Lexipedia

872.150

Ordinaziun davart il traffic public en il chantun Grischun

(OTrP)

dals 20-12-2022 (versiun dals 01-01-2023)

Preambel

Sa basond sin l'art. 45 al. 1 e sin l'art. 82 al. 1 ed al. 3 da la Constituziun chantunala[1]

relaschada da la Regenza ils 20 da december 2022

Agiuntas

1. Cumpetenzas ed incumbensas

Art. 1 Regenza

La Regenza è cumpetenta per:

  1. dar liber sin plaun chantunal ils pass d'extensiun proponids per il Program da svilup strategic da l'infrastructura da viafier da la Confederaziun (PROSSIV);
  2. approvar il concept chantunal dal traffic public e deliberar il concept dal transport da rauba per mauns da la Confederaziun;
  3. empustar il traffic public sco er il transport da rauba cun la viafier per il chantun.

Art. 2 Departament

Il Departament d'infrastructura, energia e mobilitad (departament) è cumpetent per:

  1. concluder cun terzas varts ils contracts e las cunvegnas ch'èn necessarias per exequir la Lescha davart il traffic public en il chantun Grischun[2];
  2. decider davart il dretg da fracziuns da vischnancas sin in'avertura;
  3. decider en cas da dispitas tenor l'artitgel 23 da la Lescha federala davart il transport da martganzia tras las interpresas da viafier e da navigaziun[3];
  4. deliberar la purschida per l'onn suandant sin basa dal sboz da l'urari.

Il departament ademplescha la funcziun sco autoritad chantunala da surveglianza tenor l'artitgel 36 da l'Ordinaziun federala davart il transport da viagiaturs[4].

Art. 3 Uffizi

L'Uffizi d'energia e da traffic (uffizi) exequescha ils relaschs en il sectur dal traffic public e dal transport da rauba cun la viafier. El prenda las mesiras e las disposiziuns necessarias, nun che questa ordinaziun u la legislaziun speziala delegheschia questas incumbensas explicitamain a la Regenza, al departament, ad auters posts da servetsch dal chantun ubain a las interpresas da transport ch'èn activas en il chantun, a las vischnancas, a las regiuns, a las corporaziuns da vischnancas u ad organisaziuns sumegliantas.

Plinavant ha l'uffizi en spezial las suandantas incumbensas:

  1. collavurar cun la regiun da planisaziun cumpetenta per elavurar e per realisar il PROSSIV;
  2. elavurar e reveder il concept chantunal dal traffic public;
  3. realisar la procedura d'empustaziun e d'urari;
  4. elavurar las dumondas da contribuziun;
  5. conceder la permissiun per transports da persunas tenor l'artitgel 36 da l'Ordinaziun federala davart il transport da viagiaturs[5];
  6. realisar l'exposiziun publica d'ina procedura d'approvaziun dals plans tenor ils artitgels 18 ss. da la Lescha federala davart las viafiers[6] sco er elavurar las posiziuns chantunalas en questa procedura per mauns da la Confederaziun;
  7. far la controlla tenor il dretg da subvenziun en il senn da l'artitgel 37 da la Lescha davart il traffic public en il chantun Grischun[7].

2. Purschida

2.1. Planisaziun

Art. 4 Pretensiuns envers il concept chantunal dal traffic public

Il concept chantunal dal traffic public cuntegna en spezial:

  1. in'analisa da la situaziun actuala dal traffic public en il chantun Grischun;
  2. ina purschida chantunala dal traffic public che duai vegnir prendida en mira a media vista;
  3. ina planisaziun da projects a lunga vista per l'infrastructura futura;
  4. ina priorisaziun dals meds finanzials per la purschida dal traffic public.

El sto vegnir coordinà cun planisaziuns surordinadas sco il PROSSIV. L'empustaziun da la purschida e l'urari sa basan sin il concept chantunal dal traffic public.

2.2. Avertura

Art. 5 Definiziun dals stgalims da purschida en il traffic public

Las valurs directivas dals stgalims da purschida en il traffic public cun dretg d'indemnisaziun sin plaun chantunal resultan da l'agiunta 1.

