730.110
Cunvegna da basa per la collavuraziun inter-
chantunala cun gulivaziun da las grevezzas
(cunvegna da basa, CBI)
deliberada ils 24 da zercladur 2005 da la conferenza da las regenzas chan-
tunalas (CdC) per la ratificaziun en ils chantuns
I. Disposiziuns generalas
1. PRINCIPS
Questa cunvegna da basa regla ils princips e las proceduras da la collavuraziun interchantunala cun gulivaziun da las grevezzas. Intent e champ d'applicaziun
Ella è la basa per ils contracts da collavuraziun interchantunala en ils secturs tenor l'artitgel 48a da la constituziun federala 1) .
A la cunvegna da basa pon ils chantuns suttametter contracts da collavu- raziun interchantunala d'auters champs d'incumbensa.
La collavuraziun interchantunala cun gulivaziun da las grevezzas ha la finamira d'ademplir las incumbensas en ina moda economica che corre- spunda als basegns. Finamiras da la collavuraziun interchantunala cun gulivaziun da las grevezzas 2 Ella sto vegnir concepida uschia che las giudidras respectivamain ch'ils giudiders surpiglian er ils custs e portan las decisiuns.
La conferenza da las regenzas chantunalas (CdC) publitgescha mintga quatter onns in rapport da gestiun davart il stadi da l'applicaziun dals prin- cips da la collavuraziun interchantunala.
Ils chantuns s'obligheschan d'observar ils princips da la subsidiaritad e da l'equivalenza fiscala confurm al senn er entaifer il chantun. Collavuraziun intrachantunala cun gulivaziun da las grevezzas
Las regenzas chantunalas èn obligadas d'infurmar ils parlaments chantu- nals a temp ed en moda cumplessiva davart cunvegnas existentas u inten- Posiziun dals parlaments chantunals
. CUMPETENZAS
Decleraziuns da participaziun, decleraziuns d'extrada e dumondas da mi- dar la cunvegna da basa ston vegnir deponidas tar la CdC. Conferenza da las regenzas chantu- nalas (CdC)
La CdC fixescha l'entrada en vigur e l'aboliziun da la cunvegna da basa ed exequescha in'eventuala procedura da midada.
Ella elegia las commembras ed ils commembers da la cumissiun inter- chantunala da contract (CIC) ed approvescha ses urden da gestiun.
La presidenta u il president da la CdC è cumpetent per la procedura preli- minara informala en il rom da la procedura per reglar dispitas. Presidi da la CdC
La CIC è cumpetenta per la procedura da mediaziun formala en il rom da la procedura per reglar dispitas. Cumissiun inter- chantunala da contract (CIC)
Ella sa cumpona da sis commembras e commembers che vegnan elegids da la CdC per ina perioda d'uffizi da quatter onns. Tar l'elecziun sto vegnir resguardà che las regiuns linguisticas vegnian represchentadas adequata- main.
Ella sa dat in urden da gestiun.
La CdC surpiglia ils custs per installar la CIC. Tut ils ulteriurs custs ston vegnir surpigliads da las partidas tenor l'artitgel 33 alinea 5.
. NOZIUNS
Furnitura respectivamain furnitur da prestaziuns è in chantun u ina insti- tuziun purtadra communabla che survegn la cumpetenza da realisar las prestaziuns.
Cumprader da prestaziuns è quel chantun che indemnisescha las presta- ziuns.
Producenta respectivamain producent da prestaziuns è tgi che produce- scha ina prestaziun.
1-1-2008 Cunvegna da basa gulivaziun da las grevezzas, CBI 730.110
Retschavidra respectivamain retschavider da prestaziuns è tgi che fa die- ver d'ina prestaziun.
