina sentenzia u ina disposiziun en ina meds legals chaussa penala che po vegnir contestada tras in med legal ordinari, sto communitgar en scrit en sia decisiun, tar tge instanza ed entaifer tge termin ch'i po vegnir fatg diever dal med legal.
En las decisiuns che pon vegnir contestadas tras appellaziun sto vegnir renvià expressivamain al cuntegn necessari da l'acta d'appellaziun (art. 142).
Art. 135 3)
Mancanzas Ils meds legals che vegnan inoltrads ad in'autoritad che n'è betg cumpetenta ston vegnir tramess vinavant uffizialmain a l'instanza cumpetenta. Ina faussa indicaziun dals meds legals na dastga chaschunar nagins dischavantatgs per il pertutgà.
Art. 136 4)
4) abolì tras il conclus dal pievel dals 7 d'avrigl 1974, vesair A tar l'ingress
1-1-2010
b) Il recurs
Art. 137 1)
Cunter acts uffizials, cunter snegaziun da dretg u cunter retardada da dretg Recurs cunter ordals organs che lavuran en la procedura d'inquisiziun po vegnir fatg recurs gans d'inquisiziun tar il procuratur public pervi dad illegalitad u dad inadequatezza.
Art. 138 2)
Cunter disposiziuns e cunter decisiuns da recurs dal procuratur public, Recurs cunter il cunter acts uffizials d'organs d'inquisiziun ch'il procuratur public ha procuratur public approvà ordavant sco er pervia da snegaziun da dretg u pervia da retardada da dretg en proceduras pendentas po vegnir fatg recurs tar la dretgira chantunala pervia dad illegalitad u pervia dad inadequatezza, uschenavant ch'il recurs n'è betg exclus expressivamain tras disposiziuns spezialas da questa lescha.
Art. 139 3)
Il dretg da far recurs ha, tgi ch'è pertutgà da la decisiun contestada e che Legitimaziun e fa valair in interess degn da vegnir protegì per abolir u per midar la deci- procedura siun. Spezialmain po il donnegià far recurs cunter disposiziuns da refusa e da sistida (art. 81 ed 82).
Il recurs sto vegnir inoltrà en scrit entaifer 20 dis dapi ch'il pertutgà ha survegnì enconuschientscha da la decisiun contestada. Dal rest sa drizzan la procedura, il pajament anticipà dals custs e la giurisdicziun gratuita tenor las prescripziuns da la lescha davart la giurisdicziun administrativa davart il recurs administrativ. Per surpigliar ils custs valan las disposiziuns da questa lescha (art. 154 – 161).
Art. 140 5)
4) versiun tenor l'agiunta da la lescha davart la giurisdicziun administrativa (LGA); CUL 2006, FUC 3313; entrà en vigur il 1. da schaner 2007 5) abolì tras l'art. 43 da la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000; text da fin ussa vesair CUL 1974, 515 1-1-2010 53
c) L'appellaziun
Art. 141 1)
Admissibladad Cunter sentenzias e cunter conclus da las dretgiras districtualas e da lur giuntas sco er cunter disposiziuns dals presidents da las dretgiras districtualas e dals presidents cirquitals pon il sentenzià, la victima ed il procuratur public appellar tar la dretgira chantunala. L'appellaziun è exclusa cunter acts d'inquisiziun, cunter disposiziuns processualdirectivas e cunter mandats penals. Cunter conclus da la regenza, dals departaments chantunals e d'autras instanzas chantunalas sin il champ dal dretg penal, dal dretg penal accessoric e dal dretg penal administrativ pon il sentenzià, la victima ed il procuratur public appellar tar la dretgira chantunala tenor ils artitgels 141 ss., sch'in giudicament en ultima instanza è necessari tras ina dretgira chantunala.
Mintga persuna ch'è pertutgada directamain ha il dretg d'appellar cunter decisiuns davart custs da procedura, davart pretensiuns d'indemnisaziun u davart la confiscaziun.
Art. 142 5)
Acta d'appella- 1 6)L'appellaziun sto vegnir inoltrada a la dretgira chantunala entaifer 20 ziun dis dapi che la decisiun è vegnida communitgada en scrit, e quai en trais exemplars cun agiuntar la decisiun contestada. L'appellaziun sto vegnir motivada e sto cumprovar, tge mancanzas da la decisiun d'emprima instanza u da la procedura giudiziala che vegnan attatgadas e sche tut la sentenzia u mo parts da quella vegnan contestadas.
7) Sch'ina appellaziun ch'è vegnida inoltrada a temp na satisfa betg a quequestas pretensiuns, fixescha il parsura in curt termin per curreger la 1) versiun ed integraziun da l'alinea 4 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623; PCG 2005/2006, 1105; il termin da referendum è scadì ils 9 d'avust 2006 senza ch'el saja vegnì duvrà; mess en vigur cun CR dals 12 da 6) versiun tenor la cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala, 7) versiun tenor la cifra 8 da l'agiunta tar la lescha davart l'organisaziun giudiziala,
1-1-2010 mancanza, e quai cun smanatschar ch'i na vegnia uschiglio betg entrà en l'appellaziun.
Cun inoltrar a temp l'appellaziun vegn suspendida la vigur legala da la decisiun contestada.
Art. 143 1)
Appellaziuns evidentamain retardadas u inadmissiblas stritga il parsura Correspundenza senza ulteriura procedura.
En ils auters cas vegn l'acta d'appellaziun tramessa a l'autoritad giudiziala che aveva prendì la decisiun contestada, ed al procuratur public respectivamain al sentenzià u a l'acquittà per la consultaziun.
Entaifer 10 dis dapi la consegna da l'acta d'appellaziun pon il procuratur public ed il sentenzià declerar l'appellaziun adesiva. Cun quella pon vegnir contestadas er parts da la sentenzia da l'instanza precedenta, las qualas n'èn betg object da l'appellaziun. Ella suttastat a las medemas pretensiuns sco l'appellaziun e vegn suttamessa a l'appellant ed a l'instanza precedenta per laschar prender posiziun.
Sche la decisiun contestada cumpiglia in pretensiun d'adesiun, vegn applitgà l'artitgel 133 alinea 2.
Art. 144
Il parsura fa uffizialmain u sin proposta ina tractativa d'appellaziun a Procedura bucca, sche l'interrogaziun persunala da l'accusà è essenziala per giuditgar la chaussa en dispita. Per la tractativa d'appellaziun vegnan applitgadas confurm al senn – cun resalva da las disposiziuns divergentas qua sutvart – las prescripziuns da questa lescha concernent la procedura giudiziala (art. 100 ss.). Sch'i n'ha betg lieu ina tractativa d'appellaziun a bucca, prenda la dretgira chantunala sia decisiun sin basa da las actas, senza che las partidas cumparian.