Sche lieus èn colliads cun il traffic a medem temp tras la viafier e tras interpresas publicas da transport sin via, sto quai vegnir resguardà adequatamain per determinar l'avertura da basa e supplementara.

Art. 6 Avertura fundamentala

Ina vischnanca ha il dretg d'ina avertura fundamentala, sch'ella ha main che 100 ed almain 50 abitantas ed abitants durant l'entir onn.

Art. 7 Avertura supplementara

La rentabilitad d'ina lingia en il rom da l'avertura supplementara vegn calculada tenor ses grad da la cuvrida dals custs. La dumonda d'ina lingia vegn eruida tenor l'Ordinaziun federala davart l'indemnisaziun dal transport regiunal da persunas[8]. Da la dumonda eruida vegnan deducids 20 pertschient. 

Las valurs minimalas per l'avertura supplementara (dumonda e rentabilitad) resultan da l'agiunta 2.

2.3. Empustaziun

Art. 8 Procedura d'empustaziun per l'avertura fundamentala e supplementara 1. incumbensas da l'empustader responsabel

En il rom da la procedura d'empustaziun ha l'empustader responsabel en spezial las suandantas incumbensas:

  1. fixar la purschida;
  2. examinar las offertas;
  3. manar tractativas cun las interpresas da transport;
  4. fixar e controllar la qualitad da las prestaziuns.

Art. 9 2. realisaziun

Las offertas da las interpresas da transport concernent l'avertura fundamentala e supplementara ston vegnir inoltradas per mauns da l'uffizi, sche l'empustaziun è chaussa dal chantun.

Sch'ina offerta na cuntenta betg, po l'uffizi supplitgar l'interpresa da transport d'inoltrar ulteriuras variantas da l'offerta.

L'uffizi regla ils ulteriurs detagls per l'empustaziun da l'avertura fundamentala e supplementara en il chantun e fixescha en spezial ils termins da la procedura.

3. Contribuziuns

3.1. Contribuziuns da gestiun

Art. 10 En general

Sch'i vegn constatà – cun empustar il traffic regiunal da persunas – ch'igl exista ina surpurschida che na vegn betg finanziada da la Confederaziun, vegn la surpurschida finanziada durant la perioda d'empustaziun currenta per in temp transitoric da 2 onns dal chantun sco avertura supplementara.

Sche las vischnancas na surpiglian betg lur cumpart per finanziar la surpurschida en il rom da l'avertura supplementara suenter la scadenza dal termin tenor l'alinea 1, na vegn la surpurschida betg pli finanziada dal chantun. Las vischnancas èn libras d'empustar vinavant la surpurschida sur il chantun e da la finanziar autonomamain.

Sche las valurs minimalas per l'empustaziun d'ina avertura supplementara tenor l'artitgel 7 alinea 2 na vegnan betg cuntanschidas per ina lingia, na subvenziunescha il chantun betg tala. Las vischnancas èn libras d'empustar l'avertura supplementara sur il chantun e da la finanziar autonomamain.

Art. 11 Transport d'autos

Sco custs betg cuvrids dal transport d'autos valan ils custs totals per ina singula colliaziun minus las entradas da traffic cuntanschiblas.

In interess da la politica regiunala è avant maun, sche la cuntanschibladad d'ina regiun entaifer il chantun n'è betg garantida, perquai ch'in pass è serrà, e sch'ina purschida correspundenta è giustifitgada pervia d'ina dumonda minimala.

Per motivs economics n'èsi betg supportabel che l'interpresa da transport surpiglia ils custs betg cuvrids per il transport d'autos, sch'ina singula colliaziun na po betg vegnir messa a disposiziun en ina moda che cuvra ils custs.

Art. 12 Purschidas transcunfinalas

Sco custs betg cuvrids da purschidas transcunfinalas en il traffic da lingia valan ils custs totals minus las entradas da traffic cuntanschiblas. La participaziun finanziala adequata da las varts interessadas ordaifer il chantun sto vegnir fixada en il cas singul.