Dumandadras respectivamain dumandaders en il senn dals artitgels 13 e
èn retschavidras respectivamain retschaviders da prestaziuns pussai- vels. II. Furmas da la collavuraziun interchantunala cun guliva- ziun da las grevezzas
Questa cunvegna da basa regla las suandantas furmas da la collavuraziun interchantunala cun gulivaziun da las grevezzas:
. INSTITUZIUN PURTADRACOMMUNABLA
Sco instituziun purtadra communabla vegn designada in'organisaziun u ina instituziun da dus u da plirs chantuns che ha la finamira da furnir tschertas prestaziuns en il rom da la collavuraziun interchantunala cun gu- livaziun da las grevezzas. Definiziuns
Ils chantuns che sa participeschan a l'instituziun purtadra communabla vegnan designads sco chantuns purtaders.
Valair vala il dretg a la sedia da l'instituziun purtadra communabla. Dretg applitgabel
Resalvadas restan regulaziuns divergentas en ils contracts interchantu- nals respectivs.
En l'instituziun purtadra han ils chantuns purtaders da princip dretgs da cogestiun e da cundecisiun paritetics che pon excepziunalmain vegnir va- litads tenor la participaziun finanziala. Dretgs dals chan- tuns purtaders
Ils dretgs da cogestiun e da cundecisiun èn cumplessivs e s'extendan sin tut ils secturs da la furniziun da prestaziuns.
Dumandadras respectivamain dumandaders or dals chantuns purtaders han ils medems dretgs d'access a las prestaziuns. Medems dretgs d'access
-1-2008 3
.110 Cunvegna da basa gulivaziun da las grevezzas, CBI
Ils chantuns purtaders garanteschan che la gestiun e che l'administraziun da l'instituziun purtadra communabla vegnian survegliadas en moda effi- cazia. Surveglianza
Els delegheschan las funcziuns da surveglianza ad organs adattads. A tut ils chantuns purtaders sto vegnir dada la pussaivladad da sa participar als organs.
En cas d'instituziuns purtadras communablas vegnan installadas cumis- siuns da gestiun interparlamentaras. Controlla da gestiun
La repartiziun dals mandats è da princip paritetica. En cas excepziunals po ella sa drizzar tenor la clav da finanziaziun. A mintga chantun sto den- tant vegnir concedida ina represchentanza minimala.
La cumissiun da gestiun interparlamentara vegn infurmada a temp ed en moda cumplessiva davart la lavur da l'instituziun purtadra communabla.
Las cumissiuns da gestiun interparlamentaras pon proponer als chantuns purtaders da midar il contract. En il rom da l'elavuraziun d'ina incarica da prestaziun e d'in preventiv global han ellas dretgs da cundecisiun ade- quats.
Novs chantuns purtaders pajan ina summa d'entrada. Questa summa cor- respunda proporziunalmain a la valur actuala da las investiziuns fatgas dals chantuns purtaders vertents. Entrada
Ils chantuns purtaders vertents han in dretg sin la summa d'entrada en la dimensiun da las investiziuns ch'els han fatg.
La procedura d'entrada sto vegnir reglada en ils contracts interchantu- nals.
La procedura d'extrada e las cundiziuns d'extrada inclusiv in eventual dretg d'indemnisaziun dals chantuns extrants ston vegnir regladas en ils contracts interchantunals. Extrada
Chantuns extrants stattan buns per obligaziuns ch'èn resultadas durant il temp ch'els èn stads participads sco conpurtaders.
In eventual retgav da schliaziun e da liquidaziun sto vegnir repartì pro- porziunalmain sin las parts contrahentas a norma da la participaziun. Schliaziun
1-1-2008 Cunvegna da basa gulivaziun da las grevezzas, CBI 730.110
Per eventualas obligaziuns ch'existan il mument da la schliaziun stattan buns ils chantuns purtaders en moda solidara, uschenavant ch'ils contracts interchantunals na prevesan nagut auter.
Ils chantuns purtaders stattan buns en moda subsidiara e solidara per las obligaziuns d'instituziuns purtadras communablas. Responsabladad
Ils chantuns purtaders stattan buns per persunas ch'els delegheschan en organs interchantunals.
Resalvadas restan regulaziuns divergentas en ils contracts interchantu- nals respectivs.