1-1-2010 55
Art. 145
Prescripziuns L'appellaziun u l'appellaziun adesiva po vegnir retratga fin la fin da la spezialas da procedura tractativa d'appellaziun (art. 144 al. 1 e 2) respectivamain fin al tractament da l'appellaziun tras l'instanza d'appellaziun (art. 144 al. 3). L'appellaziun adesiva scada, sche l'appellaziun vegn retratga u declerada sco inadmissibla. Sch'il sentenzià u sche l'accusader d'adesiun fa novas propostas da cumprova che avessan gia pudì vegnir fatgas en la procedura d'emprima instanza, al ston per regla vegnir adossads ils custs supplementars che resultan. L'instanza d'appellaziun po – sin proposta u uffizialmain – cumplettar u repeter la procedura da cumprova en tut ils cas. Sche necessari po ella er suspender la tractativa per laschar cumplettar la retschertga tras la procura publica respectivamain tras il president da la dretgira districtuala.
... 4)
Art. 146 5)
Decisiun 1 L'instanza d'appellaziun examinescha libramain la sentenzia d'emprima instanza en reguard effectiv e giuridic; ella na dastga dentant betg engrevgiar ils chastis e las mesiras ch'èn vegnids pronunziads en la sentenzia contestada, sch'igl è vegnì appellà mo a favur dal sentenzià.
La sentenzia contestada vegn confermada, midada u abolida da l'instanza d'appellaziun. Sch'i n'ha betg lieu ina tractativa d'appellaziun a bucca (art. 144 al. 3) e sche las actas na permettan betg ina nova sentenzia, vegn il cas renvià a l'instanza precedenta per giuditgar danovamain. En sia nova decisiun sto l'instanza precedenta sa basar sin las ponderaziuns giuridicas da l'instanza d'appellaziun.
1-1-2010 Sch'i ston vegnir eliminadas violaziuns da la lescha u sche l'egualitad giuridica pretenda quai, po l'instanza d'appellaziun midar la sentenzia contestada er areguard consentenziads che n'han betg appellà; ils chastis e las mesiras ch'èn vegnids pronunziads en la sentenzia d'emprima instanza na dastgan dentant betg vegnir engrevgiads.
d) La revisiun
Art. 147
La revisiun d'ina procedura penala ch'è terminada tras ina decisiun legal- Premissas main valaivla po vegnir pretendida sin basa da novs fatgs u da novs meds da cumprova considerabels che n'eran betg enconuschents al derschader il mument da la procedura anteriura.
La revisiun a favur d'in sentenzià è admissibla da tut temp, er suenter sia mort.
A disfavur d'in sentenzià u d'in acquittà po la procedura vegnir revedida mo en cas da crims u da delicts, e mo uschè ditg che la persecuziun penala n'è betg surannada.
Art. 148
La revisiun po vegnir dumandada dal sentenzià, dal procuratur public e – Legitimaziun suenter la mort dal sentenzià – dals ertavels legals.
Art. 149 1)
La dumonda da revisiun sto vegnir inoltrada a l'autoritad che ha prendì en Dumonda ultima instanza la decisiun penala contestada, e quai cun ina motivaziun en scrit ed inditgond ils fatgs ed ils meds da cumprova, sin ils quals la dumonda sa basa.
Art. 150 2)
Dumondas da revisiun ch'èn evidentamain inadmissiblas u nunmotivadas Admissiun refusa il president senza cumplettar las actas.
En ils ulteriurs cas assegna el las actas al procuratur public per la consultaziun, uschenavant che quel n'ha betg sez dumandà la revisiun. A medem temp ordinescha el che las cumprovas necessarias vegnian retschertgadas.
Sin basa da las actas ch'èn vegnidas cumplettadas sin tala moda decida la dretgira davart la revisiun da la procedura. Sche la revisiun vegn admessa, po la dretgira ordinar che l'execuziun dal chasti vegnia sistida provisoricamain.
1-1-2010 57 Cunter decisiuns davart la revisiun pon vegnir applitgads ils meds legals ordinaris.
Art. 151
Nov giudicament 1 Sche la dumonda da revisiun vegn ademplida, sto vegnir fatga ina nova procedura giudiziala davant la dretgira cumpetenta. A quella po proceder ina cumplettaziun da l'inquisiziun, sche quai è necessari.
Sch'il sentenzià è mort, po la dretgira prender la nova sentenzia senza tractativa principala sin basa da las actas da la procedura anteriura e sin basa dals novs meds da cumprova.
La sentenzia veglia resta en vigur, fin ch'ella vegn abolida dal tuttafatg u per part tras ina nova decisiun giudiziala.
Art. 152
Participants La procedura da revisiun s'extenda uffizialmain sin tut ils participants da l'act chastiabel ch'è stà l'object da la procedura ch'è vegnida revedida.
Art. 153
Indemnisaziun Sch'il sentenzià vegn acquittà u chastià considerablamain pli lev en la nova procedura, al sto vegnir attribuida ina indemnisaziun adequata a quint dal chantun, da la cassa districtuala u da la cassa cirquitala. Sch'el giavischa quai, sto la sentenzia vegnir publitgada en moda adequata en l'extract.
Sch'il sentenzià è mort, han las persunas che han subì in donn tras la sentenzia in dretg da vegnir indemnisadas correspundentamain.
E. Ils custs da procedura
Art. 154
Cumposiziun dals Ils custs da procedura sa cumponan dals custs d'inquisiziun e dals custs custs da dretgira, cun excepziun da las spesas da viadi da la procura publica en la procedura d'inquisiziun, las qualas van sin donn e cust dal chantun.
En ina tariffa speziala fixescha la regenza l'indemnisaziun per las persunas giudizialas che coopereschan en la procedura penala, per ils organs
1-1-2010 d'inquisiziun, per las perditgas, per ils experts e per ils defensurs uffizials e regla la contabilitad 1). Sch'i vegn desistì d'ina sentenzia motivada en scrit (art. 128) vegnan reducids adequatamain la taxa respectivamain ils custs da dretgira.
Art. 155
Ils custs da procedura dals cas penals che tutgan a la cumpetenza da la Surpigliada prodretgira chantunala, ils custs d'inquisiziun da las inquisiziuns fatgas da la visorica dals custs procura publica sco er ils custs da la defensiun uffiziala vegnan surpigliads anticipadamain dal chantun. Ils districts surpiglian anticipadamain ils custs da la procedura giudiziala per ils cas che vegnan giuditgads da las dretgiras districtualas e da las giuntas da las dretgiras districtualas; ils custs da procedura per ils cas penals che tutgan a la cumpetenza dals presidents cirquitals vegnan surpigliads anticipadamain dals circuls. Resalvadas restan las disposiziuns spezialas davart ils pajaments anticipads dals custs (art. 123, 129, 167, 168). Ils ulteriurs uffizis ed organs d'inquisiziun che coopereschan a l'inquisiziun retiran lur indemnisaziun tras la dretgira sentenzianta u tras l'uffizi che finescha l'inquisiziun.
7) Custs che na vegnan betg adossads ad ina persuna ch'è participada a la procedura u che na pon betg vegnir incassads, vegnan surpigliads – confurm a l'obligaziun da pajament anticipà – dal chantun, da la cassa districtuala u da la cassa cirquitala.
