820.410
Sa basond sin l'art. 45 al. 1 da la Constituziun chantunala[1]
En vista a las finamiras da la lescha vegn fixada a partir da l'onn da referenza 2022 ina valur directiva da 26 milliuns tonnas equivalents da CO₂ (CO₂eq) per il budget d'emissiuns da gas cun effect da serra en il Grischun.
Per cuntanscher la finamira netto nulla duain las emissiuns da gas cun effect da serra en il Grischun vegnir reducidas sco suonda envers il stadi da l'onn 2022:
Las finamiras avisadas per la funcziun d'exempel dal chantun cumpiglian las emissiuns directas ed indirectas da l'administraziun chantunala en il rom da l'adempliment da sias incumbensas.
La cunfinaziun tranter las emissiuns directas ed indirectas e las emissiuns precedentas e posteriuras vegn fatga a maun da las definiziuns tenor il dretg federal.
L'administraziun chantunala reducescha sias emissiuns directas ed indirectas envers il stadi da l'onn 2022:
Il plan da reducziun tenor l'alinea 1 na vala betg per ils manaschis agriculs dal Plantahof e dal Stabiliment giudizial Realta. Quests manaschis reduceschan lur emissiuns directas ed indirectas envers il stadi da l'onn 2022 tenor las suandantas finamiras:
Las emissiuns che restan suenter l'onn 2040, ston vegnir cumpensadas tras emissiuns negativas. L'Uffizi per la natira e l'ambient (uffizi) regla ils detagls.
La Regenza designescha ils posts da servetsch ch'èn responsabels per ils edifizis, las infrastructuras, ils stabiliments, las activitads ed ils vehichels cun emissiuns da gas cun effect da serra.
Ils posts da servetsch designads tenor l'alinea 1 elavuran uraris che cuntegnan las suandantas infurmaziuns:
Sco basa per acquisiziuns futuras ston ultra da quai vegnir stimadas en ils uraris las emissiuns precedentas e posteriuras.
L'uffizi cusseglia ils posts da servetsch en il rom da l'elavuraziun dals uraris.
La Regenza approvescha ils uraris.
Ils posts da servetsch èn responsabels per la realisaziun da las mesiras definidas en ils uraris. Questas mesiras ston vegnir finanziadas en il rom da la budgetaziun ordinaria.
En il rom da las acquisiziuns da l'administraziun chantunala èsi pussaivel da resguardar, ultra da las emissiuns directas ed indirectas, er las emissiuns precedentas e posteriuras.
Sche quai è cunvegnent, vegnan applitgadas, en il rom da las acquisiziuns, specificaziuns tecnicas per mantegnair las resursas natiralas u per proteger l'ambient.
L'uffizi metta a disposiziun a las vischnancas particularmain recumandaziuns, metodas e datas per bilantschar las emissiuns da gas cun effect da serra.
En il rom da lur champs da cumpetenza e cun l'intent da cuntanscher las finamiras da la lescha procuran ils posts da servetsch chantunals per la promoziun dal transfer da savida tranter il chantun, las regiuns e las vischnancas.
Ina contribuziun duraivla per cuntanscher las finamiras d'evitar u da reducir las emissiuns da gas cun effect da serra vegn furnida particularmain, sch'ina mesira:
Ina contribuziun duraivla per cuntanscher las finamiras en il sectur da l'adattaziun al clima vegn furnida, sch'ina mesira procura che donns chaschunads dal clima vegnan evitads u reducids. Donns chaschunads dal clima èn particularmain tals che resultan:
En cas da mesiras accumpagnantas en il sectur da la furmaziun tenor l'artitgel 5 alinea 1 litera i e litera j da la lescha vegn supponida ina contribuziun duraivla per cuntanscher las finamiras, sche las purschidas da furmaziun sa drizzan a forzas spezialisadas en secturs, ch'èn relevants per la protecziun dal clima u per il diever effizient da resursas, e sch'ellas han in stretg connex cun la pratica.
Ils posts da servetsch ch'èn cumpetents per decider davart l'auzament da las contribuziuns chantunalas, pon consultar l'uffizi:
A l'uffizi po vegnir concedida l'invista dals documents da dumonda e da las basas da decisiun.
Contribuziuns pon vegnir concedidas mo per mesiras che correspundan a la politica energetica e climatica dal chantun. En quest connex vegn la politica energetica e climatica da la Confederaziun resguardada en moda adequata.