Ils chantuns purtaders ston vegnir infurmads a temp ed en moda cumples- siva davart la lavur da l'instituziun purtadra communabla. Infurmaziun
. CUMPRADAPRESTAZIUNS
Prestaziuns pon vegnir cumpradas tras pajaments da gulivaziun, tras il ba- rat da prestaziuns u tras ina maschaida da pajament e da barat. Furmas da la cumpra da prestaziuns
A las cumpradras respectivamain als cumpraders da prestaziuns vegn per regla concedì almain in dretg da cogestiun parzial. Cogestiun da las cumpradras respectivamain dals cumpraders
Dumandadras respectivamain dumandaders or dals chantuns contrahents han da princip ils medems dretgs d'access a las prestaziuns. Access a las prestaziuns
En cas da restricziuns d'admissiun han dumandadras respectivamain du- mandaders or da chantuns contrahents la preferenza envers dumandadras respectivamain dumandaders or da chantuns betg contrahents.
En cas da restricziuns d'admissiun han dumandadras respectivamain du- mandaders or da chantuns purtaders la preferenza envers dumandadras re- spectivamain dumandaders or da chantuns che cumpran prestaziuns.
Las furnituras respectivamain ils furniturs da prestaziuns ston infurmar periodicamain las cumpradras respectivamain ils cumpraders da prestaziuns davart las prestaziuns furnidas. Barat d'infurma- ziuns
-1-2008 5
.110 Cunvegna da basa gulivaziun da las grevezzas, CBI III. Gulivaziun da las grevezzas
. BASAPER ERUIR LAS INDEMNISAZIUNS
Las indemnisaziuns vegnan eruidas sin basa da calculaziuns transparen- tas e chapaivlas dals custs e da las prestaziuns. Calculaziuns dals custs e da las pre- staziuns
Ils chantuns che sa participeschan ad in contract elavuran las pretensiuns per calcular ils custs e las prestaziuns.
Avant che cumenzar cun tractativas mussan las partenarias respectiva- main ils partenaris da tractativas, da tge prestaziuns e da tge avantatgs ch'ellas respectivamain ch'els profiteschan sco er cun tge custs e cun tge effects negativs ch'ellas respectivamain ch'els vegnan engrevgiads. Las furnituras respectivamain ils furniturs da prestaziuns preschentan ils custs che resultan. Bilantscha dals custs e dal niz
Ils chantuns èn obligads da metter a disposiziun ils documents necessa- ris.
. PRINCIPS PER LAS INDEMNISAZIUNS
Prestaziuns cun custs considerabels che na vegnan betg surpigliads da las retschavidras respectivamain dals retschaviders da prestaziuns extrachan- tunals vegnan indemnisadas tras pajaments da gulivaziun dals chantuns. Indemnisaziuns per retrair presta- ziuns or d'auters chantuns
Da princip èsi chaussa da las parts contrahentas da fixar l'indemnisaziun ed ils ulteriurs cuntegns dal contract.
Per fixar l'indemnisaziun partan ins da la media dals custs cumplets. Criteris per l'indemnisaziun 2 L'indemnisaziun s'orientescha al resultat e sa drizza tenor il diever effec- tiv da las prestaziuns.
Ulteriurs criteris per fixar l'indemnisaziun èn:
1-1-2008 Cunvegna da basa gulivaziun da las grevezzas, CBI 730.110
La furnitura respectivamain il furnitur da prestaziuns s'oblighescha da consegnar l'indemnisaziun a la producenta respectivamain al producent da prestaziuns, uschenavant che questa respectivamain che quest surpiglia ils custs per realisar la prestaziun. Indemnisaziun da la producenta u dal producent da las prestaziuns
Sche las vischnancas produceschan prestaziuns, las sto vegnir concedì in dretg d'audienza e da cogestiun. Vischnancas sco producentas da prestaziuns
En in contract interchantunal po vegnir concedì a vischnancas u ad orga- nisaziuns che vegnan purtadas da las vischnancas in dretg direct sin l'in- demnisaziun. IV. Reglar dispitas
Tras tractativas u tras mediaziun sa stentan ils chantuns ed ils organs in- terchantunals da reglar las dispitas pervi da contracts interchantunals exi- stents u intenziunads. Princip
Per tut las dispitas en connex cun la collavuraziun interchantunala cun gulivaziun da las grevezzas s'obligheschan els da sa participar a la proce- dura per reglar dispitas descritta qua sutvart, avant che purtar in plant te- nor l'artitgel 120 alinea 1 litera b da la lescha federala davart il tribunal fe- deral dals 17 da zercladur 2005 1) .