1) ordinaziun davart las taxas e l'indemnisaziun da las persunas che coopereschan en la procedura penala sco er davart la contabilitad dals 16 da december 1974, DG 350.230 2) integrà tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
7) versiun tenor il conclus dal pievel dals 12 da mars 2000; vesair A tar l'art. 7a 1-1-2010 59
Art. 156 1)
Surpigliar ils En cas che l'inquisiziun vegn refusada u sistida, pon ils custs vegnir custs en cas da refusa u da sistida adossads dal tuttafatg u per part a l'inculpà, sch'el ha chaschunà la proceda l'inquisiziun dura tras in cumportament illegal u culpaivel u sch'el ha engrevgià l'execuziun da la procedura.
Tgi che ha chaschunà custs mo per segirar pretensiuns civilas u tras faussas indicaziuns ch'èn vegnidas fatgas sapientivamain u intenziunadamain u per greva negligientscha, po vegnir obligà da surpigliar quels custs.
Sch'igl era vegnì nominà in defensur uffizial per l'inculpà, vegn quel indemnisà or da la cassa chantunala. Ils custs da la defensiun pon vegnir adossads dal tuttafatg u per part a l'inculpà u a terzas persunas, sche las premissas dals alineas 1 u 2 èn dadas.
Art. 157 3)
Surpigliar ils En cas d'in acquittament u d'ina sistida da la procedura po la dretgira custs en cas d'acquittament u adossar ils custs da procedura dal tuttafatg u per part a l'accusà da sistida da la respectivamain a l'inculpà, sch'el ha chaschunà l'execuziun da l'inquisiziun procedura e da la procedura giudiziala tras ses cumportament illegal u culpaivel.
Art. 158
Surpigliar ils 1 Ils custs da procedura vegnan adossads dal tuttafatg u per part al sentencusts en cas d'ina sentenzia zià, en cas da plirs participads eventualmain cun responsabladad solidara.
Sche l'inquisiziun è vegnida sistida areguard ina part dals causals inquirids u sche l'accusà vegn sentenzià da la dretgira mo pervia d'ina part dals causals accusads, al vegn per regla adossada mo ina part dals custs da procedura ch'èn s'accumulads. Ils custs da l'arrest d'inquisiziun vegnan tractads en medema moda e maniera sco ils custs d'execuziun.
1-1-2010
Art. 159 1)
Sche l'inculpà u sche l'accusà mora, sto ses relasch star bun per ils custs Cas spezials da procedura, uschenavant che quels avessan pudì vegnir adossads al defunct.
Sch'in inculpà u sch'in accusà ha commess l'act sco organ, sco administratur u sco incumbensà d'ina firma singula, d'ina persuna giuridica u d'ina societad da persunas, po quella vegnir declerada dal tuttafatg u per part sco responsabla en moda solidara per ils custs da procedura ch'èn vegnids adossads a l'inculpà u a l'accusà:
sch'ils organs responsabels avevan u – cun l'attenziun suffizienta – avessan pudì avair enconuschientscha da l'activitad chastiabla;
sch'in adossament dals custs para d'esser gist e cumportabel, spezialmain sche la procedura penala da la firma singula, da la persuna giuridica u da la societad da persunas ha simplifitgà il scleriment da pretensiuns civilas.
Art. 160 2)
Tgi che ha fatg diever senza success d'in med legal u tgi che retira quel, Custs en la procedura da surpiglia per regla ils custs da la procedura da meds legals. meds legals
Per motivs da giustia po l'instanza da meds legals adossar ils custs dal tuttafatg u per part a la cassa chantunala. Sche l'inoltraziun d'in med legal vegn approvada, decida la dretgira davart la repartiziun dals custs tranter la partida gudagnanta, il chantun, l'emprima instanza e la partida perdenta.
4) L'instanza da meds legals po attribuir ina indemnisaziun extragiudiziala a la partida gudagnanta sin donn e cust da la partida perdenta, da l'instanza precedenta u dal chantun.
1-1-2010 61
Art. 161 1)
Obligaziun Sche l'inculpà vegn acquittà, sche la procedura cunter el vegn sistida u d'indemnisaziun tras il chantun sch'i sa mussa ch'ina mesira repressiva cunter el saja nungiustifitgada, al sto vegnir attribuì – sin sia dumonda – ina indemnisaziun che sto vegnir pajada dal chantun (indemnisaziun dal donn, satisfacziun) per dischavantatgs ch'el ha subì pervia da las mesiras d'inquisiziun. L'indemnisaziun po vegnir refusada u reducida, sch'el ha chaschunà u engrevgià l'inquisiziun tras in cumportament illegal u culpaivel.
Davart dumondas d'indemnisaziun decida quella instanza, tar la quala la procedura è stada pendenta sco ultim.
Il chantun po prender regress sin terzas persunas che han chaschunà intenziunadamain u per greva negligientscha il cas d'indemnisaziun. Per prender regress sin las persunas che coopereschan en la procedura penala sco organs publics vegnan applitgadas las disposiziuns davart la responsabladad da las autoritads e dals funcziunaris 3).
3. PROCEDURAS SPEZIALAS A. La procedura en cas da violaziun da l'onur ed en cas da concurrenza illoiala 4)
Art. 162 5)
Champ En cas da violaziun cunter l'onur (art. 173 – 177 CP 6)) ed en cas da cond'applicaziun currenza illoiala (art. 23 ss. da la lescha federala davart la concurrenza illoiala 7)) sa drizza la procedura – cun excepziun da la violaziun da l'onur vers persunas d'uffizi (art. 169) – tenor las prescripziuns da questa part. Uschenavant che questa part na cuntegna naginas regulaziuns spezialas, vegnan applitgadas correspundentamain las disposiziuns davart la procedura ordinaria.
3) vesair la lescha da responsabladad, DG 170.050
1-1-2010
Art. 163 1)
Il plant penal sto vegnir inoltrà a l'uffizi cirquital en furma d'in plant en Plant scrit, en il qual ston vegnir numnads ils meds da cumprova essenzials. Cun il plant sto vegnir pajada ina cauziun da 500 francs. L'obligaziun da cauziun croda en cas da proceduras tenor l'artitgel 169.
Sche l'autur dal delict è nunenconuschent, ordinescha il president cirquital ina procedura poliziala da retschertga per constatar l'autur dal delict u il responsabel tenor il dretg da pressa.
Pretensiuns civilas ston vegnir fatgas valair cun ina pretensiun da dretg ch'è formulada en scrit e che remplazza l'acta da nunconciliaziun. Cun inoltrar il plant daventa la dispita pendenta en il senn da la procedura civila 3).
Art. 164
Sch'il plant vegn inoltrà tenor las prescripziuns e sche l'autur dal delict è Emprova da enconuschent, fixescha il president cirquital ina tractativa da mediaziun, a reconciliaziun la quala las partidas ston per regla cumparair persunalmain. Davart l'andament da la tractativa da mediaziun sto vegnir fatg in protocol.