Contribuziuns tenor l'artitgel 7 da la lescha pon vegnir pajadas sin dumonda per mesiras, per las qualas la Confederaziun paja agids finanzials sin basa da l'artitgel 6 da la Lescha federala davart las finamiras en la protecziun dal clima, l'innovaziun ed il rinforzament da la segirezza energetica[2].
Contribuziuns tenor l'artitgel 7 da la lescha pon plinavant vegnir pajadas tras submissiuns per ulteriuras mesiras ch'èn en ina fasa da svilup definida tenor l'artitgel 11 alinea 1 da l'Ordinaziun federala davart la protecziun dal clima[3].
Il potenzial da reducziun che vegn pretendì da la mesira, vegn definì en la submissiun respectiva.
Contribuziuns tenor l'artitgel 8 da la lescha pon vegnir pajadas sin dumonda per mesiras proceduralas ed architectonicas vi d'indrizs existents da process commerzials ed industrials.
Mesiras intermanaschialas èn mesiras che vegnan realisadas da duas u da pliras interpresas en lieus vischins.
Las reducziuns da gas cun effect da serra che vegnan cuntanschidas cun reducir u cun dischlocar la producziun, n'èn betg imputablas per l'effect minimal pretendì.
Contribuziuns tenor l'artitgel 9 da la lescha pon vegnir pajadas sin dumonda per mesiras, per las qualas la Confederaziun paja agids finanzials sin basa da l'artitgel 6 da la Lescha federala davart las finamiras en la protecziun dal clima, l'innovaziun ed il rinforzament da la segirezza energetica[4], sch'il CO₂ respectivamain il carbon che vegn isolà tras questa mesira, vegn accumulà per ina durada d'almain 30 onns en products u en il sutterren.
Contribuziuns tenor l'artitgel 9 da la lescha pon plinavant vegnir pajadas tras submissiuns per ulteriuras mesiras, che isoleschan CO₂ da l'atmosfera, CO₂ biogen u CO₂ emess, ch'è difficil d'evitar, sch'il CO₂ respectivamain il carbon che vegn isolà, vegn accumulà per ina durada d'almain 30 onns en products u en il sutterren.
Il potenzial da reducziun che vegn pretendì da la mesira, vegn definì en la submissiun respectiva.
Contribuziuns tenor l'artitgel 10 da la lescha pon vegnir pajadas exclusivamain tras submissiuns per projects che cumpiglian implants per producir sco er per utilisar idrogen u carburants e combustibels che sa basan sin idrogen.
Per producir carburants e combustibels che sa basan sin idrogen sto vegnir duvrà CO₂ che vegn isolà da l'atmosfera, CO₂ biogen u CO₂ emess, ch'è difficil d'evitar.
Las petentas ed ils petents ston cumprovar, ch'il carburant u il combustibel producì dastga vegnir mess en circulaziun en Svizra sco carburant u combustibel regenerabel.
Contribuziuns tenor l'artitgel 11 da la lescha pon vegnir pajadas exclusivamain tras submissiuns.
Projects exemplarics èn particularmain edifizis, infrastructuras, products, tecnologias, process, proceduras e servetschs che:
Materias primas regenerablas èn materias che creschan suenter en moda natirala, sco particularmain lain, strom, chonv e launa. Ellas ston vegnir producidas en moda persistenta.
In rinforzament da l'economia circulara vegn supponì, sche la durada d'utilisaziun dals edifizis, da las infrastructuras, dals products u da lur cumponentas e materialias vegn prolungada u sche lur utilisaziun vegn intensivada e sche l'effizienza totala da las resursas vegn augmentada qua tras.
Contribuziuns tenor l'artitgel 12 da la lescha pon vegnir pajadas sin dumonda, premess che las petentas ed ils petents mettian a disposiziun a l'uffizi las enconuschientschas obtegnidas e dettian lur consentiment ad ina publicaziun adequata.
A las mesiras tenor l'artitgel 7 fin l'artitgel 11 da la lescha vegnan pajadas contribuziuns d'investiziun. Sco custs imputabels valan ils custs d'investiziun ch'èn necessaris per realisar en moda economica ed adequata las mesiras respectivas.
Per mesiras tenor l'artitgel 9 da la lescha pon vegnir pajadas durant maximalmain 7 onns supplementarmain contribuziuns da gestiun. Sco custs imputabels valan ils custs da gestiun annuals che resultan effectivamain a las petentas ed als petents.
Las contribuziuns vegnan calculadas a maun dals criteris tenor l'artitgel 16 da la lescha.
Als custs imputabels pon vegnir concedidas sin dumonda las suandantas contribuziuns d'investiziun:
Per l'isolaziun e l'accumulaziun tecnica da CO₂ tenor l'artitgel 9 pon vegnir concedidas contribuziuns da gestiun da fin 500 000 francs per onn.