D'in curt traject ordaifer il territori chantunal sa tracti, sche quest traject sa chatta en il perimeter tranter il cunfin naziunal ed il proxim punct central dal traffic public a l'exteriur cunfinant.

3.2. Contribuziuns da promoziun e d'investiziun

3.2.1. Disposiziuns generalas

Art. 13 Dumondas da contribuziun

Las dumondas da survegnir contribuziuns chantunalas ston vegnir inoltradas en scrit cun las agiuntas necessarias a l'uffizi.

I n'exista nagin dretg da survegnir contribuziuns chantunalas.

Art. 14 Quint final e pajament

Il quint final inclusiv las agiuntas sto vegnir inoltrà a l'uffizi entaifer il termin previs. Sin dumonda po il termin da princip vegnir prolungà ina giada per 1 onn.

L'uffizi controllescha il quint final sco er las quittanzas inoltradas. Las contribuziuns chantunalas vegnan pajadas mo, sch'ellas èn vegnidas garantidas ordavant da l'autoritad cumpetenta e sche las premissas per survegnir contribuziuns chantunalas èn ademplidas.

Art. 15 Directivas d'execuziun

Il departament relascha directivas d'execuziun (mussavias) che fixeschan ils detagls per la concessiun da contribuziuns chantunalas.

Art. 16 Cumenzament anticipà da las lavurs da construcziun, acquisiziun respectivamain empustaziun anticipada

La cumpetenza per conceder la permissiun da cumenzar anticipadamain cun las lavurs da construcziun e per conceder in'acquisiziun anticipada respectivamain in'empustaziun anticipada sa drizza tenor la basa da l'autezza da la contribuziun e correspundentamain tenor l'Ordinaziun da finanzas dal chantun Grischun[9].

3.2.2. Contribuziuns da promoziun

Art. 17 Lingias turisticas dal traffic public 1. premissas

Ina lingia turistica dal traffic public cumenza da princip en in lieu ch'è gia accessibel cun ina colliaziun existenta dal traffic public.

Ina lingia che maina sur in traject turistic u ad ina destinaziun turistica ordaifer il territori d'abitadi u a l'ur da tal, n'ha betg in caracter d'avertura direct.

In effect da midada è avant maun, sche la lingia turistica è adattada per reducir il traffic individual motorisà sin quest traject u a la destinaziun turistica.

A maun da las frequenzas e da las entradas da traffic sto vegnir cumprovà in grad da la cuvrida dals custs d'almain 20 pertschient per la purschida charrada sin la lingia turistica.

Art. 18 2. custs betg cuvrids e calculaziun

Sco custs betg cuvrids valan ils custs da la lingia turistica respectivamain ils custs che l'interpresa da transport metta a quint minus las entradas da traffic cuntanschiblas.

Als custs betg cuvrids vegnan concedidas las suandantas contribuziuns:

  1. purschidas cun bigliets dal traffic direct naziunal 50 %
  2. tut las ulteriuras purschidas 30 %

Art. 19 Manaschis d'emprova

In manaschi d'emprova è avant maun, sche projects dal traffic public u dal transport da rauba cun la viafier vegnan testads durant in temp limità.

In manaschi d'emprova premetta ch'i vegnian definidas per in project concret ordavant finamiras che pon vegnir mesiradas almain per part.

Sco custs betg cuvrids d'in manaschi d'emprova valan ils custs per il project inclusiv ils custs per l'eventuala infrastructura.

Als custs betg cuvrids d'in manaschi d'emprova vegn concedida ina contribuziun da 50 pertschient.

Art. 20 Mesiras transcunfinalas

Mesiras transcunfinalas tangheschan il chantun Grischun ed in u plirs stadis vischins.

Las premissas per la participaziun adequata respectivamain per l'effect da midada resultan confurm al senn da l'artitgel 12 e da l'artitgel 17.

Sco custs betg cuvrids per mesiras transcunfinalas valan ils custs per la planisaziun, per la projectaziun e per la realisaziun da la mesira correspundenta.