Sche l'accusader na cumpara betg, e quai senza in motiv stringent, vegn sistida la procedura.
Art. 165
Sche la mediaziun na reussescha betg, fixescha il president cirquital in Inquisiziun termin per l'accusader, entaifer il qual el po cumplettar ses plant. A l'inculpà sto vegnir dada la pussaivladad da prender posiziun en scrit davart il plant.
Il president cirquital retschertga las cumprovas che vegnan proponidas da las partidas, uschenavant che quellas paran d'esser impurtantas per giuditgar il cas, e las cumplettescha uffizialmain cun las ulteriuras retschertgas necessarias per sclerir il causal e la persuna da l'inculpà. Suenter la finiziun da l'inquisiziun decida il president cirquital, sch'i sto vegnir fatga l'accusaziun u sche l'inquisiziun sto vegnir sistida. La disposiziun d'accusaziun cuntegna il causal penal che vegn renfatschà a l'accusà e sto vegnir communitgada en scrit. Uschia vegn introducida la procedura giudiziala davant la giunta da la dretgira districtuala.
3) cf. latiers ils art. 64 ss. PC, DG 320.000 1-1-2010 63
Art. 166
Cumprova da 1 La cumprova da distgargia tenor l'artitgel 173 CP sto eventualmain vedistgargia gnir proponida da l'inculpà en la consultaziun tar il plant penal. A l'accusader vegn dada la pussaivladad da far in'objecziun motivada cunter quai tenor l'artitgel 173 cifra 3 CP. Sche l'admissiun a la cumprova da distgargia è dispitaivla, giuditgescha la giunta da la dretgira districtuala davart quai en ina procedura speziala sin basa da las inoltraziuns en scrit da las partidas.
En la tractativa principala pon mo vegnir admess novs meds da cumprova per manar a la cumprova da distgargia, sch'igl è stà nunpussaivel d'als appurtar en la procedura d'inquisiziun.
Art. 167
Prescripziuns I na vegn nominà ni in represchentant da l'accusaziun ni in defensur spezialas da procedura uffizial 3). In plant pendent po vegnir retratg da tut temp fin la fin da la sentenzia. En quest cas è l'accusader obligà d'indemnisar cumplainamain ils custs giudizials ed extragiudizials ch'èn eventualmain resultads. L'import dals custs extragiudizials vegn fixà – en cas da dispita – da quel derschader, tar il qual la procedura era pendenta sco ultim. Sche l'inculpà retira sia pretensiun sco faussa u sco nungiustifitgada pir suenter l'inoltraziun dal plant penal, al pon ils custs vegnir adossads dal tuttafatg u per part. Il derschader ch'è mintgamai cumpetent po pretender da las partidas en en mintga stadi da la procedura pajaments anticipads adequats areguard ils custs e fixar per quest intent in termin cun l'ordinaziun ch'il plant u che las propostas da l'inculpà vegnian stritgadas en cas ch'il termin scadia senza ch'i vegnia fatg diever da quel. Per persunas basegnusas vegnan applitgadas las disposiziuns da la procedura civila davart la giurisdicziun gratuita 7).
8) A la partida perdenta vegnan adossads ils custs da la procedura ed ina indemnisaziun da process per la cuntrapartida. Da questa regla dastga vegnir divergià mo, sche relaziuns spezialas giustifitgeschan quai.
3) frasa 2 abolida tenor l'art. 20 da la lescha davart las advocatas ed ils advocats, DG 310.100; entrà en vigur il 1. da fanadur 2006 6) versiun tenor il conclus dal pievel dals 12 da mars 2000; vesair A tar l'art. 7a 7) art. 42 ss. PC, DG 320.000 8) versiun tenor il conclus dal pievel dals 7 d'avrigl 1974; vesair A tar l'ingress
1-1-2010
Art. 168
Las partidas pon far appellaziun. L'appellaziun è admessa er cunter de- Meds legals cisiuns da la giunta da la dretgira districtuala davart l'admissiun a la cumprova da distgargia (art. 173 cifras 2 e 3 CP 2)) sco er cunter disposiziuns da sistida dal president da la dretgira districtuala. Il parsura da l'instanza d'appellaziun po pretender da las partidas pajaments anticipads adequats areguard ils custs; l'artitgel 167 alinea 4 po vegnir applitgà confurm al senn. Las partidas na vegnan betg convocadas. Sche mo l'accusà fa appellaziun, na po il chasti ch'è vegnì pronunzià en la sentenzia d'emprima instanza betg vegnir engrevgià. Cunter acts d'inquisiziun, cunter disposiziuns da refusa e da sistida sco sco er cunter disposiziuns da custs dal president cirquital po vegnir recurrì tar la dretgira chantunala (art. 138 e 139).
Art. 169 5)
Sch'in commember d'ina autoritad u sch'in funcziunari vegn violà en sia Violaziun da onur areguard sia funcziun uffiziala, vegnan applitgadas las prescripziuns l'onur vers persunas d'uffizi davart la procedura ordinaria (art. 66 fin 161) cun resalva da las suandantas disposiziuns spezialas: 1. Il plant penal en il senn da l'artitgel 163 alinea 1 PP sto vegnir inoltrà a la procura publica. 2. Suenter l'entrada dal plant penal fa l'inquisitur in'emprova da reconciliaziun. 3. Sche l'emprova da reconciliaziun n'ha betg gì success, fixescha l'inquisitur in termin per l'inculpà, entaifer il qual el po proponer la cumprova da distgargia tenor l'artitgel 173 cifra 2 CP. Al purtader dal plant penal vegn dada la pussaivladad da far in'objecziun motivada cunter quai tenor l'artitgel 173 cifra 3 CP. 4. Sche l'admissiun a la cumprova da distgargia è dispitaivla, suttametta l'inquisitur questa dumonda a la dretgira cumpetenta per la laschar decider. 5. En la tractativa principala ed en la procedura d'appellaziun ha il purtader dal plant penal dretgs da partida.
1-1-2010 65 B. La procedura da mandat penal
Art. 170 1)
Procedura en cas En cas da surpassaments, dals quals il giudicament na tutga betg a la cumda surpassaments petenza d'ina autoritad administrativa, constatescha il president cirquital ils fatgs. L'inculpà ha il dretg da prender posiziun en scrit.
Art. 171
Refusa u sistida Sch'il president cirquital refusa d'entrar en ina denunzia penala u en in da l'inquisiziun plant penal u sch'el sistescha l'inquisiziun en cas da surpassaments, communitgescha el la disposiziun, che sto vegnir prendida tenor ils artitgels
u 82, a l'inculpà, al donnegià ed al procuratur public. Il procuratur public po abolir la decisiun dal president cirquital entaifer 10 dis e relaschar directivas per cumenzar respectivamain per cuntinuar cun l'inquisiziun. Suenter che l'inquisiziun è vegnida cumplettada, decida il president cirquital, sch'el duai sistir il cas u relaschar in mandat penal u sch'el duai assegnar il cas cun ina disposiziun d'accusaziun a la giunta da la dretgira districtuala per al laschar giuditgar.