Ensemen cun ils agids finanzials federals e cun autras contribuziuns dal maun public na dastgan la contribuziun chantunala ed ils emprests betg surpassar 75 pertschient dals custs imputabels da la mesira.
I pon vegnir concedids emprests tranter 50 000 e 10 milliuns francs.
Ils emprests ston vegnir tschainsids tenor la legislaziun da finanzas[5].
Il Departament d'educaziun, cultura e protecziun da l'ambient fixescha ils detagls per la concessiun da contribuziuns e d'emprests en directivas executivas.
L'uffizi realisescha las submissiuns. Per mintga submissiun definescha el ils criteris e las cundiziuns da participaziun sco er las infurmaziuns che ston vegnir inoltradas.
Las dumondas per contribuziuns da promoziun sco er per emprests ston vegnir inoltradas a l'uffizi.
L'uffizi po fixar dis da referenza per inoltrar dumondas da contribuziun.
Per las dumondas da contribuziun pon vegnir pretendidas particularmain infurmaziuns tecnicas e finanzialas davart il project sco er ina stimaziun dals effects ecologics tenor princips ecobilanzials.
Sch'i vegnan dumandadas contribuziuns chantunalas per mesiras tenor l'artitgel 7 u l'artitgel 9, per las qualas la Confederaziun conceda agids finanzials sin basa da l'artitgel 6 da la Lescha federala davart las finamiras en la protecziun dal clima, l'innovaziun ed il rinforzament da la segirezza energetica[6], sto la garanzia da contribuziun da la Confederaziun vegnir agiuntada a la dumonda.
Ensemen cun la garanzia da contribuziun da la Confederaziun sto vegnir inoltrada ina descripziun da las consequenzas, ch'ina contribuziun chantunala supplementara ha per la finanziaziun e per la structura da finanziaziun da la mesira.
En las submissiuns ston vegnir definids particularmain ils suandants puncts:
Sche l'instanza cumpetenta na po excepziunalmain betg decider ordavant davart la concessiun da prestaziuns da promoziun, po ella permetter da cumenzar anticipadamain cun las lavurs u cun la construcziun.
Per calcular l'autezza da la facultad respectivamain dal debit da la finanziaziun speziala vegnan er resguardadas las obligaziuns da contribuziuns ch'èn gia vegnidas garantidas, ch'èn però anc avertas. Il di da referenza è mintgamai ils 31 da december.
Sch'i vegnan concedids emprests or dals meds da la finanziaziun speziala, ston ils pajaments da tschains e la restituziun d'emprests vegnir assegnads a la finanziaziun speziala.
Sche las dumondas ch'èn entradas u che pon vegnir spetgadas surpassan ils meds finanzials disponibels, vegnan las contribuziuns chantunalas garantidas – resguardond l'artitgel 22 da la lescha – tenor ils suandants criteris:
Per mesiras, per las qualas vegnan emessas attestaziuns tenor l'artitgel 7 da la Lescha federala davart la reducziun da las emissiuns da CO₂[7], na dastgan vegnir utilisads nagins meds finanzials or da la finanziaziun speziala.
Er per las suandantas mesiras na dastgan vegnir pajads nagins meds finanzials or da la finanziaziun speziala:
Als posts da servetsch chantunals ch'èn cumpetents per garantir ils meds finanzials or da la finanziaziun speziala, ston vegnir communitgadas en il rom da las proceduras da contribuziun – senza intimaziun – las infurmaziuns necessarias concernent las attestaziuns, il monitoring en il rom dal SSQE u l'obligaziun da reducziun tenor la Lescha federala davart il CO₂, ed els ston survegnir il consentiment da pudair dumandar en cas da basegn ina posiziun da l'autoritad federala cumpetenta.
Per mesiras, per las qualas vegnan concedids credits fiscals a favur da la persistenza ecologica tenor la Lescha per promover il svilup economic en il chantun Grischun[8], na dastgan vegnir utilisads nagins meds finanzials or da la finanziaziun speziala.
| Conclus | Entrada en vigur | Element | Modificaziun | Publicaziun en la CUL |
|---|---|---|---|---|
| 02-12-2025 | 31-12-2025 | relasch | emprima versiun | 2025-057 |
| Element | Conclus | Entrada en vigur | Modificaziun | Publicaziun en la CUL |
|---|---|---|---|---|
| relasch | 02-12-2025 | 31-12-2025 | emprima versiun | 2025-057 |