Als custs betg cuvrids vegnan concedidas particularmain las suandantas contribuziuns:

  1. introducziun da novas lingias u prolungaziun da lingias existentas 50 %
  2. projects u mesiras da commerzialisaziun 30 – 50 %

Art. 21 Novas furmas da mobilitad

Las novas furmas da mobilitad pon servir en spezial a dumagnar l'ultima miglia entaifer in lieu u a colliar lieus in cun l'auter. Las novas furmas da mobilitad pon per regla vegnir utilisadas sur plattafurmas digitalas.

In'avertura adequata ed effizienta da lieus è avant maun particularmain, sch'ils lieus pon vegnir cuntanschids meglier e pli economicamain cun ina nova furma da mobilitad che quai fiss il cas cun la purschida existenta.

La promoziun da novas furmas da mobilitad premetta ch'i vegnian definidas per in project concret ordavant finamiras che pon vegnir mesiradas almain per part.

Sco custs betg cuvrids valan ils deficits da manaschi da las novas furmas da mobilitad inclusiv eventuals custs respectivs per l'infrastructura.

Als custs betg cuvrids dal manaschi e da l'eventuala infrastructura vegn concedida ina contribuziun da 50 pertschient.

Art. 22 Mesiras per evitar u per reducir considerablamain l'emissiun da CO₂

Mesiras per evitar u per reducir considerablamain l'emissiun da CO₂ en il traffic public èn particularmain:

  1. l'acquisiziun da vehichels cun tecnicas da tracziun alternativas;
  2. ils custs d'acquisiziun e da manaschi per l'infrastructura ch'è necessaria per in vehichel cun ina tecnica da tracziun alternativa.

Sco custs betg cuvrids valan ils custs da manaschi supplementars per l'infrastructura e per ils vehichels cun tecnicas da tracziun alternativas.

Als custs betg cuvrids vegn concedida ina contribuziun da 40 pertschient.

Art. 23 Ulteriuras mesiras 1. premissas

Las mesiras d'infurmaziun, da commerzialisaziun e da promoziun da la vendita ston avair in niz general per tut il sistem, per exempel cun spustar la repartiziun modala a favur dal traffic public.

Ulteriuras purschidas per garantir las chadainas da transport ston esser adattadas per cuvrir ils basegns da mobilitad la damaun baud u la saira tard. Purschidas en cas d'eveniments extraordinaris ston star a disposiziun particularmain, sch'i capitan eveniments da la natira (bovas e.u.v.).

En cas d'occurrenzas vegn cuntanschida ina meglra colliaziun cun il traffic public, sche colliaziuns supplementaras ch'èn limitadas a l'occurrenza servan a reducir la cumpart dal traffic motorisà.

Facilitaziuns tariffaras ston esser adattadas per augmentar la cumpart dal traffic public cumpareglià cun il traffic total.

Art. 24 2. custs betg cuvrids e calculaziun

Als custs betg cuvrids da las mesiras tenor l'artitgel 23 vegnan concedidas las suandantas contribuziuns:

  1. mesiras d'infurmaziun, da commerzialisaziun e da promoziun da la vendita 30 %
  2. chadainas da transport ed eveniments extraordinaris 50 %
  3. occurrenzas 40 %

En cas da facilitaziuns tariffaras correspundan ils custs betg cuvrids a la differenza che resulta pervia da la mesira. Las perditas d'entradas vegnan indemnisadas cumplainamain a las interpresas da transport tras il chantun u tras terzas varts.

Art. 25 Consorzis tariffars 1. premissas

En consorzis tariffars pon – supplementarmain al traffic regiunal da persunas – purschidas sin lingias dal traffic public vegnir empustadas e finanziadas dal chantun sulet u dal chantun e da las vischnancas, sche:

  1. las interpresas da transport sa cunvegnan da reparter las entradas tenor la dumonda sin basa dals kilometers per persuna e sin basa dal dumber da passagieras e passagiers;
  2. las mesiras tariffaras da questas purschidas simplifitgeschan l'utilisaziun da tut il traffic public.

Art. 26 2. custs betg cuvrids e calculaziun

Ils custs betg cuvrids da consorzis tariffars, che na vegnan betg subvenziunads da la Confederaziun, èn ils custs d'administraziun sco er las perditas d'entradas che resultan tras il consorzi tariffar per las interpresas da transport participadas.