Art. 172
Procedura en cas En ils cas tenor l'artitgel 49 alinea 1 litera a assegna la procura publica da delicts e da crims il cas cun ina proposta correspundenta a l'uffizi cirquital, uschespert ch'ella è da l'avis ch'il causal saja sclerì suffizientamain.
5) Sch'il president cirquital è da l'avis ch'il causal na saja betg sclerì suffisuffizientamain u ch'el n'adempleschia per auters motivs betg las premissas per relaschar in mandat penal, renviescha el las actas a la procura publica. Sche quella n'è betg d'accord cun il renviament, po ella preschentar las actas entaifer 10 dis a la dretgira chantunala per laschar prender ina decisiun.
1-1-2010
Art. 173
Sch'ina proposta da la procura publica tenor l'artitgel 172 è avant maun Mandat penal e sch'il president cirquital na pretenda betg da far la procedura ordinaria u sch'el è da l'avis che la culpa saja cumprovada en cas da surpassaments, relascha el in mandat penal.
Per il cuntegn dal mandat penal vala confurm al senn l'artitgel 128 cun las suandantas divergenzas: 1. 2)Pretensiuns d'indemnisaziun che na vegnan betg renconuschidas da l'inculpà, ston vegnir renviadas a la giurisdicziun civila. Resalvads restan l'artitgel 23 da la lescha federala da chatscha 3) e l'artitgel 52 da la lescha chantunala da chatscha 4). 2. 5)L'indicaziun dals meds legals vegn remplazzada dal renviament a la pussaivladad da far protesta.
Art. 174 6)
Entaifer 10 dis dapi la consegna dal mandat penal pon l'inculpà ed il pro- Protesta curatur public far protesta en scrit tar il president cirquital. La protesta na basegna betg ina motivaziun.
Art. 175
7) Sch'i vegn fatg protesta a temp, assegna il president cirquital – en cas Procedura en cas da surpassaments – la chaussa al president da la dretgira districtuala. El u da protesta in derschader districtual maina l'inquisiziun tenor las prescripziuns davart la procedura ordinaria e fa – suenter che quai è fatg – l'accusaziun u sistescha l'inquisiziun. La disposiziun d'accusaziun cuntegna il causal penal che vegn renfatschà a l'accusà e sto vegnir communitgada en scrit. Uschia vegn introducida la procedura giudiziala davant la giunta da la dretgira districtuala.
8) En cas da crims e da delicts assegna il president cirquital las actas a la procura publica per far la procedura ordinaria.
9) Sch'igl è vegnida fatga ina protesta, po quella vegnir retratga fin la fin da la tractativa principala. Ella scada, sch'il protestader na dat nunperstgi- 1-1-2010 67 sadamain betg suatientscha ad ina citaziun. En quest cas pon ils custs ch'èn vegnids chaschunads tras la protesta vegnir adossads al protestader.
Art. 176
Vigur legala Sch'i na vegn betg fatg protesta, sche quella vegn retratga u sch'ella scada, va il mandat penal en vigur legala e po vegnir exequì sco ina sentenzia penala. Il president cirquital respectivamain il president da la dretgira districtuala attesta a la procura publica la vigur legala dal mandat penal.
Art. 176a 3)
Recurs Cunter acts d'inquisiziun e cunter disposiziuns da refusa e da sistida dal president cirquital e dal president da la dretgira districtuala po vegnir fatg recurs tar la dretgira chantunala (art. 138 e 139).
C. La procedura penala davant autoritads administrativas
Art. 177
Princips generals 1 La cumpetenza materiala e locala sa drizza tenor ils princips dals artitgels 50 fin 54 da questa lescha. Las prescripziuns da procedura davart la recusaziun (art. 40 ss. LOG 5)), davart la polizia da procedura (art. 65b) e davart l'interrogaziun da las perditgas (art. 89 e 90) sco er las disposiziuns davart ils custs da procedura (art. 154 fin 161) pon vegnir applitgadas confurm al senn.
Art. 178 6)
7) Procedura La procedura davant autoritads administrativas sa drizza tenor la lescha davart la giurisdicziun administrativa.
Il dretg d'attenziun giuridica è garantì, sche l'inculpà survegn la pussaivladad d'ina consultaziun en scrit u a bucca, avant ch'i vegn pronunziada ina multa, u sch'il chastià survegn il dretg da far protesta. Sin dumonda sto vegnir concedì al chastià da prender invista da las actas.
5) DG 173.000 7) versiun tenor l'agiunta da la lescha davart la giurisdicziun administrativa
1-1-2010 La disposiziun penala sto cuntegnair la designaziun exacta da l'act chastiabel e da las disposiziuns penalas applitgablas sco er l'indicaziun dals meds legals.
La regenza designescha ils organs da polizia ch'èn cumpetents tenor il dretg federal d'incassar multas disciplinaras en il traffic sin via. Ella po autorisar quels d'incassar multas al lieu cunter ina quittanza er en cas d'auters surpassaments, en cas ch'il giudicament da tals tutga al champ da cumpetenza d'ina autoritad administrativa, sch'il pertutgà è d'accord cun quai. Cas cuntrari giuditgescha l'uffizi cumpetent il cas en la procedura ordinaria 1).
Art. 179 2)
Per tut las disposiziuns penalas che tutgan a la cumpetenza da sentenzia Procedura da d'in uffizi chantunal vegn applitgada la procedura da mandat penal tenor mandat penal da l'administraziun ils artitgels 170 ss. confurm al senn. Il cussegl grond regla la cumpetenza chantunala per relaschar ils mandats penals 3).
Tut las protestas cunter mandats penals d'in uffizi chantunal vegnan tractadas dal departament superiur.
La decisiun davart l'assegnaziun d'ina chaussa penala a la procura publica tenor l'artitgel 50 alinea 2 da questa lescha è chaussa dal schef dal departament respectiv.
Art. 180 4)
5) Cunter disposiziuns penalas e cunter decisiuns da protesta dals Meds legals departaments pon il pertutgà ed il procuratur public appellar tar la dretgira chantunala tenor ils artitgels 141 ss.
6) Cunter disposiziuns penalas en ultima instanza e cunter decisiuns da protesta da vischnancas, d'autras corporaziuns e d'instituts autonoms da dretg public chantunal po vegnir fatg recurs tar la dretgira administrativa. Quella examinescha libramain la decisiun en reguard effectiv e giuridic.
Las disposiziuns davart la revisiun da la procedura valan er per ils acts chastiabels ch'èn vegnids giuditgads d'autoritads administrativas.
1) vesair l'ordinaziun davart l'incassament da multas disciplinaras sin il lieu, DG 350.100 2) versiun tenor il conclus dal pievel dals 25 da zercladur 1995; vesair A tar l'art.
141 3) vesair l'ordinaziun davart la procedura penala administrativa, DG 350.490 4) versiun tenor il conclus dal pievel dals 25 da zercladur 1995; vesair A tar l'art.