La procedura per reglar dispitas po vegnir instradada er da chantuns che na fan betg part da la cunvegna sco er d'organs interchantunals che na sa basan betg sin la CBI.
La procedura per reglar dispitas ha dus stgalims. Ella consista d'ina pro- cedura preliminara informala davant il presidi da la CdC e d'ina procedura da mediaziun formala davant la CIC. Procedura per reglar dispitas
Per quest intent po mintga chantun e mintga organ interchantunal intro- ducir la procedura per reglar dispitas, e quai cun far en scrit ina dumonda da mediaziun tar il presidi da la CdC.
Suenter che la dumonda da mediaziun è entrada, envida la presidenta u il president da la CdC ubain in'autra persuna ch'ella ha designà sco mediatu- Procedura preli- minara informala
La CIC communitgescha a las partidas l'avertura da la procedura da me- diaziun formala. Procedura da me- diaziun formala
Las commembras ed ils commembers da la CIC designeschan ina parsu- ra u in parsura per la procedura da mediaziun pendenta. Sch'ellas e sch'els n'arrivan betg da sa cunvegnir entaifer in mais ad ina proposta communa- bla u sche la persuna designada vegn refusada d'ina partida, vegni duman- dà la presidenta u il president dal tribunal federal da designar ina parsura u in parsura per la procedura da mediaziun.
L'avertura da la procedura da mediaziun sto vegnir communitgada a la chanzlia federala cun inditgar l'object da dispita. Sche la dispita tanghe- scha interess federals, po il cussegl federal designar ina persuna che sa participescha a la procedura da mediaziun sco observatura da la confede- raziun.
Las partidas èn autorisadas da menziunar en scrit e da documentar lur puntgs da vista divergents per mauns da la CIC. Ellas survegnan er la pus- saivladad da s'exprimer a bucca davant la CIC. La tractativa sto vegnir protocollada.
Il resultat vegn fixà da la CIC per mauns da las persunas participadas en in document uffizial. En quel sto er vegnir reglà, co ch'ils custs da proce- dura vegnan repartids sin las partidas.
Las partidas s'obligheschan da purtar in eventual plant tar il tribunal fe- deral svizzer entaifer sis mais, suenter ch'in eventual naufragi da la proce- dura da mediaziun è vegnì communitgà formalmain.
Ellas s'obligheschan da metter tar las actas processualas ils documents da la procedura per reglar dispitas.
La participaziun a la cunvegna da basa daventa valaivla tras la communi- caziun a la CdC. Participaziun ed extrada
1-1-2008 Cunvegna da basa gulivaziun da las grevezzas, CBI 730.110
Mintga chantun po extrar da la cunvegna tras ina decleraziun a la CdC. L'extrada daventa valaivla a la fin da l'onn chalendar che suonda l'onn che la decleraziun è vegnida fatga.
L'extrada po vegnir declerada il pli baud per la fin dal tschintgavel onn dapi l'entrada en vigur e tschintg onns suenter che la participaziun è succedida.
La cunvegna da basa entra en vigur 1) , cur che 18 chantuns èn sa participads a quella. Entrada en vigur
La cunvegna da basa ha vigur illimitada. Vigur ed aboliziun 2 Ella vegn abolida, sch'il dumber da commembers sutpassa 18.
Sin dumonda da trais chantuns introducescha la CdC la midada da la cun- vegna da basa. La midada entra en vigur sut las premissas da l'artitgel 36. Midada da la cunvegna da basa
-1-2008 9
. da schaner 2008; la radunanza plenara da la CdC ha constatà ils 14 da december 2007 che tut ils chantuns han ratifitgà il contract