Sche las vischnancas participadas pretendan ina concepziun pli favuraivla da las tariffas en cumparegliaziun cun autras interpresas da transport, po la contribuziun chantunala vegnir reducida.

Las contribuziuns communalas als consorzis tariffars vegnan calculadas sin basa dal dumber d'abitantas e d'abitants, uschenavant che las vischnancas na fixeschan betg in'autra clav da repartiziun.

3.2.3. Contribuziuns d'investiziun

Art. 27 Infrastructuras da viafier

La noziun da las infrastructuras da viafier resulta confurm al senn da l'artitgel 62 da la Lescha federala davart las viafiers[10].

Custs imputabels èn ils custs da projectaziun e da construcziun da projects da l'infrastructura da viafier minus las contribuziuns da terzas varts.

Als custs imputabels da projects da l'infrastructura da viafier vegnan concedidas las suandantas contribuziuns:

  1. centers da traffic chantunals 50 %
  2. centers da traffic d'impurtanza regiunala 30 %
  3. ulteriurs centers da traffic 20 %

In interess chantunal spezial è avant maun, sche l'infrastructura da viafier previsa cuntanscha in niz chantunal u surregiunal. En cas d'infrastructuras da viafier exista in interess chantunal spezial, sch'ellas vegnan prescrittas dal chantun e sch'ellas han in niz minimal per la vischnanca respectivamain per las vischnancas da staziunament.

Art. 28 Edifizis, stabiliments ed indrizs da traffic d'interpresas da transport dal traffic public sin via

L'utilisaziun dals edifizis, dals stabiliments e dals indrizs da traffic d'interpresas da transport dal traffic public sin via sto vegnir meglierada considerablamain tras las novas mesiras.

Imputabels èn ils custs da projectaziun e da construcziun d'edifizis, da stabiliments e d'indrizs d'interpresas da transport dal traffic public sin via.

Als custs imputabels vegnan concedidas particularmain las suandantas contribuziuns:

  1. nischas da fermada per ils bus sper vias chantunalas (fermada dals bus ed ur) 30 %
  2. fermadas dals bus che n'èn betg cumpigliadas da litera a 50 %
  3. stabiliments accessorics (sustas per persunas, mobigliar, tualettas e chaussas sumegliantas) 10 %
  4. access necessaris 30 %
  5. passapes (trottuar mo en il sectur da la fermada) 30 %
  6. indrizs relevants per la segirezza 30 %
  7. stabiliments per la priorisaziun dals bus 30 %

Art. 29 Stabiliments da park and ride e da bike and ride

Stabiliments da park and ride e da bike and ride èn stabiliments da parcar en staziuns u en lur conturns directs ed han l'intent da facilitar la midada dal traffic privat al traffic public.

Las proprietarias ed ils proprietaris dals stabiliments da park and ride e da bike and ride relaschan ils reglaments da manaschi per l'utilisaziun dals stabiliments e communitgeschan quests reglaments a l'uffizi. Ellas ed els procuran che las plazzas da parcar previsas per l'utilisaziun dal traffic public na vegnian betg duvradas da persunas nunautorisadas.

Imputabels èn ils custs da las plazzas da parcar previsas per las utilisadras ed ils utilisaders dal traffic public minus las contribuziuns da terzas varts. Sco custs imputabels valan ils custs per la projectaziun, per l'avertura e per la construcziun da las plazzas da parcar sco er ils custs dals indrizs per controllar il temp da parcar e per incassar las taxas.

Las contribuziuns vegnan calculadas tenor l'impurtanza da la staziun e tenor il potenzial da l'intschess:

  1. centers da traffic chantunals 30 %
  2. centers da traffic d'impurtanza regiunala 20 %
  3. ulteriurs centers da traffic 10 %

Art. 30 Binaris da colliaziun

En il rom da la renovaziun da binaris existents è imputabla mo la sanaziun totala d'in traject da binaris. Las contribuziuns da terzas varts ston vegnir deducidas.