6) versiuntenor l'agiunta da la lescha davart la giurisdicziun administrativa 1-1-2010 69 350.000 Procedura penala 4. EXECUZIUN DA CHASTIS E DA MESIRAS A. Execuziun da las sentenzias 1)
Art. 181 2)
Art. 182 3)
Art. 183 4)
Art. 183a 5)
Art. 184 6)
Art. 185 7)
Art. 186 8)
Art. 187 9)
PCG 2005/2006, 1105; il termin da referendum è scadì ils 9 d'avust 2006, entaifer quest termin n'èn vegnids inoltrads nagins referendums; mess en vigur cun CR dals 12 da december 2006 per il 1. da schaner 2007 3) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 5) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 7) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 8) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 9) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG
1-1-2010 B. Custs d'execuziun
Art. 188 1)
Art. 189 2)
C. Disposiziuns posteriuras
Art. 190 3)
Art. 191 4)
Art. 192 5)
Art. 193 6)
1) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 5) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 1-1-2010 71 D. Grazia
Art. 194 1)
Autoritads da Il cussegl grond è cumpetent per far grazia en il senn da l'artitgel 381 grazia CP 3), sch'il sentenzià ha survegnì in chasti che privescha da la libertad da passa 2 onns. En ils ulteriurs cas ha la regenza il dretg da far grazia.
La regenza è er l'autoritad da grazia en cas d'ina sentenzia sin basa dal dretg chantunal. La decisiun davart la grazia è definitiva.
Art. 195
Procedura Tut las dumondas da grazia ston vegnir drizzadas en scrit a la regenza. Quella las examinescha e sa procura – sche necessari – la consultaziun da la dretgira sentenzianta e dals organs ch'èn incumbensads cun l'execuziun dal chasti. Las dumondas che tutgan a la cumpetenza dal cussegl grond trametta ella vinavant a quel, agiuntond ses rapport e sia proposta.
Art. 196
Communicaziun 1 L'act da grazia sto vegnir communitgà en scrit al grazià, a la dretgira che e custs ha sentenzià, a la procura publica ed al manader dal register penal chantunal.
Ils custs da la procedura da grazia pon vegnir adossadas dal tuttafatg u per part al petent.
III. Giurisdicziun penala per giuvenils
1. EN GENERAL
Art. 197
Organisaziun La giurisdicziun penala per giuvenils vegn exequida:
1-1-2010
... 1)
dal procuratur per giuvenils 2); 3)da las giuntas da las dretgiras districtualas sco dretgiras per giuvec) nils;
4)da la dretgira chantunala.
Art. 198 5)
Art. 199
... 6) Cumpetenza
7) Il procuratur per giuvenils è cumpetent per:
giuditgar ils acts chastiabels commess da giuvenils, sch'ina reprimanda (art. 22 DPG 8)), sch'ina prestaziun persunala (art. 23 DPG), sch'ina multa (art. 24 DPG), sch'ina privaziun da la libertad fin 3 mais (art. 25 DPG) u sch'ina colliaziun da quests chastis (art. 33 DPG) para adequata;
ordinar la surveglianza (art. 12 DPG), l'assistenza persunala (art. 13 DPG) ed il tractament ambulant (art. 14 DPG);
liberar dal chasti (art. 21 DPG), sistir provisoricamain la procedura cun l'intent da la mediaziun, nominar in mediatur u sistir la procedura, suenter che la mediaziun ha gì success (art. 8 ed art. 21 al. 3 DPG).
2) cf. latiers l'art. 10 da l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura 5) abolì tras l'art. 43 da la lescha constituziunala da las dretgiras, DG 310.000; text da fin ussa vesair CUL 1974, 531 1-1-2010 73 Uschenavant ch'il giudicament da giuvenils tenor il dretg penal per giuvenils n'è betg chaussa dal procuratur per giuvenils tenor l'alinea 2, croda quel en la cumpetenza da la giunta da la dretgira districtuala sco dretgira per giuvenils.
2) La dretgira chantunala giuditgescha appellaziuns cunter decisiuns dal procuratur per giuvenils e da las giuntas da las dretgiras districtualas sco dretgiras per giuvenils.
Art. 199a 3)
Procedura en cas 1 Sch'il procuratur per giuvenils sistescha provisoricamain la procedura da mediaziun cun l'intent da la mediaziun applitgond l'artitgel 8 alinea 1 DPG u sche la dretgira per giuvenils cumpetenta sistescha provisoricamain la procedura cun l'intent da la mediaziun applitgond l'artitgel 21 alinea 3 DPG, vegn ina organisaziun u ina persuna ch'è adattada per quai incumbensada tras il procuratur per giuvenils respectivamain tras il president da la dretgira per giuvenils da far ina procedura da mediaziun. L'incumbensa succeda en scrit cun fixar in termin che po vegnir prolungà en cas excepziunals.
La procedura vegn sistida definitivamain, sch'ina cunvegna en scrit è reussida tranter il donnegià ed il giuvenil tras ina mediaziun. En la sistida sto vegnir decidì, tgi che surpiglia ils custs da la procedura da mediaziun. Il giuvenil po vegnir obligà da surpigliar ina part adequata dals custs.
Sche la procedura da mediaziun na maina betg ad ina cunvegna entaifer il termin fixà, cuntinuescha la procedura penala, en la quala sto er vegnir decidì davart ils custs da la procedura da mediaziun betg reussida.
Art. 200 4)
Surpassament da 1 La cumpetenza e la procedura sa drizzan tenor la vegliadetgna il mument la vegliadetgna che l'act chastiabel è vegnì commess. Resalvà resta l'artitgel 3 alinea 2 DPG 5).
3) integrà tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
4) versiun ed aboliziun dals alineas 2 e 3 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals
da schaner 2006, 1623; PCG 2005/2006, 1105; il termin da referendum è scadì ils 9 d'avust 2006 senza ch'el saja vegnì duvrà; mess en vigur cun CR dals
da december 2006 per il 1. da schaner 2007
1-1-2010 ...
...
2. PROCEDURA A. Disposiziuns generalas
Art. 201
Uschenavant che las suandantas disposiziuns davart la procedura penala Dretg applitgabel per giuvenils na prevesan naginas regulaziuns, vegnan applitgadas las prescripziuns davart la procedura penala ordinaria confurm al senn.
Art. 202 1)
La procedura cunter giuvenils e la procedura penala cunter creschids ston Separaziun da la procedura vegnir fatgas en moda separada.
Art. 203 2)
Ils represchentants legals ston vegnir orientads davart l'avertura d'ina in- Represchentants quisiziun penala cunter giuvenils sco er davart las disposiziuns spezialas legals ch'èn vegnidas relaschadas en il decurs da la procedura. Excepziunalmain po l'orientaziun vegnir suspendida, fin ch'il stadi da l'inquisiziun la permetta.
Art. 204 3)
L'arrest d'inquisiziun cunter giuvenils è admissibel mo excepziunalmain Ordinaziun pre- e mo alura, sche l'intent da l'arrest d'inquisiziun na po betg vegnir cun- ventiva da mesiras da protecziun tanschì tras in'ordinaziun preventiva d'ina mesira da protecziun (art. 5 e d'arrest d'inqui- DPG 4)). siziun 3) versiun ed integraziun da l'alinea 3 tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623; PCG 2005/2006, 1105; il termin da referendum è scadì ils 9 d'avust 2006 senza ch'el saja vegnì duvrà; mess en vigur cun CR dals 12 da 1-1-2010 75 L'arrest d'inquisiziun (art. 6 DPG) vegn ordinà dal derschader d'arrest sin proposta dal procuratur per giuvenils. Las disposiziuns davart l'arrest d'inquisiziun tenor ils artitgels 83 ss. da questa lescha èn applitgablas confurm al senn.
Il procuratur per giuvenils è cumpetent per l'ordinaziun preventiva da mesiras da protecziun.
Art. 205 1)
Cooperaziun dals Ils organs da la giurisdicziun penala per giuvenils pon engaschar ils serservetschs socials vetschs socials dal chantun e da las vischnancas per laschar cooperar a l'inquisiziun e per sa laschar cussegliar.
Art. 206 2)
Dretg da refusar Las persunas ch'èn numnadas en l'artitgel 90 alinea 1 da questa lescha na da dar perditga pon betg far diever dal dretg da refusar da dar perditga, uschenavant che las relaziuns persunalas da giuvenils ston vegnir scleridas. Resalvà resta l'artitgel 90 alineas 2 e 3.
Art. 207
Exclusiun da la Tractativas e communicaziuns da sentenzias en la procedura penala publicitad cunter giuvenils n'èn – cun resalva da l'artitgel 39 al 2 DPG 4) – betg publicas.
Eventualmain fa il procuratur per giuvenils sez u la dretgira per giuvenils sezza in rapport da las tractativas per la pressa. La publicaziun da nums sto vegnir tralaschada.
1-1-2010
Art. 208 1)
La procedura cunter giuvenils sto vegnir accelerada il pli pussaivel. Acceleraziun
Art. 209 2)
Sch'ils geniturs u sche las persunas cun la pussanza dals geniturs han ne- Custs da gligì evidentamain lur obligaziun da surveglianza, als pon ils custs da pro- procedura cedura vegnir adossads dal tuttafatg u per part en la decisiun penala.
Ils pertutgads pon appellar cunter l'imposiziun dals custs (art. 221).
B. Procedura cunter uffants
Art. 210 – 214 3)
C. Procedura cunter giuvenils
Art. 215 4)
L'inquisiziun da tut ils acts chastiabels da giuvenils – cun excepziun da Cumpetenza quels tenor l'artitgel 50 – è chaussa dal procuratur per giuvenils.
Denunzias penalas cunter giuvenils ston per regla vegnir inoltradas al procuratur per giuvenils
Art. 216 5)
L'inquisiziun sto vegnir fatga cun applitgar las prescripziuns davart la Inquisiziun procedura ordinaria confurm al senn. En quest connex ston vegnir scleridas cunzunt las relaziuns persunalas dals giuvenils en vista a las mesiras ed als chastis che vegnan en dumonda. Tar ils geniturs, tar las autoritads da scola e tar ils magisters ston vegnir fatgas retschertgas; sche necessari ston vegnir procuradas expertisas d'experts medicinals e pedagogics. En 1-1-2010 77 l'interess dals giuvenils po il procuratur per giuvenils restrenscher lur dretg da cooperar a l'inquisiziun e lur dretg da prender invista da las actas. Cunter acts d'inquisiziun e cunter l'ordinaziun preventiva da mesiras da protecziun po vegnir fatg recurs en il senn dals artitgels 137 fin 140.
Art. 216a 3)
Defensiun Applitgond confurm al senn las disposiziuns davart la procedura ordinaria (art. 73a – 76c ed art. 102) e l'artitgel 40 DPG 4) han l'inculpà e ses represchentants legals il dretg da procurar per ina persuna adattada sco defensur privat u da pretender la nominaziun d'ina tala persuna sco defensur uffizial.
Art. 217 5)
Giudicament tras 1 Sch'il procuratur per giuvenils considerescha – suenter che l'inquisiziun è il procuratur per giuvenils finida – che las premissas per giuditgar il cas en atgna cumpetenza (art. 199 al. 2) sajan dadas, pronunzia el ina decisiun motivada. Sch'el sistescha definitivamain la procedura, sto la disposiziun da sistida vegnir approvada dal procuratur public.
Per regla communitgescha el sia decisiun a bucca al sentenzià e suenter en scrit als represchentants legals ed al procuratur public. En cas da giuvenils sut 15 onns po il procuratur per giuvenils excepziunalmain delegar la communicaziun da la decisiun ad ina persuna adattada.
1-1-2010
Art. 218 1)
En tut ils ulteriurs cas assegna il procuratur per giuvenils, suenter che Assegnaziun l'inquisiziun è finida, las actas cun sia proposta al procuratur public. Quel decida, sch'il cas stoppia vegnir assegnà a la giunta da la dretgira districtuala cumpetenta sco dretgira per giuvenils per al laschar giuditgar u sche l'inquisiziun stoppia vegnir sistida. Sin basa da la disposiziun d'assegnaziun dal procuratur public fa il procuratur per giuvenils sias propostas tar la giunta da la dretgira districtuala sco dretgira per giuvenils. Avant che questas propostas vegnan tractadas, sto la dretgira las communitgar als represchentants legals ed ad in eventual defensur.
Art. 219
3)A la tractativa principala davant la giunta da la dretgira districtuala Tractativa principala davant la vegn il giuvenil cità persunalmain e sche necessari preschentà. giunta da la dre- Il procuratur per giuvenils sto represchentar sias propostas a bucca da- tgira districtuala sco dretgira per vant dretgira u las motivar en scrit. Ils represchentants legals pon en min- giuvenils tga cas sa participar sezs a la tractativa principala. Il giuvenil po vegnir exclus da la tractativa, cur che las relaziuns persunalas vegnan scleridas e durant ils pleds da las partidas. Dal rest pon vegnir applitgadas las disposiziuns dals artitgels 108 ss. davart la tractativa principala confurm al senn.
7) Plants d'adesiun vegnan mo giuditgads a medem temp, sche la pretensiun è renconuschida dals represchentants legals.
1-1-2010 79
Art. 220 1)
Decisiun La decisiun sto vegnir communitgada al giuvenil a bucca en il dispositiv, inditgond las ponderaziuns impurtantas. La decisiun motivada en scrit sto vegnir tramessa entaifer in mais al giuditgà, a ses represchentants legals, al defensur, al procuratur per giuvenils ed al procuratur public.