Imputabels èn ils custs per la projectaziun, per la preparaziun e per la construcziun dals binaris da colliaziun sco er tut ils custs per l'equipament da viafier fix.

Als custs imputabels per construir e per renovar binaris da colliaziun vegnan concedidas las suandantas contribuziuns:

  1. binaris principals 30 %
  2. binaris da colliaziun 15 – 30 %
  3. binaris da chargiada 15 – 30 %

Las tariffas da contribuziun per binaris da colliaziun e da chargiada vegnan calculadas tenor la media da la distanza che la rauba vegn transportada cun la viafier sin il territori chantunal sco er tenor las tonnaschas che vegnan transtgargiadas per onn sur il binari da colliaziun u tenor las chargias che vegnan transtgargiadas.

Art. 31 Transport da rauba cumbinà cun la viafier

Als custs imputabels da mesiras sco indrizs fixs, vehichels u apparats da transtgargiada dal transport da rauba cumbinà cun la viafier vegn concedida ina contribuziun da 40 pertschient.

En cas da mesiras dal transport da rauba cumbinà cun la viafier, che na vegnan betg subvenziunadas da la Confederaziun, èn imputabels tut ils custs ch'èn necessaris directamain per l'utilisaziun dal stabiliment. Als custs imputabels da mesiras sco indrizs fixs, apparats da transtgargiada u recipients da transport vegn concedida ina contribuziun da 50 pertschient.

Art. 32 Mantegniment e manaschi

Al mantegniment ed al manaschi da projects ch'il chantun ha subvenziunà, na vegnan concedidas naginas contribuziuns.

3.2.4. Ulteriuras contribuziuns

Art. 33 Patrimoni istoric e cultural

Mesiras per mantegnair e per intermediar il patrimoni istoric e cultural dal traffic public èn particularmain:

  1. restaurar, restabilir, deponer e tgirar material da traffic istoric ed apparats istorics dal traffic public en il chantun Grischun;
  2. archivar, cartar e conservar documents e maletgs istorics dal traffic public en il chantun Grischun;
  3. render accessibel il patrimoni istoric e cultural dal traffic public en il chantun Grischun ad in grond public en furma da museums e d'exposiziuns da tut gener;
  4. sensibilisar la publicitad;
  5. surpigliar ils custs supplementars cumprovads per metter a disposiziun material da traffic istoric per il traffic public ordinari;
  6. occurrenzas che valuriseschan meds da transport istorics (viadis spezials e chaussas sumegliantas).

La cunvegna da prestaziun sto esser formulada en scrit ed ha ina durada da 4 onns. Mintga 2 onns sto vegnir preschentà al chantun in rapport da gestiun che cuntegna las finamiras fixadas precedentamain ed ina cumprova da l'utilisaziun dals meds finanzials.

4. Urari

Art. 34 Procedura ed autoritads d'urari

L'uffizi regla ils detagls per l'audiziun dals circuls interessads e fixescha ils termins da la procedura d'urari, nun ch'els vegnian prescrits da la Confederaziun.

Autoritads regiunalas en il rom da la procedura d'urari èn las presidentas ed ils presidents da las regiuns d'urari. Las presidentas ed ils presidents d'urari vegnan elegids per ina perioda d'uffizi da 4 onns.

Art. 35 Regiuns d'urari

Resguardond ils currents da traffic vegnan las vischnancas dal chantun divididas en las regiuns d'urari tenor l'agiunta 3.

5. Transport da persunas

Art. 36 Obligaziun da dumandar ina permissiun e permissiuns chantunalas

Per l'obligaziun da dumandar ina permissiun sco er per la concessiun, per la renovaziun, per il transferiment, per la midada, per la renunzia, per la revocaziun e per la durada da permissiuns chantunalas valan las disposiziuns dal dretg federal.

Egress

2022-049

Tabella da las modificaziuns - tenor conclus

Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL
20-12-2022 01-01-2023 relasch emprima versiun 2022-049

Tabella da las modificaziuns - tenor element

Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL
relasch 20-12-2022 01-01-2023 emprima versiun 2022-049