Art. 221
Meds legals Cunter decisiuns da la giunta da la dretgira districtuala sco dretgira per giuvenils pon il giuditgà, ses represchentants legals, il defensur ed il procuratur per giuvenils appellar entaifer 20 dis dapi la communicaziun en scrit tar la dretgira chantunala. Cunter decisiuns dal procuratur per giuvenils po er il procuratur public public recurrer. Il parsura da la chombra cumpetenta po fixar ina tractativa d'appellaziun a bucca.
Art. 222
Custs da 1 Ils custs da la procedura d'inquisiziun vegnan surpigliads dal chantun. El procedura surpiglia provisoricamain er ils custs da la procedura giudiziala, per ils quals las disposiziuns dals artitgels 157 ss. da questa lescha valan – cun resalva da l'artitgel 209 – confurm al senn.
5) Sch'il giuvenil dispona d'ina entrada da gudogn regulara u d'ina facultad, po el vegnir obligà da pajar ina contribuziun adequata als custs da la procedura d'inquisiziun.
5) integrà tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623;
1-1-2010
3. EXECUZIUN
Art. 223 1)
Art. 224 2)
Art. 225 3)
Art. 226 4)
IV. Disposiziuns finalas
Art. 227 5)
Il cussegl grond relascha las prescripziuns executivas ch'èn necessarias Prescripziuns per l'execuziun da questa lescha, uschenavant che la lescha u ch'in relasch executivas dal cussegl grond n'autorisescha betg la regenza da far quai.
La regenza fixescha spezialmain prescripziuns davart l'organisaziun e davart la gestiun da la procura publica 6), davart il register penal 7) sco er davart la communicaziun da sentenzias 8).
Art. 228 9)
3) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 4) abolì tenor l'art. 49 cifra 2 da la lescha davart l'execuziun giudiziala, DG 6) vesair l'ordinaziun davart l'organisaziun e la gestiun da la procura publica, DG 350.050 7) vesair l'ordinaziun davart il register penal ed ils attestats da buna conduita, DG 350.140 8) vesair l'ordinaziun davart la communicaziun en scrit da decisiuns penalas, DG 350.250 9) abolì tenor la lescha davart l'adattaziun da conclus e da disposiziuns da participaziun vi da concordats e vi da cunvegnas a la constituziun chantunala dals 18 da zercladur 2005; CUL 2005, FUC 2052 e FUC 3268; entrà en vigur il 1. da november 2005 1-1-2010 81
Art. 229
Aboliziun Cun l'entrada en vigur da questa lescha vegnan abolidas: da relaschs 1. la lescha davart il tractament e la puniziun dals mediaturs che coopereschan tar acquists illegals da dretgs communals dals 10 da fanadur 1828 1); 2. la lescha davart il forum e la procedura en cas da defraudaziun dals
da fanadur 1837 2); 3. la lescha davart il giudicament da surpassaments da las leschas federalas fiscalas e polizialas dals 19 d'october 1850 3); 4. la lescha davart cumpetenzas penalas en chaussas forestalas dals 22 da zercladur 1861 4); 5. la lescha davart la revisiun da sentenzias penalas dals 8 da november 1891 5); 6. la lescha davart las consequenzas da dretg public dal concurs e da la sequestraziun senza success dals 14 d'october 1894/16 da november 1920 6); 7. la lescha davart l'introducziun dal cudesch penal svizzer e davart la procedura penala en il chantun Grischun dals 2 da mars 1941 7); 8. l'ordinaziun dal cussegl grond davart la cumpetenza territoriala per plants civils e penals concernent il dretg d'autur tar ovras da la litteratura e da l'art, las patentas d'invenziun, ils musters e models commerzials e la protecziun da marcas da fabrica e da commerzi dals 22 da november 1924 8).
Art. 230
Adattaziun dal 1 Sche relaschs vertents renvieschan a la lescha introductiva tar il cudesch dretg vertent penal svizzer u sch'els cuntegnan prescripziuns da cumpetenza e da procedura che stattan en cuntradicziun cun questa lescha, vegnan applitgadas las disposiziuns correspundentas da questa lescha.
1) betg cuntegnida en il vDG; vesair "collecziun uffiziala da leschas per il chantun federal Grischun", 5. carnet 1829, 110 2) betg cuntegnida en il vDG; vesair il tom cumpensatoric da la CUL 1,57 3) per il text vesair l'art. 175 cifra 1 da la lescha introductiva abolida tar il CP, vDG 471 4) vDG 490 5) vDG 496 6) vDG 415 7) vDG 425 8) vDG 573
1-1-2010
1)Ils relaschs qua sutvart vegnan midads sco suonda:
1. Lescha da taglia per il chantun Grischun 2)
Art. 182a al. 1
Tgi che dovra documents falsifitgads, sfalsifitgads u fauss areguard il cuntegn – sco cudeschs da fatschenta, bilantschas, quints da gudogn e perdita, attests da paja u autras attestaziuns da terzas persunas – per engianar cun l'intent da la defraudaziun da taglia en il senn dals artitgels 174 fin 176, vegn chastià cun in chasti che privescha da la libertad fin 3 onns u cun in chasti pecuniar.
Art. 183 al. 1
Tgi ch'è obligà da far deducziuns da la taglia a la funtauna e dovra las taglias deducidas per ses avantatg u per l'avantatg d'in auter, vegn chastià cun in chasti che privescha da la libertad fin 3 onns u cun in chasti pecuniar.
2. Lescha constituziunala da las dretgiras 3)
Art. 43 al. 3
Ils chastis pecuniars che vegnan pronunziads da las autoritads giudizialas crodan en la cassa da la dretgira cumpetenta en emprima instanza.
Art. 231 4)
Art. 232
Per las proceduras penalas ch'èn pendentas il mument da sia entrada en vi- Disposiziuns transitoricas gur vegn questa lescha applitgada sco suonda: 5)Ils cas che sa chattan en il stadi d'inquisiziun vegnan tractads vina- 1. vant tenor il dretg nov.
2) DG 720.000 3) DG 310.000 4) abolì tenor il conclus dal pievel dals 25 da zercladur 1995; vesair A tar l'art. 141 1-1-2010 83 1)Ils cas ch'èn pendents tar las dretgiras e tar las autoritads da scola, 2. inclusiv las proceduras da meds legals pendentas, vegnan manads a fin da l'instanza respectiva tenor il dretg vertent. 3. Per las sentenzias e disposiziuns che vegnan pronunziadas suenter l'entrada en vigur da questa lescha valan en mintga cas las novas disposiziuns davart ils meds legals.
Art. 233
Entrada en vigur La regenza fixescha il termin da l'entrada en vigur da questa lescha 2).
1) versiun tenor CCG dals 24 d'avrigl 2006; M dals 10 da schaner 2006, 1623; 2) la lescha dals 8 da zercladur 1958 è vegnida messa en vigur da la regenza ils 20 da zercladur 1958 per il 1. da schaner 1959; revisiun parziala dals 7 d'avrigl 1974, messa en vigur da la regenza ils 24 da zercladur 1974 sco suonda: art. 141 – 146 (appellaziun) per il 1. da fanadur 1974, ils auters artitgels per il 1. da schaner 1975
1-1-2010